Ngày 08/02/2021, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết 16/NQ-CP năm 2021 về chi phí cách ly y tế, khám, chữa bệnh và chế độ đặc thù trong phòng, chống dịch COVID-19. Văn bản này thay thế Nghị quyết 37/NQ-CP năm 2020, mang đến nhiều thay đổi quan trọng về nghĩa vụ tài chính của người thực hiện cách ly.

Khu vực cách ly y tế tập trung được siết chặt quản lý trong bối cảnh dịch bệnh đầu năm 2021 (ảnh minh họa)

1. Đối với người Việt Nam ở trong nước thực hiện cách ly tập trung

Theo quy định tại khoản 5 Điều 1 Nghị quyết 16/NQ-CP năm 2021, người Việt Nam ở trong nước thuộc diện phải cách ly y tế tập trung theo yêu cầu phòng, chống dịch sẽ có các chế độ sau:

• Trường hợp cách ly tại cơ sở quân đội, cơ sở y tế công lập: Người cách ly chỉ phải tự chi trả tiền ăn với mức 80.000 đồng/người/ngày. Các chi phí khác như đưa đón, xét nghiệm SARS-CoV-2, và các vật dụng sinh hoạt thiết yếu (nước uống, khẩu trang, xà phòng...) trị giá 40.000 đồng/ngày sẽ được ngân sách nhà nước bảo đảm.
• Trường hợp tự chọn cách ly tại khách sạn, resort: Người cách ly phải tự chi trả toàn bộ chi phí đưa đón, xét nghiệm, ăn, ở và sinh hoạt theo mức giá của cơ sở lưu trú công bố.
• Đối với hộ nghèo, hộ cận nghèo: Ngân sách nhà nước sẽ hỗ trợ toàn bộ các chi phí, bao gồm cả tiền ăn 80.000 đồng/ngày.

2. Quy định đối với người nhập cảnh vào Việt Nam

Chính sách đối với người nhập cảnh có sự phân hóa rõ rệt tùy theo đối tượng và mục đích nhập cảnh:

Người nước ngoài và người Việt Nam định cư ở nước ngoài

Đối tượng này bắt buộc phải có bảo hiểm y tế quốc tế có phạm vi thanh toán tại Việt Nam. Họ phải thực hiện cách ly tại khách sạn, resort và tự chi trả toàn bộ chi phí phát sinh từ đưa đón, xét nghiệm đến ăn ở.

Người Việt Nam trở về từ nước ngoài (du học, du lịch, lao động...)

Nếu cách ly tại cơ sở quân đội hoặc cơ sở do nhà nước chỉ định, họ phải tự chi trả:

• Chi phí đưa đón;
• Chi phí xét nghiệm theo giá dịch vụ y tế;
• Tiền ăn 80.000 đồng/ngày;
• Chi phí sinh hoạt thiết yếu 40.000 đồng/ngày.

Chế độ ăn uống tại khu cách ly được đảm bảo theo tiêu chuẩn quy định (ảnh minh họa)

3. Các quy định chuyển tiếp quan trọng cần lưu ý

Tại Điều 5 Nghị quyết 16/NQ-CP năm 2021, Chính phủ đưa ra các hướng dẫn xử lý cho giai đoạn giao thoa giữa hai văn bản:

"3. Người Việt Nam ở trong nước đang bị áp dụng biện pháp cách ly y tế tập trung trước ngày có hiệu lực của Nghị quyết này được ngân sách nhà nước hỗ trợ chi phí cách ly y tế theo quy định tại Nghị quyết số 37/NQ-CP ngày 29 tháng 3 năm 2020 của Chính phủ thì tiếp tục thực hiện theo quy định tại Nghị quyết số 37/NQ-CP cho đến khi kết thúc thời gian cách ly y tế tập trung."

Như vậy, những người đã vào khu cách ly trước ngày 08/02/2021 vẫn được hưởng chế độ cũ (thường là miễn phí tiền ăn theo Nghị quyết 37/NQ-CP năm 2020) cho đến khi hoàn thành đợt cách ly.

Đối với người nước ngoài nhập cảnh trước ngày 08/02/2021 nhưng bắt đầu cách ly sau ngày này, họ sẽ phải áp dụng hoàn toàn quy định mới của Nghị quyết 16, tức là phải tự chi trả mọi chi phí liên quan.

4. Xử lý các trường hợp không có khả năng chi trả

Một điểm nhân văn trong quy định mới là tại khoản 6 Điều 5 Nghị quyết 16/NQ-CP năm 2021, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng hoặc Chủ tịch UBND cấp tỉnh có quyền quyết định sử dụng ngân sách để chi trả thay cho những người nhập cảnh phải cách ly nhưng thực sự không có khả năng tài chính để chi trả các khoản phí theo quy định.

Việc ban hành Nghị quyết 16/NQ-CP vào thời điểm đầu năm 2021 là bước đi cần thiết để giảm bớt gánh nặng cho ngân sách nhà nước, đồng thời nâng cao ý thức trách nhiệm của mỗi cá nhân trong công tác phòng chống dịch bệnh chung của cộng đồng.