Trong bối cảnh nền kinh tế số phát triển mạnh mẽ, tình trạng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ (SHTT) đang trở nên tinh vi và phức tạp hơn bao giờ hết. Để bảo vệ quyền lợi chính đáng của các chủ thể quyền và tạo môi trường kinh doanh lành mạnh, ngày 05/5/2026, Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng đã thay mặt Thủ tướng ký ban hành Công điện số 38/CĐ-TTg về việc tập trung chỉ đạo thực hiện quyết liệt các giải pháp đấu tranh, ngăn chặn và xử lý hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.

Đợt cao điểm 'không vùng cấm' từ ngày 07/5 đến 30/5/2026

Công điện số 38/CĐ-TTg nêu rõ yêu cầu các lực lượng chức năng bao gồm Công an, Quản lý thị trường, Thanh tra chuyên ngành và Hải quan đồng loạt triển khai đợt cao điểm đấu tranh trên phạm vi toàn quốc. Thời gian thực hiện bắt đầu từ ngày 07/5/2026 đến hết ngày 30/5/2026.

Nguyên tắc xuyên suốt của đợt ra quân này là "không có vùng cấm, không có ngoại lệ". Mọi hành vi sản xuất, kinh doanh hàng giả, hàng nhái, xâm phạm quyền tác giả và quyền liên quan đều phải được phát hiện kịp thời và xử lý nghiêm minh theo quy định tại Luật Sở hữu trí tuệ mới nhất.

Siết chặt bản quyền số: Phim, nhạc và trò chơi điện tử vào tầm ngắm

Một trong những trọng tâm của Công điện lần này là việc làm sạch môi trường mạng. Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch được giao chủ trì, phối hợp với Bộ Thông tin và Truyền thông tổ chức kiểm tra đột xuất việc chấp hành quy định về bản quyền chương trình máy tính tại các doanh nghiệp lớn.

• Kiểm tra và triệt phá các trang web, ứng dụng cung cấp phim, âm nhạc lậu.
• Xử lý nghiêm các hành vi vi phạm bản quyền chương trình truyền hình và trò chơi điện tử trên môi trường mạng.
• Yêu cầu các nhà cung cấp dịch vụ internet (ISP) chủ động ngăn chặn truy cập đối với các địa chỉ vi phạm nghiêm trọng.

Mục tiêu cụ thể được đặt ra là số vụ việc vi phạm bản quyền số bị xử lý trong tháng 5/2026 phải tăng ít nhất 20% so với cùng kỳ năm trước. Các vụ việc có dấu hiệu tội phạm phải được chuyển ngay sang cơ quan điều tra để truy tố theo quy định của Bộ luật Hình sự.

Quyết liệt bài trừ hàng giả, hàng nhái trong lưu thông và xuất nhập khẩu

Đối với lĩnh vực sở hữu công nghiệp, Bộ Công Thương chỉ đạo lực lượng Quản lý thị trường tập trung kiểm soát các tụ điểm tập kết hàng hóa, các trung tâm thương mại và sàn thương mại điện tử. Trọng tâm là các mặt hàng giả mạo nhãn hiệu, xâm phạm kiểu dáng công nghiệp đã được bảo hộ.

Tại khu vực biên giới, Bộ Tài chính chỉ đạo lực lượng Hải quan tăng cường áp dụng các biện pháp kiểm soát biên giới về SHTT. Theo quy định tại Nghị định 99/2013/NĐ-CP và Nghị định 46/2024/NĐ-CP, cơ quan Hải quan có quyền tạm dừng làm thủ tục thông quan khi có căn cứ rõ ràng về hàng hóa giả mạo.

Căn cứ pháp lý và chế tài xử phạt nghiêm khắc

Việc xử phạt vi phạm hành chính trong đợt cao điểm này sẽ được áp dụng triệt để theo các khung hình phạt cao nhất để tạo tính răn đe. Cụ thể:

"Đối với các hành vi xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan, mức xử phạt và biện pháp khắc phục hậu quả được thực hiện theo Nghị định 131/2013/NĐ-CP. Đối với vi phạm về sở hữu công nghiệp, áp dụng theo Nghị định 99/2013/NĐ-CP và các văn bản sửa đổi, bổ sung."

Chính phủ yêu cầu UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương phải chịu trách nhiệm trước Thủ tướng nếu để xảy ra tình trạng hàng giả, hàng nhái tràn lan trên địa bàn mà không có biện pháp xử lý hiệu quả. Kết quả thực hiện đợt cao điểm phải được báo cáo về Bộ Khoa học và Công nghệ trước ngày 05/6/2026 để tổng hợp trình Chính phủ.

Việc thực thi quyết liệt Công điện 38/CĐ-TTg không chỉ giúp bảo vệ người tiêu dùng mà còn khẳng định cam kết của Việt Nam trong việc thực hiện các hiệp định thương mại tự do thế hệ mới (FTA), nơi mà bảo hộ sở hữu trí tuệ luôn là một trong những điều khoản then chốt.