Từ ngày 01/7/2026, Nghị định 249/2026/NĐ-CP của Chính phủ quy định về thi hành việc trục xuất, tổ chức quản lý và các chế độ đối với người lưu trú tại cơ sở lưu trú trong thời gian chờ xuất cảnh chính thức có hiệu lực thi hành. Văn bản này thay thế cho Nghị định 65/2020/NĐ-CP trước đây, đánh dấu một bước hoàn thiện quan trọng trong hệ thống pháp luật về quản lý người nước ngoài tại Việt Nam, vừa đảm bảo tính nghiêm minh của pháp luật, vừa thể hiện sâu sắc tinh thần nhân đạo đối với người lưu trú chờ xuất cảnh.

Một trong những nội dung nhận được nhiều sự quan tâm nhất trong nghị định mới này là các quy định chi tiết về chế độ thăm gặp, nhận quà của người lưu trú. Dưới đây là thông tin chi tiết và hướng dẫn cụ thể về thủ tục thăm gặp theo quy định mới nhất.

Tần suất và thời gian thăm gặp người lưu trú chờ xuất cảnh

Theo quy định tại Điều 18 Nghị định 249/2026/NĐ-CP, chế độ thăm gặp đối với người lưu trú được phân loại cụ thể dựa trên quá trình chấp hành nội quy tại cơ sở lưu trú:

• Chế độ thăm gặp thông thường: Người lưu trú được gặp thân nhân hoặc người đại diện hợp pháp của mình tại phòng thăm gặp của cơ sở lưu trú. Tần suất thăm gặp là 01 lần/tuần, và mỗi lần gặp không quá 02 giờ.
• Chế độ ưu tiên đối với người chấp hành tốt nội quy: Nhằm khuyến khích người lưu trú tự giác chấp hành tốt các quy định, những cá nhân chấp hành tốt Nội quy cơ sở lưu trú có thể được tạo điều kiện gặp vợ hoặc chồng tại phòng riêng của cơ sở lưu trú. Thời gian gặp riêng tối đa là 24 giờ và tần suất là 01 lần/tháng.
• Đối với trường hợp vi phạm nội quy: Người lưu trú có hành vi vi phạm Nội quy cơ sở lưu trú sẽ bị hạn chế quyền thăm gặp. Cụ thể, trong vòng 01 tháng, họ chỉ được gặp thân nhân 01 lần, và thời gian mỗi lần gặp không quá 01 giờ.

Bên cạnh đó, đối với các trường hợp đặc biệt khi đại diện cơ quan, tổ chức hoặc cá nhân khác của Việt Nam đề nghị được gặp người lưu trú, Trưởng cơ sở lưu trú sẽ là người xem xét và đưa ra quyết định cuối cùng. Quyết định này phải dựa trên nguyên tắc phù hợp với lợi ích hợp pháp của người lưu trú, yêu cầu quản lý người lưu trú và yêu cầu đấu tranh phòng, chống tội phạm.

Những ai được xác định là "thân nhân" của người lưu trú?

Pháp luật quy định rất rõ ràng và cụ thể về phạm vi những người được xác định là thân nhân và được phép đến thăm gặp người lưu trú. Điều này nhằm tránh việc lợi dụng thăm gặp để thực hiện các hành vi vi phạm pháp luật hoặc gây mất an ninh trật tự tại cơ sở lưu trú. Thân nhân bao gồm:

• Ông, bà nội; ông, bà ngoại;
• Bố, mẹ đẻ; bố, mẹ vợ (hoặc chồng); bố, mẹ nuôi hợp pháp;
• Vợ hoặc chồng;
• Con đẻ, con dâu, con rể, con nuôi hợp pháp;
• Anh, chị, em ruột, dâu, rể; anh, chị, em vợ (hoặc chồng);
• Cô, dì, chú, bác, cậu, cháu ruột.

