Trong bối cảnh đổi mới căn bản và toàn diện giáo dục, ngày 26/08/2020, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã chính thức ban hành Thông tư 26/2020/TT-BGDĐT. Đây là văn bản quan trọng nhằm sửa đổi, bổ sung một số điều của Quy chế đánh giá, xếp loại học sinh trung học cơ sở (THCS) và học sinh trung học phổ thông (THPT) ban hành kèm theo Thông tư 58/2011/TT-BGDĐT.

Quy định mới này được đánh giá là một bước tiến lớn, giúp giảm áp lực điểm số và khuyến khích sự sáng tạo, chủ động của học sinh. Dưới đây là những thay đổi trọng yếu mà giáo viên, phụ huynh và học sinh cần đặc biệt lưu ý trước khi Thông tư chính thức có hiệu lực từ ngày 11/10/2020.

1. Đa dạng hóa các hình thức kiểm tra, đánh giá thường xuyên

Một trong những điểm mới nổi bật nhất tại khoản 1 Điều 1 Thông tư 26/2020/TT-BGDĐT chính là việc mở rộng các hình thức kiểm tra thường xuyên. Thay vì chỉ bó hẹp trong các bài kiểm tra miệng hay kiểm tra viết 15 phút như trước đây, giáo viên giờ đây có thể đánh giá học sinh thông qua:

• Hỏi - đáp, thuyết trình: Giúp học sinh rèn luyện kỹ năng giao tiếp và tư duy phản biện.
• Thực hành, thí nghiệm: Đánh giá trực tiếp kỹ năng vận dụng kiến thức vào thực tiễn.
• Sản phẩm học tập: Khuyến khích học sinh tạo ra các dự án, mô hình hoặc bài nghiên cứu nhỏ.

Đặc biệt, hình thức kiểm tra có thể thực hiện trực tiếp hoặc trực tuyến, phù hợp với xu hướng chuyển đổi số trong giáo dục hiện nay.

2. Thay đổi cấu trúc bài kiểm tra định kỳ

Theo quy định mới, các bài kiểm tra định kỳ (giữa kỳ và cuối kỳ) sẽ không còn đơn thuần là các bài viết trên giấy. Học sinh có thể được đánh giá thông qua bài thực hành hoặc dự án học tập. Điều này giúp đánh giá toàn diện hơn năng lực của học sinh thay vì chỉ kiểm tra khả năng ghi nhớ kiến thức lý thuyết.

3. Cách tính điểm và làm tròn số chính xác hơn

Về phương thức tính điểm, khoản 2 Điều 1 Thông tư 26/2020/TT-BGDĐT quy định điểm các bài kiểm tra là số nguyên hoặc số thập phân được lấy đến chữ số thập phân thứ nhất sau khi làm tròn số. Quy định này tạo ra sự thống nhất và công bằng hơn trong việc tổng kết điểm trung bình môn học cho học sinh.

"Điểm kiểm tra, đánh giá thường xuyên được tính hệ số 1; điểm kiểm tra, đánh giá giữa kỳ được tính hệ số 2; điểm kiểm tra, đánh giá cuối kỳ được tính hệ số 3."

4. Bổ sung danh hiệu khen thưởng cho sự tiến bộ vượt bậc

Nhằm khích lệ tinh thần học tập, bên cạnh các danh hiệu truyền thống, Hiệu trưởng nhà trường có quyền tặng giấy khen cho những học sinh có thành tích nổi bật hoặc có tiến bộ vượt bậc trong học tập và rèn luyện. Đây là một thay đổi nhân văn, ghi nhận nỗ lực của những học sinh dù chưa đạt mức xuất sắc nhưng đã có sự cố gắng không ngừng nghỉ để vượt qua chính mình.

5. Lộ trình thực hiện và hiệu lực thi hành

Thông tư này chính thức có hiệu lực từ ngày 11/10/2020. Tuy nhiên, cần lưu ý rằng việc áp dụng sẽ theo lộ trình năm học. Cụ thể, các quy định mới sẽ bắt đầu thực hiện ngay từ năm học 2020 - 2021 đối với tất cả các khối lớp từ lớp 6 đến lớp 12 trên phạm vi cả nước.

Việc ban hành Thông tư 26/2020/TT-BGDĐT không chỉ là sự điều chỉnh về mặt kỹ thuật trong đánh giá mà còn thể hiện triết lý giáo dục mới: coi trọng sự phát triển phẩm chất và năng lực cá nhân của mỗi học sinh.