Trong đời sống dân sự, việc lập di chúc là một bước chuẩn bị quan trọng để đảm bảo tài sản được phân chia theo đúng ý nguyện của người quá cố. Với sự phát triển của công nghệ, thay vì viết tay, nhiều người lựa chọn phương thức đánh máy để văn bản rõ ràng và chuyên nghiệp hơn. Tuy nhiên, câu hỏi đặt ra là: Di chúc đánh máy sẵn có hợp pháp không? và quy trình công chứng diễn ra như thế nào để đảm bảo giá trị pháp lý cao nhất?

Di chúc đánh máy cần bao nhiêu người làm chứng để có hiệu lực?

Theo quy định tại Điều 624 Bộ luật Dân sự 2015, di chúc là sự thể hiện ý chí của cá nhân nhằm chuyển tài sản của mình cho người khác sau khi chết. Để một bản di chúc đánh máy được coi là hợp pháp, nó phải tuân thủ nghiêm ngặt các điều kiện về hình thức và nội dung.

Cụ thể, Điều 634 Bộ luật Dân sự 2015 quy định về di chúc bằng văn bản có người làm chứng như sau:

"Trường hợp người lập di chúc không tự mình viết bản di chúc thì có thể tự mình đánh máy hoặc nhờ người khác viết hoặc đánh máy bản di chúc, nhưng phải có ít nhất là hai người làm chứng. Người lập di chúc phải ký hoặc điểm chỉ vào bản di chúc trước mặt những người làm chứng; những người làm chứng xác nhận chữ ký, điểm chỉ của người lập di chúc và ký vào bản di chúc."

Như vậy, điểm mấu chốt đối với di chúc đánh máy là bắt buộc phải có ít nhất 02 người làm chứng. Những người này có vai trò xác nhận việc lập di chúc là hoàn toàn tự nguyện và minh mẫn.

Ai không được quyền làm chứng cho di chúc?

Để đảm bảo tính khách quan, Điều 632 Bộ luật Dân sự 2015 liệt kê những đối tượng không được làm chứng bao gồm:

• Người thừa kế theo di chúc hoặc theo pháp luật của người lập di chúc.
• Người có quyền, nghĩa vụ tài sản liên quan đến nội dung di chúc.
• Người chưa thành niên, người mất năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi.

Có được đánh máy sẵn di chúc trước khi đến văn phòng công chứng?

Câu trả lời là HOÀN TOÀN ĐƯỢC. Việc chuẩn bị sẵn dự thảo di chúc giúp người lập di chúc có thời gian suy nghĩ kỹ lưỡng về việc phân chia tài sản. Khi mang bản đánh máy sẵn này đến văn phòng công chứng, Công chứng viên sẽ đóng vai trò kiểm soát viên pháp lý để đảm bảo văn bản này không vi phạm bất kỳ quy định nào của pháp luật.

Theo quy định về thủ tục công chứng di chúc, quy trình đối với bản di chúc đánh máy sẵn thường diễn ra qua các bước sau:

Bước 1: Kiểm tra và rà soát nội dung

Công chứng viên sẽ đọc kỹ dự thảo di chúc mà bạn mang đến. Nếu phát hiện các điều khoản vi phạm Bộ luật Dân sự 2015 hoặc trái đạo đức xã hội, Công chứng viên sẽ yêu cầu sửa đổi. Nếu người lập di chúc không đồng ý sửa đổi những điểm trái luật, Công chứng viên có quyền từ chối công chứng.

Bước 2: Xác nhận ý chí của người lập di chúc

Công chứng viên phải đảm bảo người lập di chúc đang trong trạng thái minh mẫn, sáng suốt và không bị lừa dối hay cưỡng ép. Đây là yếu tố tiên quyết để di chúc có hiệu lực theo Điều 627 Bộ luật Dân sự 2015.

Bước 3: Ký tên và điểm chỉ

Sau khi thống nhất nội dung, người lập di chúc sẽ ký tên và điểm chỉ vào từng trang của bản di chúc trước mặt Công chứng viên. Công chứng viên sau đó sẽ ký lời chứng và đóng dấu theo quy định của Luật Công chứng 2014.

Lời khuyên pháp lý từ chuyên gia

Dù pháp luật cho phép đánh máy sẵn di chúc, nhưng để tránh những tranh chấp không đáng có sau này, bạn nên lưu ý:

1. Nội dung rõ ràng: Liệt kê chi tiết các loại tài sản (nhà đất, sổ tiết kiệm, cổ phần...) kèm theo giấy tờ chứng minh quyền sở hữu.
2. Lựa chọn người làm chứng phù hợp: Nếu không công chứng, hãy chọn những người làm chứng hoàn toàn khách quan và không có quyền lợi liên quan.
3. Ưu tiên công chứng: Di chúc có công chứng luôn có giá trị chứng minh cao nhất trước Tòa án nếu xảy ra tranh chấp thừa kế.

Tóm lại, di chúc đánh máy sẵn là một phương thức hợp pháp và tiện lợi. Tuy nhiên, hãy luôn đảm bảo tuân thủ các quy định về người làm chứng và thủ tục công chứng để ý nguyện cuối cùng của bạn được thực hiện một cách trọn vẹn nhất.