EPR - Bước ngoặt trong tư duy quản lý môi trường tại Việt Nam

Ngày 03/4/2025, một buổi Webinar chuyên sâu về chủ đề Trách nhiệm mở rộng của Nhà sản xuất (EPR) đã được tổ chức, thu hút sự quan tâm của hơn 300 đại diện doanh nghiệp. Diễn giả chính, Luật sư Hà Huy Phong, đã mang đến cái nhìn toàn diện về khung pháp lý mới nhất theo Luật Bảo vệ môi trường 2020.

Khung pháp lý và lộ trình thực thi EPR

Theo quy định tại Nghị định 08/2022/NĐ-CP, EPR không chỉ đơn thuần là việc quản lý chất thải tại nhà máy. Đây là trách nhiệm xuyên suốt vòng đời sản phẩm, từ khâu thiết kế, sản xuất cho đến khi sản phẩm trở thành rác thải và được tái chế hoặc xử lý.

Trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất là trách nhiệm của nhà sản xuất, nhà nhập khẩu đối với sản phẩm, bao bì do mình sản xuất, nhập khẩu trong suốt vòng đời của sản phẩm, bao bì đó, bao gồm các trách nhiệm về tái chế và xử lý chất thải.

Thách thức và mô hình kinh tế tuần hoàn

Một trong những điểm nhấn của buổi thảo luận là mối liên hệ mật thiết giữa EPR và mô hình kinh tế tuần hoàn. Thay vì mô hình kinh tế tuyến tính truyền thống (khai thác - sản xuất - vứt bỏ), kinh tế tuần hoàn khuyến khích việc tái sử dụng và tái chế nguyên liệu. Tuy nhiên, thực tế triển khai tại Việt Nam vẫn đối mặt với nhiều rào cản như hạ tầng tái chế chưa đồng bộ và chi phí tuân thủ cao.

Nghĩa vụ đóng góp tài chính vào Quỹ Bảo vệ Môi trường

Đối với các loại bao bì, sản phẩm khó tái chế hoặc doanh nghiệp không tự tổ chức tái chế được, pháp luật yêu cầu phải đóng góp tài chính vào Quỹ Bảo vệ Môi trường Việt Nam. Đây là một cơ chế linh hoạt nhưng cũng đặt ra áp lực tài chính không nhỏ, đòi hỏi doanh nghiệp phải có chiến lược quản lý môi trường bài bản để tối ưu hóa chi phí.

Lời khuyên cho doanh nghiệp

Kết thúc buổi Webinar, các chuyên gia nhấn mạnh rằng việc nắm vững các quy định về tỷ lệ tái chế bắt buộc và danh mục sản phẩm thuộc diện EPR là yếu tố sống còn. Doanh nghiệp cần chủ động rà soát quy trình sản xuất, chuyển đổi sang các loại bao bì thân thiện với môi trường để không chỉ tuân thủ pháp luật mà còn nâng cao vị thế cạnh tranh trên thị trường quốc tế.