Trong công cuộc xây dựng, chỉnh đốn Đảng và nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của bộ máy nhà nước, đạo đức công vụ của cán bộ, Đảng viên luôn là yếu tố then chốt quyết định sự thành bại. Nhằm siết chặt kỷ luật, kỷ cương và khắc phục triệt để tình trạng cán bộ "co cụm", né tránh, sợ sai không dám làm, Ban Chấp hành Trung ương đã ban hành Quy định 207-QĐ/TW năm 2026 về những điều đảng viên không được làm do Ban Chấp hành Trung ương ban hành. Quy định mới này đánh dấu bước chuyển biến mạnh mẽ trong công tác quản lý, giám sát tư cách đạo đức của người Đảng viên.

Sự bổ sung quan trọng tại Điều 11 Quy định 207-QĐ/TW

Cụ thể, căn cứ quy định tại Điều 11 Quy định 207-QĐ/TW năm 2026, Đảng viên không được thực hiện các hành vi sau:

"Vi phạm đạo đức công vụ, đạo đức nghề nghiệp; vi phạm quy tắc ứng xử của người có chức vụ, quyền hạn trong cơ quan, tổ chức, đơn vị; bao che, báo cáo sai sự thật khi thực hiện nhiệm vụ; thiếu trách nhiệm để cơ quan, đơn vị, địa phương, cá nhân do mình trực tiếp quản lý xảy ra tình trạng mất đoàn kết, tham nhũng, lãng phí, tiêu cực và các vi phạm khác.

Nhũng nhiễu, gây khó khăn trong giải quyết thủ tục hành chính; né tránh, đùn đẩy, sợ trách nhiệm; nói không đi đôi với làm, không làm; làm việc cầm chừng; chậm trễ trong tham mưu, đề xuất và thực hiện nhiệm vụ được giao."

So với thể chế trước đây, quy định mới đã cá thể hóa và chi tiết hóa hàng loạt biểu hiện vi phạm tâm lý tiêu cực trong bộ máy công quyền. Những từ ngữ trực diện như "né tránh, đùn đẩy, sợ trách nhiệm", "làm việc cầm chừng" hay "chậm trễ trong tham mưu" chính là chiếc gương soi rõ nét nhất để từng Đảng viên tự soi, tự sửa.

Điểm khác biệt cốt lõi so với Quy định 37-QĐ/TW trước đây

Trước đây, tại Điều 11 Quy định 37-QĐ/TW năm 2021, Đảng chỉ quy định mang tính khái quát chung về việc Đảng viên không được vi phạm đạo đức công vụ; bao che, báo cáo sai sự thật khi thực hiện nhiệm vụ; thiếu trách nhiệm để cơ quan, đơn vị xảy ra tình trạng tham nhũng, lãng phí, tiêu cực hay mất đoàn kết nội bộ.

Tuy nhiên, thực tiễn thi hành cho thấy, một bộ phận cán bộ dù không tham nhũng, không nhận hối lộ nhưng lại mắc bệnh "bình vôi" — lười suy nghĩ, lười hành động, thấy khó là đẩy, thấy rủi ro là bàn lùi, đùn đẩy trách nhiệm lên cấp trên hoặc sang cơ quan khác. Việc bổ sung cụ thể các hành vi này vào cấm đoán trong Quy định 207-QĐ/TW năm 2026 đã tạo cơ sở pháp lý và kỷ luật Đảng vững chắc để xử lý nghiêm những cá nhân "đúng quy trình nhưng không được việc".

Nhận diện chi tiết biểu hiện vi phạm theo hướng dẫn của Ủy ban Kiểm tra Trung ương

Để triển khai và đánh giá chính xác các hành vi vi phạm đạo đức công vụ, các cấp ủy Đảng cần liên hệ chặt chẽ với các nội dung đã được chỉ đạo tại Hướng dẫn 02-HD/UBKTTW năm 2021 thực hiện Quy định về những điều đảng viên không được làm do Ủy ban Kiểm tra Trung ương ban hành.

Theo đó, các biểu hiện vi phạm đạo đức công vụ bao gồm:

• Không chấp hành nghiêm sự phân công, điều động của tổ chức; kén chọn chức danh, vị trí công tác hoặc vùng miền;
• Tư tưởng chọn việc dễ, né tránh công việc khó khăn, phức tạp hoặc có nguy cơ va chạm;
• Thực hiện nhiệm vụ qua loa, đại khái, thiếu tinh thần trách nhiệm dẫn đến hiệu quả công việc kém;
• Hành vi nhũng nhiễu, gây khó khăn, phiền hà, vòi vĩnh, kéo dài thời gian xử lý thủ tục hành chính của người dân và doanh nghiệp nhằm trục lợi cá nhân hoặc nhóm lợi ích;
• Thờ ơ, thiếu trách nhiệm trong công tác quản lý, điều hành; biết rõ các hành vi tham nhũng, lãng phí, tiêu cực trong đơn vị mình nhưng cố tình bao che, không báo cáo hoặc xử lý không kịp thời.

Ý nghĩa thực tiễn đối với công tác cán bộ hiện nay

Việc khống chế và cấm tuyệt đối các hành vi né tránh, sợ trách nhiệm theo Quy định 207-QĐ/TW năm 2026 không chỉ giúp làm sạch đội ngũ mà còn bảo vệ những cán bộ dám nghĩ, dám làm, dám đột phá vì lợi ích chung. Qua đó, môi trường công vụ sẽ trở nên minh bạch, năng động và cống hiến hết mình phục vụ Nhân dân.