Tình trạng ô nhiễm không khí tại các đô thị lớn như Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh không còn là lời cảnh báo xa xôi mà đã trở thành vấn đề cấp bách, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe của hàng triệu người dân. Trước thực trạng này, Chính phủ đã có những động thái quyết liệt nhằm lập lại trật tự trong công tác bảo vệ môi trường.

Cuộc chiến chống ô nhiễm không khí: Mục tiêu 5 năm đưa AQI về ngưỡng an toàn

Tại Thông báo 153/TB-VPCP năm 2025, Chính phủ đã đặt ra một lộ trình đầy tham vọng: Trong vòng 05 năm tới, chỉ số chất lượng không khí (AQI) tại Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh phải đạt ngưỡng an toàn. Đây không chỉ là một con số thống kê, mà là cam kết về chất lượng sống của người dân đô thị.

Để hiện thực hóa mục tiêu này, UBND hai thành phố lớn được yêu cầu khẩn trương kiểm kê nguồn thải, đánh giá thực trạng và xây dựng kế hoạch hành động chi tiết. Việc chuyển đổi sang phương tiện giao thông xanh, thu hồi xe cũ nát và kiểm soát bụi từ các công trình xây dựng sẽ được thực hiện đồng bộ và gắt gao hơn bao giờ hết.

Tăng quyền cho cấp phường, xã: "Cánh tay nối dài" trong xử lý vi phạm

Một trong những điểm mới và đáng chú ý nhất trong chỉ đạo lần này chính là việc tăng cường thẩm quyền xử phạt vi phạm pháp luật môi trường cho cấp phường, xã và công an cấp cơ sở. Đây được xem là giải pháp đột phá nhằm khắc phục tình trạng "luật xa, thực tế gần", giúp xử lý kịp thời các hành vi vi phạm ngay từ khi mới phát sinh.

Theo quy định tại Luật Bảo vệ môi trường 2020, trách nhiệm bảo vệ môi trường thuộc về mọi tầng lớp nhân dân và cơ quan quản lý. Tuy nhiên, việc trao thêm quyền lực thực thi cho cấp cơ sở sẽ tạo ra một mạng lưới giám sát dày đặc, khiến các hành vi đổ thải trộm, gây bụi bặm trong xây dựng không còn đất diễn.

"Các địa phương cần kiên quyết xử lý các hành vi vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường, đặc biệt là những hành vi vi phạm trong các hoạt động xây dựng, thu gom và xử lý chất thải." - Trích nội dung chỉ đạo tại Thông báo 153/TB-VPCP.

Đề xuất tăng nặng mức phạt để răn đe

Không dừng lại ở việc tăng quyền, Chính phủ còn yêu cầu các Bộ, ngành liên quan rà soát, đề xuất sửa đổi các quy định về xử phạt vi phạm hành chính theo hướng tăng nặng mức phạt. Mục tiêu là tạo ra sức răn đe đủ lớn để các cá nhân, tổ chức không dám đánh đổi môi trường lấy lợi ích kinh tế ngắn hạn.

Bên cạnh đó, việc áp dụng công nghệ giám sát từ xa đối với hoạt động vận chuyển chất thải xây dựng cũng sẽ được triển khai rộng rãi. Mọi hành vi gian dối trong quá trình thu gom, xử lý rác thải sẽ khó lòng lọt qua mắt các cơ quan chức năng khi có sự phối hợp chặt chẽ giữa công nghệ và lực lượng thực thi tại địa phương.

Hy vọng rằng, với những quyết sách mạnh mẽ và sự vào cuộc quyết liệt của chính quyền cấp cơ sở, bầu không khí tại các đô thị lớn sẽ sớm trở lại trong lành, đảm bảo một môi trường sống bền vững cho thế hệ tương lai.