Quy định mới nhất về việc thành lập đội PCCC trong doanh nghiệp

Trong bối cảnh các quy định về an toàn cháy nổ ngày càng được siết chặt, việc nắm vững các quy định về lực lượng phòng cháy và chữa cháy (PCCC) không chỉ giúp doanh nghiệp tuân thủ pháp luật mà còn bảo vệ tài sản và tính mạng con người. Theo Nghị định 105/2025/NĐ-CP, các tiêu chí về quy mô và nhân sự đã có những thay đổi đáng chú ý.

Doanh nghiệp quy mô nào bắt buộc phải có đội PCCC?

Không phải mọi doanh nghiệp đều bắt buộc phải thành lập một đội PCCC chuyên biệt. Tuy nhiên, pháp luật quy định rõ ranh giới dựa trên số lượng người lao động. Cụ thể, tại khoản 2 Điều 20 Nghị định 105/2025/NĐ-CP nêu rõ:

Cơ sở thuộc diện quản lý về phòng cháy, chữa cháy quy định tại Phụ lục I kèm theo Nghị định này... có từ 20 người thường xuyên làm việc trở lên phải thành lập Đội phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ cơ sở.

Đối với các doanh nghiệp nhỏ có dưới 20 nhân viên, dù không bắt buộc lập đội nhưng chủ doanh nghiệp vẫn phải phân công người thực hiện nhiệm vụ PCCC bằng văn bản để đảm bảo ứng phó kịp thời khi có sự cố.

Định mức nhân sự "chuẩn" cho đội PCCC cơ sở

Việc bố trí nhân sự cho đội PCCC cơ sở phải tuân theo các định mức tối thiểu để đảm bảo hiệu quả hoạt động. Theo quy định hiện hành, số lượng thành viên được tính toán như sau:

• Từ 20 đến 50 người làm việc: Tối thiểu 10 thành viên (bao gồm 01 Đội trưởng, 01 Đội phó).
• Trên 50 đến 100 người làm việc: Tối thiểu 15 thành viên (bao gồm 01 Đội trưởng, 02 Đội phó).
• Trên 100 người làm việc: Tối thiểu 25 thành viên (bao gồm 01 Đội trưởng, 03 Đội phó).

Thủ tục thành lập và thẩm quyền điều động lực lượng PCCC

Thành lập đội PCCC không chỉ là việc chọn người, mà còn là một quy trình hành chính cần được thực hiện chuẩn xác để tránh các rắc rối pháp lý về sau.

Quy trình thành lập đúng luật

Người đứng đầu doanh nghiệp có trách nhiệm ban hành quyết định thành lập, quy chế hoạt động và phân công các chức danh chỉ huy đội. Quyết định này cần được lưu hồ sơ và sẵn sàng xuất trình khi có sự kiểm tra của cơ quan chức năng. Bên cạnh đó, doanh nghiệp phải đảm bảo kinh phí, trang bị phương tiện và duy trì các điều kiện hoạt động thường xuyên cho đội.

Điều động lực lượng trong tình huống khẩn cấp

Thẩm quyền điều động lực lượng PCCC cơ sở thuộc về người đứng đầu doanh nghiệp hoặc cơ quan quản lý cấp trên. Theo Điều 17 Nghị định 105/2025/NĐ-CP, việc điều động thường được thực hiện bằng văn bản. Tuy nhiên, trong các tình huống cấp bách, mệnh lệnh có thể được đưa ra bằng lời nói.

Trường hợp huy động bằng lời nói thì sau 05 ngày phải thể hiện bằng văn bản theo Mẫu số PC10 kèm theo Nghị định này và gửi cho đơn vị, cá nhân được huy động.

Khi điều động bằng lời nói, người có thẩm quyền phải nêu rõ họ tên, chức vụ, căn cứ huy động và nhiệm vụ cụ thể để các thành viên đội PCCC nắm bắt và thực hiện ngay lập tức.

Lời khuyên cho doanh nghiệp tư nhân

Việc xây dựng một đội PCCC cơ sở vững mạnh không chỉ là để "đối phó" với các đợt kiểm tra. Đó là lá chắn bảo vệ an toàn cho chính doanh nghiệp. Chủ doanh nghiệp nên thường xuyên tổ chức các buổi diễn tập, tập huấn kỹ năng thực tế thay vì chỉ dừng lại ở các văn bản giấy tờ. Một đội ngũ am hiểu nghiệp vụ sẽ là yếu tố quyết định giúp giảm thiểu thiệt hại tối đa khi hỏa hoạn xảy ra.