Thị trường tài chính Việt Nam đang đứng trước những bước ngoặt quan trọng khi hàng loạt chính sách mới chính thức có hiệu lực từ tháng 3/2026. Những thay đổi này không chỉ tác động trực tiếp đến hoạt động của các tổ chức tín dụng mà còn mở ra cơ hội cũng như thách thức mới cho các nhà đầu tư và doanh nghiệp trong việc tiếp cận nguồn vốn và tham gia thị trường chứng khoán.

Thỏa thuận chiết khấu: Quyền lợi và trách nhiệm mới của khách hàng

Một trong những điểm nhấn quan trọng nhất là quy định tại Thông tư 81/2025/TT-NHNN về hoạt động chiết khấu của tổ chức tín dụng. Theo đó, hoạt động này được thực hiện dựa trên sự thỏa thuận tự nguyện giữa ngân hàng và khách hàng, nhưng phải đảm bảo tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về quản lý ngoại hối và công cụ chuyển nhượng.

Cụ thể, tại khoản 2 Điều 4 Thông tư 81/2025/TT-NHNN nhấn mạnh:

Khách hàng có trách nhiệm sử dụng số tiền chiết khấu đúng mục đích hợp pháp đã cam kết, đồng thời bảo đảm khả năng tài chính để thực hiện đầy đủ nghĩa vụ theo hợp đồng chiết khấu.

Các loại công cụ được phép chiết khấu

Các tổ chức tín dụng hiện nay có quyền lựa chọn chiết khấu đa dạng các loại công cụ như hối phiếu đòi nợ, hối phiếu nhận nợ, séc và các giấy tờ có giá khác như tín phiếu Ngân hàng Nhà nước, trái phiếu Chính phủ. Điều này giúp tăng tính thanh khoản cho các công cụ tài chính mà doanh nghiệp đang nắm giữ.

Siết chặt giám sát giao dịch chứng khoán liên thị trường

Nhằm minh bạch hóa thị trường vốn, Bộ Tài chính đã ban hành Thông tư 138/2025/TT-BTC sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư 95/2020/TT-BTC. Điểm mới đáng chú ý là việc chuẩn hóa các khái niệm về giao dịch bất thường và giao dịch nghi vấn.

Hệ thống giám sát giờ đây không chỉ hoạt động riêng lẻ mà còn phân tích mối liên hệ giữa thị trường cơ sở và thị trường phái sinh. Điều này giúp cơ quan quản lý kịp thời phát hiện các hành vi thao túng hoặc vi phạm pháp luật, bảo vệ quyền lợi của các nhà đầu tư chân chính.

Hoàn thiện hệ thống dữ liệu thống kê ngành Tài chính

Bên cạnh các quy định về nghiệp vụ, Thông tư 129/2025/TT-BTC cũng chính thức chuẩn hóa hệ thống chỉ tiêu thống kê ngành Tài chính. Việc số hóa và kết nối liên thông dữ liệu giữa các đơn vị như Thuế, Hải quan và Kho bạc sẽ tạo ra một nền tảng quản trị dựa trên dữ liệu thực tế, giúp Chính phủ có những dự báo chính xác hơn về tình hình kinh tế vĩ mô.

Lời khuyên pháp lý: Các doanh nghiệp và nhà đầu tư cần chủ động rà soát lại các danh mục tài sản có giá và quy trình giao dịch chứng khoán để thích ứng kịp thời với các quy định mới, tránh các rủi ro pháp lý không đáng có khi các Thông tư này chính thức đi vào cuộc sống.