Trong bối cảnh Hà Nội đang nỗ lực thực hiện các biện pháp cấp bách để kiểm soát dịch bệnh, dư luận đang đổ dồn sự chú ý vào mốc thời gian sau ngày 15/9 và 21/9/2021. Câu hỏi đặt ra là: Dựa trên căn cứ pháp lý và thực tiễn nào để chính quyền Thủ đô đưa ra quyết định nới lỏng giãn cách? Câu trả lời nằm ở bộ tiêu chí khắt khe được Bộ Y tế ban hành.

Đường phố Hà Nội vắng lặng trong những ngày thực hiện giãn cách xã hội tháng 9/2021 (ảnh minh họa)

Khung pháp lý về kiểm soát dịch bệnh tại địa phương giãn cách

Ngày 18/8/2021, Bộ Y tế đã ban hành Quyết định 3989/QĐ-BYT quy định về các tiêu chí kiểm soát dịch Covid-19. Đây là văn bản quan trọng hướng dẫn các địa phương đang áp dụng Chỉ thị 16/CT-TTg đánh giá tình hình để có lộ trình thích ứng an toàn.

Theo đó, một địa phương được coi là kiểm soát được dịch bệnh khi đáp ứng đồng thời các nhóm tiêu chí sau:

1. Tiêu chí về số ca mắc mới trên địa bàn

Đây là chỉ số trực quan nhất để đánh giá hiệu quả của việc giãn cách. Cụ thể:

• Số ca mắc mới tại cộng đồng theo tuần phải có xu hướng giảm liên tục so với 02 tuần liền kề trước đó.
• Đồng thời, con số này phải giảm ít nhất 50% so với tuần cao nhất trong đợt dịch.
• Tỷ lệ mẫu xét nghiệm dương tính/số người lấy mẫu bằng phương pháp RT-PCR trong ngày tại cộng đồng có xu hướng giảm liên tục trong vòng 14 ngày.
• Đặc biệt, không ghi nhận chuỗi hoặc chùm ca bệnh lây nhiễm mới xuất hiện trong vòng 07 ngày.

Công tác lấy mẫu xét nghiệm diện rộng tại Hà Nội để bóc tách F0 ra khỏi cộng đồng (ảnh minh họa)

2. Tiêu chí về nguy cơ lây nhiễm

Bên cạnh số ca mắc, việc đánh giá mức độ nguy cơ tại các đơn vị hành chính cấp dưới cũng là yếu tố then chốt. Dựa trên Quyết định 2686/QĐ-BCĐQG, các địa phương phải đạt được:

• Giảm tối thiểu 50% các huyện, xã ở mức độ "Nguy cơ rất cao" (vùng đỏ).
• Giảm tối thiểu 50% các huyện, xã ở mức độ "Nguy cơ cao" (vùng cam).
• Giảm tối thiểu 50% các huyện, xã ở mức độ "Nguy cơ" (vùng vàng).
• Tăng tối thiểu 30% các huyện, xã ở mức "Bình thường mới" (vùng xanh).

Thực tiễn tại Hà Nội và bài học từ TP. Hồ Chí Minh

Nhìn vào thực tế, TP. Hồ Chí Minh đã phải tiếp tục kéo dài thời gian áp dụng Chỉ thị 16/CT-TTg sau ngày 15/9/2021 do chưa đạt được tiêu chí giảm 50% số ca mắc so với tuần cao nhất. Biểu đồ dịch tễ tại đây vẫn đang đi ngang, cho thấy dịch bệnh chưa thực sự được kiểm soát hoàn toàn.

Trái lại, Hà Nội đang đón nhận những tín hiệu tích cực. Trong những ngày gần đây (tính đến 14/9/2021), số ca nhiễm cộng đồng tại Thủ đô đã giảm sâu, có ngày chỉ ghi nhận 01 ca hoặc thậm chí không có ca nào. Đây là cơ sở quan trọng để các chuyên gia và nhà quản lý cân nhắc việc nới lỏng giãn cách tại các khu vực an toàn (vùng xanh).

"Việc nới lỏng giãn cách không đồng nghĩa với việc lơ là chủ quan. Mọi quyết định đều phải dựa trên dữ liệu khoa học và đảm bảo an toàn tính mạng cho người dân lên trên hết."

Lời khuyên pháp lý và thực tế

Dù các chỉ số đang tốt dần lên, người dân Thủ đô vẫn cần tuân thủ nghiêm ngặt các quy định phòng chống dịch của Thành phố. Việc nới lỏng sẽ được thực hiện theo lộ trình, ưu tiên các dịch vụ thiết yếu và các khu vực đã kiểm soát tốt dịch bệnh.

Để biết chính xác Hà Nội có nới lỏng sau ngày 15/9 hay không, người dân cần theo dõi các văn bản chính thức từ UBND Thành phố Hà Nội. Mọi thông tin về chính sách pháp luật mới nhất sẽ được chúng tôi cập nhật liên tục để đảm bảo quyền lợi và nghĩa vụ của công dân trong giai đoạn đặc biệt này.