Ngày 25/06/2025, Quốc hội đã chính thức thông qua Luật số 90/2025/QH15 (thường được gọi là Luật sửa đổi 01 luật sửa nhiều luật). Trong đó, những thay đổi tại Luật Đầu tư 2020 được đánh giá là bước ngoặt quan trọng nhằm thúc đẩy các lĩnh vực công nghệ chiến lược và hạ tầng số. Dưới đây là 8 điểm mới "đột phá" mà các nhà đầu tư không thể bỏ qua từ ngày 01/07/2025.

1. Mở rộng danh mục ngành nghề ưu đãi đầu tư

Một trong những thay đổi đáng chú ý nhất tại Điều 6 Luật số 90/2025/QH15 là việc bổ sung hàng loạt ngành nghề vào diện ưu đãi đầu tư. Cụ thể, các hoạt động liên quan đến hạ tầng trung tâm dữ liệu lớn (Big Data), điện toán đám mây (Cloud Computing) và hạ tầng mạng 5G trở lên đã chính thức được đưa vào danh sách ưu đãi.

Bên cạnh đó, lĩnh vực công nghiệp đường sắt và đào tạo nguồn nhân lực cho ngành này cũng nhận được sự quan tâm đặc biệt, phản ánh định hướng phát triển hạ tầng giao thông chiến lược của quốc gia trong giai đoạn tới.

2. Bổ sung "Khu công nghệ số tập trung" vào địa bàn ưu đãi

Thay vì chỉ giới hạn ở các khu công nghiệp hay khu kinh tế truyền thống, Luật số 90/2025/QH15 đã bổ sung "Khu công nghệ số tập trung" vào danh sách địa bàn được hưởng ưu đãi đầu tư. Điều này tạo hành lang pháp lý vững chắc cho việc hình thành các "thung lũng silicon" tại Việt Nam, thu hút các tập đoàn công nghệ hàng đầu thế giới.

3. Ưu đãi đặc biệt cho dự án Chip bán dẫn và AI

Nhằm đón đầu làn sóng dịch chuyển chuỗi cung ứng toàn cầu, pháp luật mới quy định các dự án nghiên cứu, sản xuất, đóng gói và kiểm thử chip bán dẫn, cùng các trung tâm dữ liệu trí tuệ nhân tạo (AI) có quy mô vốn từ 6.000 tỷ đồng trở lên sẽ được hưởng các chính sách ưu đãi, hỗ trợ đầu tư đặc biệt.

4. Phân cấp mạnh mẽ thẩm quyền chấp thuận chủ trương đầu tư

Từ ngày 01/07/2025, nhiều dự án quan trọng vốn thuộc thẩm quyền của Thủ tướng Chính phủ sẽ được giao về cho UBND cấp tỉnh chấp thuận chủ trương. Điển hình là các dự án xây dựng mới cảng hàng không, sân bay, hay các dự án có yêu cầu di dân tái định cư quy mô lớn. Sự thay đổi này kỳ vọng sẽ rút ngắn đáng kể thời gian thực hiện thủ tục hành chính cho nhà đầu tư.

5. Sửa đổi danh mục ngành nghề kinh doanh có điều kiện

Luật mới đã bổ sung 02 ngành nghề kinh doanh có điều kiện mới là: Hoạt động cung cấp dịch vụ liên quan đến tài sản mã hóa và Dịch vụ xử lý dữ liệu cá nhân. Đồng thời, ngành nghề kinh doanh đường sắt đô thị đã được bãi bỏ khỏi danh mục này để tạo điều kiện thông thoáng hơn cho các thành phần kinh tế tham gia.

6. Tháo gỡ nút thắt chuyển nhượng dự án thứ cấp

Đối với các dự án thứ cấp trong khu đô thị triển khai trước năm 2021, nếu đã có Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và hoàn thành nghĩa vụ tài chính nhưng không còn khả năng thực hiện, nhà đầu tư sẽ được phép chuyển nhượng một phần hoặc toàn bộ dự án. Đây là giải pháp "giải cứu" quan trọng cho các dự án đang bị đình trệ.

7. Lựa chọn thủ tục đầu tư đặc biệt

Các dự án trong lĩnh vực công nghệ chiến lược tại các khu chức năng, khu kinh tế sẽ có quyền lựa chọn đăng ký đầu tư theo thủ tục đặc biệt. Đây là quy trình "luồng xanh" giúp các dự án công nghệ cao có thể triển khai nhanh chóng, bắt kịp tốc độ thay đổi của thị trường quốc tế.

8. Nới lỏng điều kiện thành lập tổ chức kinh tế cho nhà đầu tư ngoại

Nhà đầu tư nước ngoài thực hiện các dự án thành lập trung tâm đổi mới sáng tạo, R&D hoặc hạ tầng số chiến lược sẽ được phép thành lập tổ chức kinh tế trước khi thực hiện thủ tục cấp Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư. Quy định này xóa bỏ rào cản "con gà và quả trứng" vốn gây khó khăn cho các startup công nghệ nước ngoài khi muốn gia nhập thị trường Việt Nam.

Tóm lại, Luật số 90/2025/QH15 không chỉ là một văn bản sửa đổi kỹ thuật mà còn thể hiện tư duy mới về quản lý đầu tư: Tập trung vào công nghệ cao, hạ tầng số và phân cấp triệt để cho địa phương.