Trong hoạt động đấu thầu, việc thành lập tổ chuyên gia và tổ thẩm định đóng vai trò then chốt quyết định đến tính minh bạch và hiệu quả của dự án. Với sự ra đời của Luật Đấu thầu 2023 và văn bản hướng dẫn mới nhất là Nghị định 24/2024/NĐ-CP, các quy định về nhân sự trong các tổ này đã có những thay đổi quan trọng mà các chủ đầu tư và bên mời thầu cần đặc biệt lưu ý.

1. Phân biệt chức năng của Tổ chuyên gia và Tổ thẩm định

Theo quy định tại Điều 19 Luật Đấu thầu 2023, hai tổ này có vai trò hoàn toàn khác nhau trong quy trình lựa chọn nhà thầu:

• Tổ chuyên gia: Là những người trực tiếp "nhúng tay" vào việc lập hồ sơ mời thầu, hồ sơ yêu cầu và đánh giá các hồ sơ dự thầu, hồ sơ đề xuất. Họ là lực lượng thực thi chính trong quá trình lựa chọn nhà thầu.
• Tổ thẩm định: Đóng vai trò là người kiểm soát, có nhiệm vụ kiểm tra, xem xét sự phù hợp của các kế hoạch, hồ sơ và kết quả lựa chọn nhà thầu so với quy định của pháp luật trước khi trình người có thẩm quyền phê duyệt.

2. Điều kiện về năng lực và kinh nghiệm: Không chỉ là 3 năm công tác

Pháp luật hiện hành đặt ra tiêu chuẩn khắt khe đối với các thành viên tham gia. Cụ thể, tại khoản 3 Điều 19 Luật Đấu thầu 2023 quy định:

Thành viên tổ chuyên gia, tổ thẩm định phải có tối thiểu 03 năm công tác thuộc một trong các lĩnh vực liên quan đến nội dung pháp lý, kỹ thuật, tài chính của gói thầu, dự án đầu tư kinh doanh.

Bên cạnh đó, Điều 19 Nghị định 24/2024/NĐ-CP còn bổ sung các điều kiện về năng lực hành vi dân sự, không bị truy cứu trách nhiệm hình sự và không trong thời gian bị cấm tham gia hoạt động đấu thầu.

3. Chứng chỉ nghiệp vụ đấu thầu: Khi nào là bắt buộc?

Đây là nội dung được quan tâm nhất hiện nay. Theo điểm a khoản 1 Điều 19 Nghị định 24/2024/NĐ-CP, thành viên tổ chuyên gia và tổ thẩm định bắt buộc phải có chứng chỉ nghiệp vụ chuyên môn về đấu thầu.

Tuy nhiên, pháp luật cũng mở ra các trường hợp ngoại lệ không bắt buộc phải có chứng chỉ này:

• Các cá nhân tham gia đánh giá hoặc thẩm định về nội dung kỹ thuật, tài chính, pháp lý chuyên sâu nhưng không tham gia xuyên suốt quá trình.
• Đối với các gói thầu mua sắm hàng hóa, xây lắp, dịch vụ phi tư vấn có giá gói thầu không quá 500 triệu đồng.

4. Số lượng thành viên trong mỗi tổ là bao nhiêu?

Hiện nay, Luật Đấu thầu không quy định cứng nhắc số lượng thành viên tối thiểu hay tối đa cho một tổ chuyên gia hay tổ thẩm định. Số lượng này sẽ do chủ đầu tư hoặc bên mời thầu quyết định dựa trên:

• Quy mô và tính chất phức tạp của gói thầu.
• Yêu cầu về các lĩnh vực chuyên môn cần thiết (kỹ thuật, tài chính, pháp lý).

Thông thường, để đảm bảo tính khách quan và đa chiều, các tổ này thường có từ 3 đến 5 thành viên trở lên tùy theo dự án.

5. Tổ chuyên gia có được lập hồ sơ mời thầu không?

Câu trả lời là CÓ. Theo quy định tại khoản 1 Điều 19 Luật Đấu thầu 2023, lập hồ sơ mời thầu là một trong những nhiệm vụ chính yếu mà tổ chuyên gia được giao thực hiện. Sau khi tổ chuyên gia lập xong, tổ thẩm định sẽ tiến hành kiểm tra lại trước khi trình phê duyệt.

Việc tuân thủ đúng các quy định về nhân sự không chỉ giúp quá trình đấu thầu diễn ra suôn sẻ mà còn bảo vệ chủ đầu tư trước các rủi ro pháp lý về sau. Nếu quý khách hàng cần tư vấn chuyên sâu về quy trình thành lập tổ chuyên gia, tổ thẩm định hoặc các thủ tục đấu thầu, hãy liên hệ với các chuyên gia pháp lý để được hỗ trợ kịp thời.