Gỡ nút thắt cho người không có nơi thường trú

Một trong những điểm mới đáng chú ý nhất tại Thông tư 17/2024/TT-BCA chính là việc xác định thông tin cư trú trên thẻ Căn cước cho các đối tượng đặc thù. Trước đây, việc thiếu nơi thường trú thường gây khó khăn trong các giao dịch hành chính, nhưng nay quy định đã linh hoạt hơn rất nhiều.

Cụ thể, đối với người đề nghị cấp thẻ Căn cước mà không có nơi thường trú nhưng đã đăng ký tạm trú, thông tin cư trú hiển thị trên thẻ sẽ chính là nơi tạm trú hiện tại của họ. Trường hợp "ngặt nghèo" hơn, khi công dân không có cả nơi thường trú lẫn nơi tạm trú (do chưa đủ điều kiện đăng ký), cơ quan chức năng sẽ ghi nhận nơi ở hiện tại lên thẻ Căn cước.

"Trường hợp người đề nghị cấp, cấp đổi, cấp lại thẻ Căn cước không có nơi thường trú nhưng có nơi tạm trú thì thông tin cư trú trên thẻ Căn cước là nơi tạm trú; trường hợp không có nơi thường trú, nơi tạm trú thì thông tin cư trú trên thẻ Căn cước là nơi ở hiện tại."

Xử lý thế nào khi thiếu thông tin quê quán, dân tộc?

Thực tế không ít trường hợp người dân khi đi làm thủ tục lại phát hiện dữ liệu về nơi sinh, quê quán hoặc dân tộc trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư bị trống hoặc sai lệch. Điều 5 Thông tư 17/2024/TT-BCA đã đưa ra "phao cứu sinh" cho các tình huống này:

• Nếu thông tin chưa đầy đủ: Công dân cần cung cấp các giấy tờ, tài liệu hợp pháp (như Giấy khai sinh, sổ hộ khẩu cũ...) để cơ quan Công an cập nhật vào hệ thống.
• Nếu giấy tờ cũng không có thông tin: Đây là điểm mới mang tính nhân văn. Người dân được phép tự cung cấp thông tin và làm văn bản cam kết, tự chịu trách nhiệm về tính chính xác của các dữ liệu này.

Cập nhật dân tộc và tôn giáo

Đối với các thông tin về dân tộc và tôn giáo, nếu công dân có yêu cầu điều chỉnh hoặc cập nhật, cơ quan quản lý căn cước sẽ thực hiện dựa trên danh mục các dân tộc, tôn giáo đã được Nhà nước ban hành hoặc công nhận chính thức tại Việt Nam.

Thời điểm áp dụng và lưu ý quan trọng

Các quy định tại Thông tư này chính thức có hiệu lực thi hành từ ngày 01/7/2024, đồng bộ với thời điểm Luật Căn cước 2023 bắt đầu có hiệu lực. Việc nắm rõ các hướng dẫn này sẽ giúp người dân chủ động hơn, tránh lúng túng khi thực hiện quyền và nghĩa vụ của mình trong kỷ nguyên số.

Để đảm bảo quyền lợi tốt nhất, công dân nên chủ động kiểm tra thông tin của mình trên ứng dụng VNeID hoặc liên hệ Công an xã/phường nơi cư trú để được hỗ trợ kịp thời trước khi thực hiện cấp đổi thẻ mới.