Cuộc cải cách tiền lương từ ngày 01/7/2024 đánh dấu một bước ngoặt lớn trong chính sách đãi ngộ đối với cán bộ, công chức, viên chức. Tuy nhiên, đối với hơn 130.000 công chức đang hưởng lương theo cơ chế đặc thù, thông tin bãi bỏ các khoản thu nhập này đang gây ra nhiều lo ngại về việc sụt giảm thu nhập thực tế.

Chính sách bảo lưu chênh lệch: "Phao cứu sinh" cho thu nhập công chức

Theo tinh thần của Nghị quyết 27-NQ/TW năm 2018, một trong những nguyên tắc cốt lõi là việc chuyển xếp lương cũ sang lương mới phải đảm bảo không thấp hơn mức lương hiện hưởng. Đối với các cơ quan, đơn vị đang áp dụng cơ chế tài chính, thu nhập đặc thù, Nghị quyết 01/2021/UBTVQH15 đã nêu rõ lộ trình bãi bỏ các cơ chế này để thống nhất chế độ tiền lương toàn quốc.

Tuy nhiên, để bảo vệ quyền lợi cho hơn 130.000 đối tượng này, Chính phủ dự kiến áp dụng khoản lương bảo lưu chênh lệch. Điều này có nghĩa là nếu mức lương mới (bao gồm cả phụ cấp) thấp hơn mức lương đặc thù trước đó, công chức sẽ được hưởng phần chênh lệch này. Mức bảo lưu sẽ giảm dần tương ứng với các đợt điều chỉnh tăng lương hàng năm trong tương lai, giúp quá trình chuyển đổi diễn ra êm thấm và không gây sốc về tài chính cá nhân.

Những đối tượng nào vẫn được giữ phụ cấp đặc thù?

Mặc dù bãi bỏ phần lớn các khoản lương đặc thù, nhưng pháp luật vẫn duy trì chế độ này cho một số lĩnh vực đặc thù mang tính chất an ninh, quốc phòng. Cụ thể, theo Nghị quyết 27-NQ/TW, phụ cấp đặc thù sẽ tiếp tục áp dụng cho 03 lực lượng chính: Quân đội, Công an và Cơ yếu.

Ví dụ điển hình là lực lượng Cảnh vệ thuộc Bộ Quốc phòng. Theo quy định tại Điều 2 Thông tư 162/2018/TT-BQP, các đối tượng được hưởng bao gồm:

Sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp biên chế tại Phòng Cảnh vệ thuộc Cục Bảo vệ An ninh Quân đội, Tổng cục Chính trị; các trường hợp tăng cường làm nhiệm vụ cảnh vệ từ 01 tháng trở lên.

Mức hưởng phụ cấp này được tính dựa trên hệ số lương cấp bậc quân hàm nhân với mức lương cơ sở và tỷ lệ % phụ cấp (từ 15% đến 30%) theo quy định tại khoản 2 Điều 3 Thông tư 162/2018/TT-BQP.

5 thay đổi then chốt trong cơ cấu tiền lương mới

Để hiểu rõ hơn về lộ trình cải cách, công chức cần nắm vững 05 nội dung trọng tâm sau:

• Cơ cấu tiền lương mới: Sẽ bao gồm Lương cơ bản (chiếm khoảng 70%), Phụ cấp (khoảng 30%) và Tiền thưởng (quỹ thưởng bằng khoảng 10% tổng quỹ tiền lương cơ bản).
• Bảng lương theo vị trí việc làm: Thay thế hoàn toàn bảng lương theo hệ số và thâm niên cũ bằng bảng lương dựa trên giá trị thực tế của công việc và chức danh lãnh đạo.
• Bãi bỏ lương cơ sở: Chuyển sang tính lương bằng số tiền cụ thể trong bảng lương mới, giúp phản ánh chính xác giá trị sức lao động.
• Mở rộng quan hệ tiền lương: Hệ số tiền lương được mở rộng từ 1 - 2,34 - 10 lên mức 1 - 2,68 - 12, tạo động lực phấn đấu cho cán bộ có năng lực cao.
• Tăng lương định kỳ: Chính phủ cam kết tiếp tục điều chỉnh tăng lương sau cải cách để tiệm cận dần với mức lương khu vực doanh nghiệp.

Việc bãi bỏ lương đặc thù là một bước đi cần thiết để tạo ra sự công bằng trong hệ thống công vụ. Với chính sách bảo lưu chênh lệch, hơn 130.000 công chức có thể yên tâm rằng quyền lợi chính đáng của mình luôn được Nhà nước ưu tiên bảo đảm trong quá trình chuyển đổi sang hệ thống tiền lương mới hiện đại và minh bạch hơn.