Mua nhà ở xã hội (NOXH) luôn là niềm mơ ước và cũng là nỗi trăn trở của hàng triệu lao động tự do tại các đô thị lớn. Với những thay đổi mang tính bước ngoặt trong hệ thống pháp luật về nhà ở giai đoạn 2024 - 2026, cơ hội an cư đang mở rộng hơn bao giờ hết. Tuy nhiên, một trong những rào cản lớn nhất mà người lao động không có hợp đồng lao động thường gặp phải chính là: Làm sao để chứng minh thu nhập và xin xác nhận ở đâu?

Ai được quyền chạm tay vào giấc mơ nhà ở xã hội năm 2026?

Theo quy định tại Điều 76 Luật Nhà ở 2023 (đã được bổ sung bởi điểm a khoản 3 Điều 29 Luật Dân số 2025), danh sách các đối tượng được hưởng chính sách hỗ trợ nhà ở xã hội đã được mở rộng đáng kể, bao gồm:

• Người có công với cách mạng và thân nhân liệt sĩ theo Pháp lệnh ưu đãi người có công với Cách mạng 2020.
• Hộ gia đình nghèo, cận nghèo tại khu vực nông thôn và đô thị.
• Người thu nhập thấp tại khu vực đô thị (đây là nhóm đối tượng phổ biến nhất bao gồm cả lao động tự do).
• Công nhân, người lao động làm việc tại các doanh nghiệp, hợp tác xã.
• Cán bộ, công chức, viên chức và lực lượng vũ trang nhân dân.
• Học sinh, sinh viên các trường đại học, cao đẳng, dạy nghề.
• Đặc biệt, theo quy định mới từ Luật Dân số 2025, người có từ 02 con đẻ trở lên cũng là đối tượng được ưu tiên.

Như vậy, nếu bạn là người lao động tự do (buôn bán nhỏ, tài xế công nghệ, thợ thủ công...) cư trú tại khu vực đô thị và có mức thu nhập thuộc diện thấp, bạn hoàn toàn đủ điều kiện về đối tượng để đăng ký mua NOXH.

Nút thắt xác nhận thu nhập cho lao động tự do đã được tháo gỡ

Trước đây, việc xác nhận thu nhập cho người không có bảng lương, không có hợp đồng lao động thường gặp rất nhiều khó khăn do các cơ quan đùn đẩy trách nhiệm. Tuy nhiên, kể từ khi Nghị định 54/2026/NĐ-CP có hiệu lực, quy trình này đã được minh bạch hóa.

Cụ thể, Điều 33 Nghị định 54/2026/NĐ-CP (sửa đổi khoản 2 Điều 30 Nghị định 100/2024/NĐ-CP) đã chỉ đích danh cơ quan có thẩm quyền:

"Trường hợp đối tượng quy định tại khoản 5 Điều 76 của Luật Nhà ở không có hợp đồng lao động thì phải bảo đảm điều kiện về thu nhập theo quy định tại khoản 1 Điều này và được cơ quan Công an cấp xã nơi thường trú hoặc tạm trú hoặc nơi ở hiện tại xác nhận."

Quy trình và thời hạn giải quyết ra sao?

Để đảm bảo quyền lợi cho người dân, Chính phủ đã quy định thời gian xử lý rất cụ thể. Trong thời hạn 07 ngày làm việc kể từ ngày nhận được đơn đề nghị, Công an cấp xã có trách nhiệm xác nhận các thông tin cơ bản của công dân bao gồm: Họ tên, ngày sinh, số định danh cá nhân, nơi cư trú...

Về phần thu nhập, người lao động có trách nhiệm tự kê khai và cam kết về mức thu nhập bình quân hàng tháng của mình. Cơ quan Công an sẽ đóng vai trò phối hợp xác minh, hậu kiểm trong các trường hợp cần thiết để đảm bảo tính trung thực của hồ sơ.

Lời khuyên pháp lý cho người lao động tự do

Việc xác định đúng nơi nộp đơn không chỉ giúp bạn tiết kiệm thời gian mà còn là chìa khóa để hồ sơ mua NOXH được duyệt nhanh chóng. Bạn cần lưu ý:

1. Chuẩn bị sẵn mẫu đơn: Sử dụng đúng mẫu đơn đề nghị xác nhận điều kiện thu nhập theo quy định mới nhất tại Thông tư 05/2024/TT-BXD (đã được sửa đổi bởi Thông tư 08/2026/TT-BXD).
2. Kê khai trung thực: Mọi thông tin cam kết về thu nhập sẽ được hậu kiểm. Nếu phát hiện gian lận, bạn có thể bị thu hồi nhà và xử phạt theo quy định.
3. Tận dụng nơi ở hiện tại: Nghị định mới cho phép xác nhận tại nơi ở hiện tại, giúp những người lao động di cư chưa kịp làm thủ tục tạm trú dài hạn vẫn có thể tiếp cận chính sách.

Xem thêm: Điều kiện, thủ tục bán nhà ở xã hội theo quy định mới nhất 2026

Trên đây là nội dung tư vấn chuyên sâu về vấn đề xác nhận thu nhập cho lao động tự do mua NOXH năm 2026. Nếu quý khách cần hỗ trợ soạn thảo hồ sơ hoặc có thắc mắc về các dự án cụ thể, vui lòng liên hệ tổng đài 19006192 để được các luật sư tư vấn trực tiếp. Xin cảm ơn!