Trong bối cảnh các hoạt động thiện nguyện tại Việt Nam ngày càng phát triển mạnh mẽ nhưng cũng nảy sinh không ít tranh cãi về tính minh bạch, Chính phủ đã ban hành Nghị định 93/2021/NĐ-CP ngày 27/10/2021. Đây được xem là một bước tiến quan trọng nhằm thay thế Nghị định 64/2008/NĐ-CP vốn đã không còn phù hợp với thực tiễn.

Mở rộng đối tượng được phép vận động, tiếp nhận đóng góp

Một trong những điểm mới đáng chú ý nhất của Nghị định 93/2021/NĐ-CP chính là việc thừa nhận và quy định chi tiết quyền tham gia vận động từ thiện của cá nhân. Theo đó, danh sách các tổ chức, cá nhân có quyền vận động, tiếp nhận và phân phối nguồn đóng góp tự nguyện bao gồm:

• Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam: Đóng vai trò nòng cốt trong việc kêu gọi và điều phối chung.
• Hội Chữ thập đỏ Việt Nam: Tổ chức chuyên trách trong các hoạt động nhân đạo.
• Các cơ quan Nhà nước: Bao gồm các Bộ, cơ quan ngang Bộ, UBND các cấp (từ cấp tỉnh đến cấp huyện). Riêng UBND cấp xã chỉ thực hiện khi được ủy quyền.
• Ban chỉ đạo quốc gia về phòng, chống thiên tai: Tiếp nhận đóng góp quốc tế trong tình huống khẩn cấp.
• Các quỹ từ thiện: Hoạt động theo quy định tại Nghị định 93/2019/NĐ-CP.
• Doanh nghiệp, hợp tác xã: Có tư cách pháp nhân tham gia hỗ trợ cộng đồng.
• Cá nhân có năng lực hành vi dân sự đầy đủ: Đây là quy định mới, tháo gỡ nút thắt cho các hoạt động thiện nguyện tự phát của các nghệ sĩ, nhà hảo tâm trong thời gian qua.

Quy trình minh bạch cho cá nhân làm từ thiện

Để đảm bảo tiền từ thiện đến đúng địa chỉ và tránh trục lợi, Nghị định 93/2021/NĐ-CP yêu cầu cá nhân khi vận động phải thông báo cho chính quyền địa phương nơi cư trú và nơi tiếp nhận hỗ trợ. Đồng thời, phải mở tài khoản riêng tại ngân hàng cho mỗi cuộc vận động để theo dõi dòng tiền một cách độc lập.

Căn cứ phân phối nguồn đóng góp tự nguyện

Việc phân phối không được thực hiện tùy tiện mà phải dựa trên các căn cứ khoa học và thực tế được quy định tại Nghị định 93/2021/NĐ-CP:

Nguồn đóng góp tự nguyện được phân phối dựa trên các căn cứ: Mức độ thiệt hại do thiên tai, sự cố gây ra; mức độ ảnh hưởng của dịch bệnh; Nguồn đóng góp tự nguyện chung cho cộng đồng và những khoản hỗ trợ có điều kiện, địa chỉ cụ thể; Nguồn đóng góp tự nguyện của các tổ chức, cá nhân đã hỗ trợ trực tiếp cho các cá nhân và hộ gia đình bị thiên tai, dịch bệnh, sự cố.

Trách nhiệm công khai và giám sát

Tất cả các tổ chức, cá nhân tham gia đều có trách nhiệm công khai đầy đủ, kịp thời các thông tin về số tiền vận động được, danh sách người được hỗ trợ và kết quả phân phối. Điều này không chỉ giúp người đóng góp yên tâm mà còn bảo vệ chính những người làm từ thiện trước những nghi kỵ không đáng có.

Nghị định 93/2021/NĐ-CP chính thức có hiệu lực từ ngày 11/12/2021, hứa hẹn sẽ tạo ra một môi trường thiện nguyện văn minh, chuyên nghiệp và đúng pháp luật tại Việt Nam.

Nếu quý khách có bất kỳ thắc mắc nào về quy trình thực hiện từ thiện theo quy định mới, vui lòng liên hệ với chúng tôi để được tư vấn pháp lý chi tiết.