Trong bối cảnh cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư đang diễn ra mạnh mẽ, Việt Nam đã chính thức đặt nền móng pháp lý vững chắc để thu hút các "đại bàng" công nghệ trong lĩnh vực chip bán dẫn và trí tuệ nhân tạo (AI). Với việc thông qua Luật Công nghiệp công nghệ số 2025, hàng loạt chính sách ưu đãi chưa từng có đã được thiết lập, hứa hẹn tạo nên một làn sóng đầu tư mới vào thị trường Việt Nam.

1. Ưu đãi thuế thu nhập doanh nghiệp: Đòn bẩy tài chính mạnh mẽ

Một trong những điểm nhấn quan trọng nhất chính là chính sách ưu đãi thuế. Theo quy định tại khoản 3 Điều 28 Luật Công nghiệp công nghệ số 2025, các dự án thuộc lĩnh vực công nghệ số trọng điểm sẽ được hưởng mức ưu đãi cao nhất.

Miễn, giảm thuế thu nhập doanh nghiệp theo quy định của pháp luật về đầu tư và thuế đối với dự án sản xuất sản phẩm công nghệ số trọng điểm; dự án nghiên cứu, thiết kế, sản xuất, đóng gói, kiểm thử sản phẩm chip bán dẫn; dự án xây dựng trung tâm dữ liệu trí tuệ nhân tạo (AI).

Việc miễn, giảm thuế không chỉ giúp doanh nghiệp giảm bớt gánh nặng tài chính trong giai đoạn đầu mà còn tạo điều kiện để tái đầu tư vào nghiên cứu và phát triển (R&D), nâng cao năng lực cạnh tranh quốc tế.

2. Miễn, giảm tiền thuê đất: Giải quyết bài toán mặt bằng

Chi phí mặt bằng luôn là nỗi lo của các nhà đầu tư khi triển khai các dự án quy mô lớn như nhà máy sản xuất chip hay trung tâm dữ liệu. Giải quyết vấn đề này, Luật Công nghiệp công nghệ số 2025 đã đưa ra các quy định cụ thể tại khoản 2, khoản 3 Điều 24 và khoản 3 Điều 28.

Theo đó, doanh nghiệp có dự án nằm trong khu công nghệ số tập trung hoặc thuộc nhóm ngành nghề đặc biệt ưu đãi đầu tư sẽ được miễn hoặc giảm tiền thuê đất theo quy định của pháp luật về đất đai. Đặc biệt, nếu dự án được triển khai tại các địa bàn có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn, mức ưu đãi sẽ được áp dụng ở khung tối đa.

3. Hỗ trợ trực tiếp chi phí đầu tư từ ngân sách địa phương

Khác với các chính sách gián tiếp, khoản 4 Điều 28 Luật Công nghiệp công nghệ số 2025 mở ra cơ hội nhận hỗ trợ trực tiếp bằng tiền từ ngân sách. Đây là một bước đi đột phá nhằm chia sẻ rủi ro và chi phí với doanh nghiệp.

Các khoản hỗ trợ có thể bao gồm chi phí xây dựng nhà máy, trung tâm nghiên cứu, mua sắm máy móc thiết bị hiện đại hay đầu tư hạ tầng kỹ thuật thiết yếu. Hình thức hỗ trợ sẽ do Hội đồng nhân dân cấp tỉnh quyết định dựa trên nguồn chi đầu tư phát triển của ngân sách địa phương, đảm bảo tính linh hoạt và phù hợp với đặc thù của từng tỉnh, thành phố.

4. Cơ chế đặc thù: Nhập khẩu thiết bị đã qua sử dụng

Để tạo điều kiện cho việc chuyển giao công nghệ và nhanh chóng đưa nhà máy vào vận hành, khoản 3 và khoản 4 Điều 39 của Luật cho phép doanh nghiệp sản xuất chip bán dẫn được nhập khẩu dây chuyền công nghệ, máy móc đã qua sử dụng.

Tuy nhiên, cơ chế này đi kèm với các điều kiện nghiêm ngặt về tiêu chí kỹ thuật do Bộ Khoa học và Công nghệ quy định, nhằm đảm bảo thiết bị vẫn hoạt động hiệu quả, không gây ô nhiễm môi trường và phục vụ trực tiếp cho quá trình sản xuất tại Việt Nam.

5. Chế độ ưu tiên về thủ tục hải quan

Thời gian là vàng bạc trong ngành công nghệ cao. Hiểu rõ điều này, các nhà làm luật đã đưa vào quy định về chế độ ưu tiên hải quan tại khoản 5 Điều 28 và khoản 3 Điều 40.

Các doanh nghiệp thực hiện dự án chip bán dẫn và AI quy mô lớn sẽ được hưởng các đặc quyền như: thông quan nhanh chóng, giảm tỷ lệ kiểm tra thực tế hàng hóa, tạo thuận lợi tối đa cho việc xuất nhập khẩu linh kiện và nguyên vật liệu phục vụ sản xuất.

Với 5 nhóm ưu đãi "khủng" này, Việt Nam đang khẳng định quyết tâm trở thành một trung tâm công nghệ mới của khu vực. Đây chính là thời điểm vàng để các doanh nghiệp nắm bắt cơ hội, tận dụng tối đa các chính sách pháp luật để bứt phá trong kỷ nguyên số.