Từ ngày 15/01/2019, một bước ngoặt lớn trong công tác cán bộ đã chính thức được xác lập. Với việc Nghị định 161/2018/NĐ-CP có hiệu lực, rào cản về hình thức đào tạo trong tuyển dụng công chức, viên chức đã bị xóa bỏ, mở ra một kỷ nguyên mới đề cao năng lực thực tế thay vì chỉ nhìn vào tấm bằng.

Nghị định 161/2018/NĐ-CP: 'Cú hích' thay đổi tư duy tuyển dụng

Trong suốt một thời gian dài, câu chuyện phân biệt giữa bằng đại học chính quy và các hình thức đào tạo khác như tại chức, từ xa, liên thông luôn là chủ đề gây tranh cãi gay gắt. Nhiều cơ quan, đơn vị Nhà nước khi thông báo tuyển dụng thường đưa ra điều kiện tiên quyết là phải có bằng "đại học chính quy", vô hình trung đã đóng sập cánh cửa đối với rất nhiều người có năng lực nhưng vì điều kiện khách quan mà phải lựa chọn các hệ đào tạo khác.

Tuy nhiên, bối cảnh này đã hoàn toàn thay đổi kể từ đầu năm 2019. Tại Nghị định 161/2018/NĐ-CP, Chính phủ đã đưa ra quy định mang tính đột phá:

"Cơ quan có thẩm quyền tuyển dụng công chức không được phân biệt loại hình đào tạo, văn bằng, chứng chỉ, trường công lập, trường ngoài công lập."

Quy định này không chỉ là một dòng chữ trên văn bản pháp lý, mà là sự khẳng định mạnh mẽ về quyền bình đẳng trong lao động và cống hiến. Điều này đồng nghĩa với việc từ nay, những ứng viên sở hữu tấm bằng tại chức hay học tại các trường dân lập sẽ đứng cùng một vạch xuất phát với những sinh viên tốt nghiệp chính quy từ các trường công lập danh tiếng trong cuộc đua vào biên chế.

Sự đồng bộ với Luật Giáo dục đại học sửa đổi 2018

Việc xóa bỏ phân biệt bằng cấp trong tuyển dụng công chức không phải là một quyết định đơn lẻ mà nằm trong lộ trình đổi mới giáo dục và quản lý cán bộ một cách đồng bộ. Tinh thần của Nghị định 161/2018/NĐ-CP hoàn toàn tương thích với Luật Giáo dục đại học sửa đổi 2018 (có hiệu lực từ 01/07/2019).

Theo quy định mới của Luật, văn bằng giáo dục đại học không còn ghi hình thức đào tạo (chính quy, vừa làm vừa học, từ xa...) trên phôi bằng. Tất cả đều được gọi chung là bằng cử nhân, bằng thạc sĩ hoặc bằng tiến sĩ. Sự thay đổi này nhằm hướng tới việc chuẩn hóa chất lượng đầu ra, buộc các cơ sở đào tạo phải nâng cao chất lượng dạy và học ở tất cả các hệ, thay vì chỉ tập trung vào hệ chính quy như trước đây.

Năng lực thực tế - Thước đo duy nhất

Khi rào cản bằng cấp được gỡ bỏ, áp lực sẽ dồn về phía các kỳ thi tuyển. Nghị định 161/2018/NĐ-CP cũng đã cải cách mạnh mẽ quy trình thi tuyển với 2 vòng thi chặt chẽ:

• Vòng 1: Thi trắc nghiệm trên máy tính về kiến thức chung, ngoại ngữ và tin học. Kết quả có ngay giúp đảm bảo tính khách quan, minh bạch.
• Vòng 2: Thi nghiệp vụ chuyên ngành (phỏng vấn hoặc thi viết). Đây là vòng thi quyết định để tìm ra người thực sự có kỹ năng và kiến thức phù hợp với vị trí việc làm.

Như vậy, cơ hội đã mở ra cho tất cả mọi người, nhưng tấm vé vào biên chế chỉ dành cho những ai thực sự có năng lực và sự chuẩn bị kỹ lưỡng. Không còn chỗ cho tư duy "chạy chọt" hay dựa dẫm vào mác bằng cấp, kỳ thi công chức 2019 hứa hẹn sẽ là một cuộc cạnh tranh sòng phẳng và công bằng.

Lời khuyên cho ứng viên trong bối cảnh mới

Với những thay đổi tích cực này, các ứng viên cần thay đổi chiến thuật ôn tập. Thay vì quá lo lắng về việc bằng cấp của mình có được chấp nhận hay không, hãy tập trung vào việc trau dồi kiến thức chuyên môn và kỹ năng thực hành công vụ. Việc nắm vững các quy định tại Luật cán bộ, công chức 2008 và các văn bản hướng dẫn thi hành là điều bắt buộc để vượt qua vòng 1.

Tóm lại, năm 2019 đánh dấu một bước tiến dài trong việc xây dựng đội ngũ công chức chuyên nghiệp, hiện đại. Việc không phân biệt bằng cấp chính là lời khẳng định: Tài năng và sự nỗ lực sẽ luôn được trân trọng, bất kể bạn xuất phát từ đâu.