Trong nỗ lực đẩy mạnh chuyển đổi số và đơn giản hóa thủ tục hành chính, Bộ Tư pháp đã ban hành Thông tư 03/2021/TT-BTP (có hiệu lực từ ngày 15/7/2021). Đây được xem là một bước tiến quan trọng, giúp người dân và các tổ chức dễ dàng tiếp cận hơn với các dịch vụ trợ giúp pháp lý miễn phí, đặc biệt là trong bối cảnh công nghệ thông tin đang ngày càng phổ biến.

Đa dạng hóa hình thức nộp hồ sơ: Email là lựa chọn ưu tiên

Trước đây, theo quy định tại Thông tư 08/2017/TT-BTP hướng dẫn Luật Trợ giúp pháp lý 2017, việc nộp hồ sơ lựa chọn, ký hợp đồng thực hiện trợ giúp pháp lý chủ yếu được thực hiện trực tiếp hoặc gửi qua bưu điện. Tuy nhiên, từ ngày 15/7/2021, các luật sư và tổ chức có thể lựa chọn hình thức gửi hồ sơ thông qua "thư điện tử" (email).

Quy định mới này không chỉ giúp tiết kiệm thời gian, chi phí đi lại mà còn đảm bảo tính kịp thời trong việc thụ lý hồ sơ. Cụ thể, thời điểm nộp hồ sơ qua email được xác định như sau:

• Thời điểm nộp là thời điểm hồ sơ đã gửi đến thư điện tử của Trung tâm trợ giúp pháp lý hoặc Sở Tư pháp.
• Nếu hồ sơ được gửi ngoài giờ hành chính, thời điểm nộp sẽ được tính bắt đầu từ ngày, giờ hành chính kế tiếp.

Rút ngắn quy trình, tăng hiệu quả thực thi

Bên cạnh việc bổ sung hình thức nộp hồ sơ qua email, Thông tư 03/2021/TT-BTP còn sửa đổi Thông tư 12/2018/TT-BTP với nhiều điểm mới đáng chú ý nhằm tối ưu hóa hoạt động nghiệp vụ:

1. Rút ngắn thời gian đánh giá hồ sơ

Thời gian đánh giá hồ sơ của tổ chức, cá nhân đăng ký ký hợp đồng thực hiện trợ giúp pháp lý được rút ngắn đáng kể từ 15 ngày xuống còn 10 ngày kể từ ngày hết hạn nộp hồ sơ. Điều này giúp đẩy nhanh quá trình lựa chọn những đơn vị, cá nhân đủ năng lực để phục vụ nhân dân.

2. Linh hoạt trong việc ký hợp đồng với cộng tác viên

Trong trường hợp có lý do chính đáng, thời gian ký hợp đồng với cộng tác viên trợ giúp pháp lý có thể được kéo dài nhưng không quá 35 ngày. Quy định này tạo sự chủ động cho các cơ quan quản lý trong việc sắp xếp nhân sự thực hiện nhiệm vụ.

3. Nâng cao chất lượng kiểm tra kết quả tập sự

Để đảm bảo chất lượng đội ngũ thực hiện trợ giúp pháp lý, thời gian làm bài kiểm tra viết trong kỳ kiểm tra kết quả tập sự trợ giúp pháp lý đã được điều chỉnh tăng từ 120 phút lên 180 phút. Việc tăng thời gian làm bài cho phép các thí sinh có đủ thời gian để phân tích sâu các tình huống pháp lý phức tạp.

"Thông tư này được ban hành ngày 25/5/2021 và chính thức có hiệu lực thi hành kể từ ngày 15/7/2021."

Việc triển khai nộp hồ sơ qua email cùng với các cải cách về thời gian xử lý hồ sơ cho thấy quyết tâm của ngành Tư pháp trong việc xây dựng một hệ thống trợ giúp pháp lý hiện đại, minh bạch và thân thiện với người dân. Đây là tiền đề quan trọng để các đối tượng yếu thế trong xã hội nhận được sự hỗ trợ pháp lý kịp thời và chất lượng nhất.