Lương tối thiểu vùng năm 2020 tăng mạnh mang lại niềm vui cho người lao động (ảnh minh họa)

Ngày 15/11/2019, Chính phủ đã chính thức ban hành Nghị định 90/2019/NĐ-CP quy định mức lương tối thiểu vùng đối với người lao động làm việc theo hợp đồng lao động. Theo đó, kể từ ngày 01/01/2020, mức lương tối thiểu vùng sẽ chính thức tăng thêm từ 150.000 đồng đến 240.000 đồng so với quy định cũ tại Nghị định 157/2018/NĐ-CP. Đây là một bước ngoặt quan trọng trong chính sách tiền lương, ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi của hàng triệu lao động trên cả nước.

Mức lương tối thiểu vùng năm 2020 tăng cụ thể ra sao?

Căn cứ theo quy định tại Điều 3 Nghị định 90/2019/NĐ-CP, mức lương tối thiểu vùng áp dụng cho các doanh nghiệp từ đầu năm 2020 được phân chia theo 4 vùng như sau:

• Vùng I: Mức 4.420.000 đồng/tháng (tăng 240.000 đồng so với năm 2019).
• Vùng II: Mức 3.920.000 đồng/tháng (tăng 210.000 đồng so với năm 2019).
• Vùng III: Mức 3.430.000 đồng/tháng (tăng 180.000 đồng so với năm 2019).
• Vùng IV: Mức 3.070.000 đồng/tháng (tăng 150.000 đồng so với năm 2019).

Mức lương này là mức thấp nhất làm cơ sở để doanh nghiệp và người lao động thỏa thuận và trả lương. Tuy nhiên, cần lưu ý rằng mức lương này chỉ áp dụng cho người lao động làm việc trong điều kiện bình thường, bảo đảm đủ thời giờ làm việc bình thường trong tháng và hoàn thành định mức lao động.

Việc tăng lương tối thiểu vùng kéo theo sự thay đổi về mức đóng bảo hiểm xã hội (ảnh minh họa)

Nguyên tắc áp dụng đối với lao động đã qua đào tạo

Một điểm cực kỳ quan trọng mà người lao động và người sử dụng lao động cần lưu ý là quy định tại khoản 1 Điều 5 Nghị định 90/2019/NĐ-CP. Cụ thể, mức lương trả cho người lao động làm công việc đòi hỏi đã qua học nghề, đào tạo nghề phải cao hơn ít nhất 7% so với mức lương tối thiểu vùng.

"Mức lương trả cho người lao động làm việc trong điều kiện lao động bình thường... phải bảo đảm: ... b) Cao hơn ít nhất 7% so với mức lương tối thiểu vùng đối với người lao động làm công việc đòi hỏi người lao động đã qua học nghề, đào tạo nghề theo quy định tại khoản 2 Điều này."

Như vậy, đối với lao động đã qua đào tạo tại Vùng I, mức lương thấp nhất phải là 4.729.400 đồng/tháng. Việc xác định đối tượng "đã qua học nghề, đào tạo nghề" được quy định rất chi tiết tại khoản 2 Điều 5 của Nghị định này, bao gồm cả những người được doanh nghiệp tự đào tạo nghề.

Thay đổi địa bàn áp dụng: Nhiều huyện được "nâng vùng"

Bên cạnh việc tăng mức lương, Nghị định 90/2019/NĐ-CP cũng điều chỉnh danh mục địa bàn áp dụng mức lương tối thiểu vùng. Một số địa phương được chuyển từ vùng thấp lên vùng cao hơn, đồng nghĩa với việc người lao động tại đó sẽ được hưởng mức lương tối thiểu cao hơn đáng kể.

• Chuyển từ vùng III lên vùng II: Huyện Đồng Phú (tỉnh Bình Phước); Thành phố Bến Tre và huyện Châu Thành (tỉnh Bến Tre).
• Chuyển từ vùng IV lên vùng III: Các huyện Đông Sơn, Quảng Xương (tỉnh Thanh Hóa); các huyện Nghi Lộc, Hưng Nguyên và thị xã Cửa Lò (tỉnh Nghệ An); các huyện Ba Tri, Bình Đại, Mỏ Cày Nam (tỉnh Bến Tre).

Sự thay đổi này phản ánh tốc độ phát triển kinh tế - xã hội tại các địa phương và nhằm đảm bảo mức sống tối thiểu cho người lao động tại các khu vực đang đô thị hóa nhanh chóng.

Tác động đến doanh nghiệp và người lao động

Việc tăng lương tối thiểu vùng không chỉ đơn thuần là tăng số tiền thực nhận hàng tháng. Nó còn kéo theo một loạt các thay đổi về chi phí nhân sự của doanh nghiệp:

1. Tăng mức đóng Bảo hiểm xã hội (BHXH): Do mức lương tối thiểu vùng là căn cứ để xác định mức đóng BHXH, BHYT, BHTN bắt buộc, nên khi lương tối thiểu tăng, cả doanh nghiệp và người lao động đều phải trích đóng nhiều hơn.
2. Tăng kinh phí công đoàn: Mức đóng kinh phí công đoàn (2% quỹ lương) cũng sẽ tăng tương ứng.
3. Điều chỉnh thang bảng lương: Các doanh nghiệp cần rà soát và điều chỉnh lại hệ thống thang bảng lương để đảm bảo không vi phạm quy định về mức lương tối thiểu, đặc biệt là đối với lao động đã qua đào tạo.

Theo đánh giá của các chuyên gia lao động vào thời điểm cuối năm 2019, việc tăng lương này là cần thiết để bù đắp trượt giá và cải thiện đời sống công nhân. Tuy nhiên, các doanh nghiệp cũng cần chủ động phương án tài chính để thích ứng với chi phí vận hành tăng thêm từ đầu năm 2020.

Lời khuyên pháp lý: Người lao động nên chủ động kiểm tra lại hợp đồng lao động và bảng lương của mình từ tháng 01/2020 để đảm bảo quyền lợi theo đúng Nghị định 90/2019/NĐ-CP. Mọi hành vi trả lương thấp hơn mức tối thiểu vùng đều là vi phạm pháp luật và có thể bị xử phạt hành chính nghiêm khắc.