Bước ngoặt trong quản lý liên kết tổ chức thi chứng chỉ ngoại ngữ

Bộ Giáo dục và Đào tạo vừa ban hành Thông tư 16/2025/TT-BGDĐT quy định về liên kết tổ chức thi cấp chứng chỉ năng lực ngoại ngữ của nước ngoài. Một trong những điểm mới đáng chú ý nhất là việc phân cấp thẩm quyền phê duyệt từ Trung ương về địa phương, bắt đầu có hiệu lực từ ngày 12/10/2025.

Sự thay đổi này không chỉ đơn thuần là thủ tục hành chính mà còn thể hiện tư duy quản lý mới: tăng cường tính tự chủ và trách nhiệm của chính quyền địa phương đối với các hoạt động giáo dục trên địa bàn.

Trách nhiệm cụ thể của các cơ quan quản lý

Theo quy định tại Điều 7 Thông tư 16/2025/TT-BGDĐT, trách nhiệm quản lý được phân định rõ ràng giữa ba cấp:

1. Bộ Giáo dục và Đào tạo: Vai trò kiến tạo và giám sát vĩ mô

Bộ vẫn giữ vai trò chủ đạo trong việc quản lý hoạt động liên kết tổ chức thi cấp chứng chỉ năng lực ngoại ngữ của nước ngoài trên phạm vi toàn quốc. Nhiệm vụ trọng tâm của Bộ là công bố công khai và cập nhật danh sách các đơn vị được phê duyệt, điều chỉnh hoặc chấm dứt liên kết trên trang thông tin điện tử chính thức.

2. Ủy ban nhân dân cấp tỉnh: Thẩm quyền phê duyệt trực tiếp

Đây là điểm thay đổi cốt lõi. UBND tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương chịu trách nhiệm trực tiếp quản lý hoạt động liên kết trên địa bàn. Đặc biệt, UBND tỉnh phải thực hiện việc công bố công khai danh sách các đơn vị được phê duyệt, gia hạn hoặc chấm dứt liên kết, giúp người dân và thí sinh dễ dàng tra cứu, tránh các tổ chức thi "chui" không phép.

Thí sinh tham gia kỳ thi chứng chỉ ngoại ngữ quốc tế (ảnh minh họa)

3. Sở Giáo dục và Đào tạo: Cơ quan tham mưu và kiểm tra

Sở Giáo dục và Đào tạo đóng vai trò là "cánh tay nối dài" của UBND tỉnh. Sở có nhiệm vụ tham mưu, tổ chức kiểm tra định kỳ hoặc đột xuất các hoạt động liên kết, đồng thời hướng dẫn các bên thực hiện đúng quy định về an toàn và chất lượng bảo mật đề thi.

So sánh với quy định cũ: Từ tập quyền sang phân cấp

Trước đây, theo quy định tại khoản 3 Điều 5 Thông tư 11/2022/TT-BGDĐT, thẩm quyền phê duyệt thuộc về Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo:

"1. Cục Quản lý chất lượng, Bộ Giáo dục và Đào tạo có trách nhiệm: a) Tiếp nhận hồ sơ đề nghị phê duyệt liên kết tổ chức thi cấp chứng chỉ năng lực ngoại ngữ của nước ngoài; chủ trì, phối hợp với các đơn vị có liên quan thẩm định hồ sơ, trình Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo phê duyệt..."

Việc chuyển dịch thẩm quyền này được kỳ vọng sẽ rút ngắn thời gian xử lý hồ sơ, giúp các đơn vị giáo dục và tổ chức quốc tế triển khai kỳ thi nhanh chóng hơn, đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng của người học ngoại ngữ tại Việt Nam.

Các chuyên gia pháp lý nhận định, quy định mới tại Thông tư 16/2025/TT-BGDĐT là một bước đi tất yếu trong lộ trình đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, gắn với trách nhiệm giải trình của người đứng đầu địa phương trong lĩnh vực giáo dục và đào tạo.