Về số lượng người tham gia mỗi lần thăm gặp, quy định nêu rõ mỗi lần đến gặp người lưu trú tối đa không quá 03 người. Trong các trường hợp đặc biệt xuất phát từ yêu cầu quản lý hoặc giáo dục người lưu trú, Trưởng cơ sở lưu trú có thể xem xét quyết định tăng số lượng thân nhân được gặp nhưng tuyệt đối không quá 05 người và phải bảo đảm không làm ảnh hưởng đến an ninh, an toàn của cơ sở.

Thủ tục và giấy tờ cần chuẩn bị khi đi thăm gặp

Để được giải quyết cho thăm gặp người lưu trú chờ xuất cảnh, thân nhân hoặc người đại diện hợp pháp cần chuẩn bị đầy đủ các giấy tờ sau:

1. Đối với trường hợp thăm gặp thông thường

• Đơn xin gặp: Phải viết bằng tiếng Việt hoặc được dịch ra tiếng Việt theo đúng mẫu quy định.
• Giấy tờ tùy thân: Xuất trình hộ chiếu, thẻ căn cước công dân, thẻ căn cước hoặc các giấy tờ tùy thân hợp pháp khác có dán ảnh để cán bộ cơ sở lưu trú đối chiếu, kiểm tra.

2. Đối với trường hợp gặp vợ hoặc chồng tại phòng riêng

Ngoài các giấy tờ nêu trên, người đến thăm gặp phải cung cấp thêm:

• Giấy tờ, tài liệu chứng minh quan hệ hôn nhân hợp pháp (Giấy chứng nhận kết hôn hoặc tài liệu tương đương).
• Các giấy tờ này phải có xác nhận của cơ quan đại diện ngoại giao hoặc cơ quan lãnh sự của nước mà người đó mang quốc tịch, hoặc cơ quan đại diện của tổ chức quốc tế tại Việt Nam nơi người đó làm việc.
• Trường hợp vợ hoặc chồng là người Việt Nam thì cần có xác nhận của Ủy ban nhân dân cấp xã nơi người đó cư trú.
• Cả người lưu trú và vợ (hoặc chồng) đều phải có đơn xin thăm gặp ở phòng riêng gửi Trưởng cơ sở lưu trú xem xét, phê duyệt.

Quy định về việc nhận quà và gửi tiền lưu ký

Khi đến thăm gặp, thân nhân được phép gửi thư, tiền mặt và các đồ vật sinh hoạt thiết yếu cho người lưu trú. Tuy nhiên, tất cả các đồ vật này phải nằm ngoài danh mục cấm theo quy định của Nội quy cơ sở lưu trú. Cán bộ cơ sở lưu trú có trách nhiệm kiểm tra kỹ lưỡng toàn bộ đồ vật, bưu phẩm trước khi bàn giao cho người lưu trú để đảm bảo an toàn tuyệt đối.

Đối với tiền mặt, người lưu trú sẽ không được tự giữ bên mình mà phải gửi vào lưu ký của cơ sở lưu trú. Khoản tiền này sẽ được quản lý chặt chẽ và người lưu trú được sử dụng để mua thêm thức ăn, nhu yếu phẩm hoặc chi trả cước phí liên lạc điện thoại theo quy định của cơ sở.

Các trường hợp bị hạn chế hoặc tạm dừng thăm gặp

Pháp luật cũng dự liệu các tình huống đặc biệt nhằm phục vụ công tác điều tra và bảo vệ an ninh quốc gia. Theo đó, người lưu trú đang bị điều tra, xử lý về hành vi phạm tội khác hoặc có liên quan đến các vụ án khác mà cơ quan thụ lý vụ án có văn bản đề nghị không cho gặp hoặc yêu cầu phối hợp giám sát thì Trưởng cơ sở lưu trú sẽ xem xét, phối hợp thực hiện và giải thích rõ lý do cho người đến thăm gặp biết.

Việc ban hành và thực thi Nghị định 249/2026/NĐ-CP không chỉ giúp chuẩn hóa quy trình quản lý người nước ngoài chờ xuất cảnh mà còn thể hiện chính sách nhân đạo, tôn trọng quyền con người của Nhà nước Việt Nam, tạo điều kiện tối đa để người lưu trú giữ vững mối liên hệ với gia đình trong thời gian chờ hoàn tất các thủ tục pháp lý để về nước.