Trong nỗ lực cải cách thủ tục hành chính và hiện đại hóa quản lý dân cư, một đề xuất mới từ Bộ Tư pháp đang thu hút sự quan tâm đặc biệt của dư luận: Bãi bỏ yêu cầu nộp Giấy xác nhận tình trạng hôn nhân (thường gọi là giấy xác nhận độc thân) khi thực hiện thủ tục đăng ký kết hôn.

Quy định hiện hành: "Nỗi lo" mang tên giấy xác nhận độc thân

Theo quy định tại Điều 2 Nghị định 123/2015/NĐ-CP, người yêu cầu đăng ký kết hôn bắt buộc phải xuất trình bản chính Giấy xác nhận tình trạng hôn nhân. Đây vốn là một trong những rào cản khiến nhiều cặp đôi tốn không ít thời gian và công sức, đặc biệt là những người từng cư trú tại nhiều địa phương khác nhau.

Việc phải quay về nơi thường trú cũ để xin xác nhận không chỉ gây tốn kém chi phí đi lại mà còn làm chậm trễ kế hoạch trọng đại của các gia đình. Tuy nhiên, với sự ra đời của Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, những thủ tục rườm rà này đang dần được thay thế bằng các giải pháp công nghệ hiện đại.

Đề xuất bãi bỏ: Bước đột phá từ Nghị quyết 58/NQ-CP

Thực hiện tinh thần của Nghị quyết 58/NQ-CP về đơn giản hóa thủ tục hành chính, Bộ Tư pháp đã xây dựng dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung Nghị định 123/2015/NĐ-CP. Điểm nhấn quan trọng nhất chính là đề xuất bỏ quy định nộp Giấy xác nhận tình trạng hôn nhân tại thủ tục đăng ký kết hôn trong nước và có yếu tố nước ngoài.

Thay vì yêu cầu người dân tự đi xin giấy tờ, cơ quan đăng ký hộ tịch sẽ có trách nhiệm tra cứu thông tin về tình trạng hôn nhân của người yêu cầu trực tiếp trong Cơ sở dữ liệu hộ tịch điện tử và Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư. Điều này không chỉ giúp giảm bớt gánh nặng cho người dân mà còn đảm bảo tính chính xác, minh bạch của thông tin.

Khi nào người dân vẫn cần xin Giấy xác nhận độc thân?

Mặc dù đề xuất bãi bỏ giấy xác nhận độc thân trong thủ tục kết hôn là một bước tiến lớn, nhưng Bộ Tư pháp cũng lưu ý rằng chưa thể xóa bỏ hoàn toàn loại giấy tờ này. Lý do là bởi:

• Mục đích khác: Giấy xác nhận độc thân vẫn cần thiết cho các thủ tục như vay vốn ngân hàng, mua bán bất động sản, du học hoặc lao động tại nước ngoài.
• Yếu tố nước ngoài: Các cơ quan thẩm quyền nước ngoài hiện chưa thể kết nối và tra cứu dữ liệu dân cư của Việt Nam, do đó công dân vẫn cần giấy tờ bản cứng để thực hiện các thủ tục pháp lý tại nước bạn.

Như vậy, dự thảo Nghị định hướng tới việc "bỏ nộp nhưng giữ cấp". Nghĩa là người dân không phải nộp khi kết hôn tại Việt Nam, nhưng vẫn có quyền yêu cầu cấp giấy để sử dụng vào các mục đích hợp pháp khác.

"Việc kết nối liên thông dữ liệu giữa các bộ ngành là chìa khóa để thực hiện thành công cải cách hành chính, giúp người dân thụ hưởng những tiện ích tốt nhất từ Chính phủ số."

Hy vọng rằng đề xuất này sẽ sớm được thông qua và đi vào thực tiễn, mang lại niềm vui trọn vẹn cho các cặp đôi trong ngày hạnh phúc nhất của cuộc đời.