Ngày 14/05/2016, Chính phủ đã chính thức ban hành Nghị định 34/2016/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật 2015. Đây được xem là bước tiến quan trọng trong việc siết chặt kỷ cương, đảm bảo tính công khai, minh bạch và kịp thời của hệ thống pháp luật Việt Nam.

Quy trình đăng Công báo: Nhanh chóng và minh bạch

Theo quy định mới, các văn bản quy phạm pháp luật do cơ quan Nhà nước ở trung ương ban hành phải được gửi đến Văn phòng Chính phủ để đăng Công báo trong thời hạn 03 ngày làm việc kể từ ngày công bố hoặc ký ban hành. Các loại văn bản này bao gồm:

• Nghị quyết của Ủy ban thường vụ Quốc hội giải thích Hiến pháp, Luật, Pháp lệnh.
• Văn bản bãi bỏ văn bản quy phạm pháp luật.
• Quyết định đình chỉ việc thi hành, quyết định xử lý văn bản quy phạm pháp luật trái pháp luật.

Trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày nhận được văn bản, Văn phòng Chính phủ có trách nhiệm đăng văn bản đó trên Công báo nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam. Như vậy, tổng thời gian tối đa để một văn bản từ khi ký ban hành đến khi xuất hiện trên Công báo là 18 ngày.

Giá trị pháp lý của Công báo điện tử

Một điểm mới đáng chú ý tại Nghị định 34/2016/NĐ-CP là việc khẳng định giá trị của Công báo điện tử. Việc đăng văn bản trên Công báo điện tử phải được thực hiện đồng thời với đăng trên Công báo in và từ cùng một cơ sở dữ liệu.

"Văn bản đăng trên Công báo là văn bản chính thức, có giá trị như bản gốc. Trường hợp có sự khác nhau giữa Công báo in và Công báo điện tử, sử dụng Công báo in làm căn cứ chính thức."

Quy định này giúp người dân và doanh nghiệp dễ dàng tiếp cận văn bản pháp luật một cách nhanh chóng qua môi trường mạng mà vẫn đảm bảo tính pháp lý cao nhất.

Quy tắc "Văn bản mẹ hết, văn bản con cũng hết"

Nghị định cũng làm rõ về hiệu lực của văn bản quy phạm pháp luật. Theo đó, khi một văn bản quy phạm pháp luật hết hiệu lực thì văn bản quy định chi tiết thi hành các điều, khoản, điểm trong văn bản đó cũng đồng thời hết hiệu lực.

Trường hợp một văn bản bị hết hiệu lực một phần thì các nội dung hướng dẫn phần hết hiệu lực của văn bản đó sẽ hết hiệu lực đồng thời với phần hết hiệu lực của văn bản được hướng dẫn. Nếu không thể xác định được nội dung hết hiệu lực của văn bản hướng dẫn thì văn bản đó hết hiệu lực toàn bộ. Điều này giúp tránh tình trạng "luật chồng luật" hoặc các văn bản hướng dẫn cũ vẫn tồn tại gây khó khăn cho việc áp dụng.

Hệ thống hóa văn bản 05 năm một lần

Để đảm bảo hệ thống pháp luật luôn tinh gọn và cập nhật, Nghị định 34/2016/NĐ-CP yêu cầu các văn bản còn hiệu lực phải được định kỳ hệ thống hóa và công bố kết quả 05 năm/lần.

Thời hạn công bố kết quả hệ thống hóa chậm nhất là 30 ngày đối với văn bản của Trung ương và 60 ngày đối với văn bản của Hội đồng nhân dân, UBND các cấp kể từ thời điểm hệ thống hóa. Quy định này buộc các cơ quan ban hành phải có trách nhiệm rà soát thường xuyên, loại bỏ các quy định lỗi thời.

Nghị định 34/2016/NĐ-CP có hiệu lực thi hành kể từ ngày 01/07/2016, hứa hẹn sẽ tạo ra một kỷ nguyên mới trong công tác xây dựng và ban hành văn bản quy phạm pháp luật tại Việt Nam.