Vào thời điểm tháng 9/2021, khi làn sóng dịch COVID-19 lần thứ tư đang ở giai đoạn căng thẳng nhất tại Việt Nam, đặc biệt là tại các tâm dịch như TP. Hồ Chí Minh và Long An, yêu cầu về việc bao phủ nhanh chóng mũi 2 vắc xin cho người dân trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết. Để đáp ứng thực tiễn chống dịch, Bộ Y tế đã đưa ra những điều chỉnh quan trọng về khoảng cách tiêm chủng.

Quyết định mang tính bước ngoặt từ Bộ Y tế

Cụ thể, ngày 20/09/2021, Bộ Y tế đã ban hành Công văn 7820/BYT-DP năm 2021 gửi UBND tỉnh Long An và Sở Y tế TP. Hồ Chí Minh. Theo nội dung văn bản này, Bộ Y tế chính thức đồng ý để các tỉnh, thành phố được quyền tự quyết định việc rút ngắn khoảng cách giữa 2 mũi vắc xin AstraZeneca.

Trước đó, theo hướng dẫn tại Công văn 6030/BYT-DP năm 2021, khoảng cách này thường được duy trì từ 8 đến 12 tuần. Tuy nhiên, sự xuất hiện của biến chủng Delta đòi hỏi tốc độ tiêm chủng phải được đẩy nhanh tối đa.

Nhân viên y tế nỗ lực tiêm chủng cho người dân trong giai đoạn cao điểm tháng 9/2021 (ảnh minh họa)

Phân tích hiệu lực bảo vệ của vắc xin AstraZeneca

Việc rút ngắn khoảng cách tiêm chủng không chỉ là một quyết định hành chính mà còn dựa trên các cơ sở khoa học từ nhà sản xuất. Theo các dữ liệu lâm sàng được công bố tại thời điểm đó, hiệu quả bảo vệ của vắc xin AstraZeneca có sự biến thiên theo thời gian:

• Sau khi tiêm mũi 1: Từ ngày thứ 22, cơ thể bắt đầu hình thành kháng thể với hiệu lực bảo vệ đạt khoảng 69,2%.
• Nếu tiêm mũi 2 dưới 6 tuần: Hiệu lực bảo vệ đạt khoảng 55,1%.
• Nếu tiêm mũi 2 từ 6 - 8 tuần: Hiệu lực bảo vệ tăng lên mức 59,7%.
• Nếu tiêm mũi 2 sau 12 tuần: Hiệu lực bảo vệ đạt mức tối ưu là 80%.

Mặc dù khoảng cách 12 tuần cho hiệu quả cao nhất, nhưng trong bối cảnh "chống dịch như chống giặc", việc chấp nhận một mức bảo vệ sớm hơn để giảm tỷ lệ chuyển nặng và tử vong là chiến lược ưu tiên của Chính phủ.

Vắc xin AstraZeneca đóng vai trò then chốt trong việc tạo miễn dịch cộng đồng (ảnh minh họa)

Triển khai thực tế tại các địa phương

Ngay sau khi có ý kiến từ Bộ Y tế, các địa phương đã nhanh chóng cụ thể hóa bằng các văn bản hướng dẫn. Điển hình như tại TP. Hồ Chí Minh, Sở Y tế đã ban hành Công văn 6791/SYT-NVY năm 2021 để triển khai rút ngắn khoảng cách tiêm chủng xuống còn tối thiểu 6 tuần (thay vì 8-12 tuần như trước).

Bộ Y tế yêu cầu các Sở Y tế khi thực hiện rút ngắn phải đảm bảo:

1. Thông báo đầy đủ cho người dân về hiệu quả bảo vệ của việc rút ngắn thời gian tiêm.
2. Đảm bảo an toàn tiêm chủng theo đúng quy định tại Quyết định 3588/QĐ-BYT năm 2021.
3. Phù hợp với nguồn cung vắc xin thực tế tại địa phương.

Trích dẫn chỉ đạo: "Sở Y tế căn cứ hướng dẫn của nhà sản xuất, khuyến cáo của WHO và tình hình dịch bệnh để tham mưu cho UBND tỉnh, thành phố quyết định khoảng cách giữa 2 mũi tiêm vắc xin AstraZeneca cho phù hợp."

Việc linh hoạt trong chính sách tiêm chủng tại thời điểm tháng 9/2021 đã góp phần quan trọng giúp Việt Nam sớm kiểm soát được dịch bệnh và chuyển sang trạng thái thích ứng an toàn. Người dân cần lưu ý theo dõi thông tin từ trạm y tế địa phương để thực hiện tiêm chủng đúng lịch.

Nếu có thắc mắc về các quy định pháp luật y tế, quý bạn đọc có thể liên hệ tổng đài để được tư vấn chi tiết.