Trong nỗ lực tháo gỡ khó khăn cho các doanh nghiệp chế biến và xuất khẩu điều, ngày 11/07/2011, Bộ Tài chính đã chính thức ban hành Thông tư 102/2011/TT-BTC. Đây được xem là một quyết sách kịp thời nhằm hỗ trợ ngành điều Việt Nam duy trì vị thế trên thị trường quốc tế.

Bước đi chiến lược hỗ trợ doanh nghiệp chế biến điều

Theo báo cáo từ Hiệp hội Điều Việt Nam (Vinacas), tính đến giữa năm 2011, ngành điều đang phải đối mặt với tình trạng thiếu hụt nguyên liệu trầm trọng. Sản lượng điều trong nước hiện nay chỉ mới đáp ứng được khoảng 50% công suất của các nhà máy chế biến. Để duy trì hoạt động và đảm bảo các đơn hàng xuất khẩu, việc nhập khẩu hạt điều thô từ các nước như Bờ Biển Ngà, Ghana hay Nigeria là điều bắt buộc.

Tuy nhiên, giá thu mua hạt điều từ nguồn nhập khẩu trong vài năm trở lại đây luôn có xu hướng tăng cao, gây áp lực lớn lên chi phí sản xuất của doanh nghiệp. Việc áp dụng mức thuế suất cũ đã phần nào làm giảm sức cạnh tranh của hạt điều Việt Nam so với các quốc gia chế biến khác trong khu vực. Chính vì vậy, việc giảm thuế nhập khẩu được kỳ vọng sẽ là "đòn bẩy" giúp doanh nghiệp giảm bớt gánh nặng tài chính.

Chi tiết lộ trình giảm thuế theo Thông tư 102/2011/TT-BTC

Căn cứ vào Luật thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu 2005 và các quy định liên quan, Bộ Tài chính đã quyết định điều chỉnh mức thuế suất thuế nhập khẩu ưu đãi đối với mặt hàng hạt điều (đào lộn hột).

Cụ thể, nội dung điều chỉnh được quy định như sau:

Kể từ ngày 25/08/2011, mức thuế suất thuế nhập khẩu ưu đãi đối với mặt hàng hạt điều, chưa bóc vỏ, thuộc mã số 0801.31.00.00 quy định tại Biểu thuế nhập khẩu ưu đãi ban hành kèm theo Thông tư 184/2010/TT-BTC sẽ chính thức giảm từ 5% xuống còn 3%.

Tác động tích cực đến năng lực cạnh tranh của ngành điều

Việc giảm 2% thuế suất thuế nhập khẩu không chỉ đơn thuần là con số về tài chính mà còn mang lại nhiều ý nghĩa chiến lược cho ngành điều trong bối cảnh kinh tế năm 2011:

• Tăng công suất chế biến: Giúp các doanh nghiệp mạnh dạn hơn trong việc ký kết các hợp đồng nhập khẩu nguyên liệu quy mô lớn, từ đó tối ưu hóa công suất máy móc thiết bị hiện có.
• Đảm bảo an sinh xã hội: Ngành điều là ngành thâm dụng lao động. Việc duy trì sản xuất ổn định giúp đảm bảo công ăn việc làm cho hàng trăm nghìn lao động tại các vùng trọng điểm như Bình Phước, Đồng Nai.
• Nâng cao lợi thế cạnh tranh: Giúp hạt điều Việt Nam có giá thành cạnh tranh hơn so với các quốc gia chế biến khác, từ đó thu hút thêm nhiều ngoại tệ về cho đất nước thông qua xuất khẩu sản phẩm đã qua chế biến sâu.

Các chuyên gia kinh tế nhận định, đây là một phần trong lộ trình thực hiện các giải pháp kiềm chế lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô theo tinh thần của Chính phủ trong năm 2011. Việc hỗ trợ các ngành hàng xuất khẩu chủ lực như hạt điều sẽ góp phần quan trọng vào việc cân bằng cán cân thương mại của Việt Nam trong giai đoạn tới.