Chế độ thai sản là một trong những chính sách an sinh xã hội quan trọng nhất dành cho lao động nữ. Để đảm bảo quyền lợi tối đa cho người lao động, Bảo hiểm xã hội Việt Nam đã ban hành Quyết định 166/QĐ-BHXH năm 2019 với những hướng dẫn mới về quy trình giải quyết hưởng các chế độ BHXH.

Đặc biệt, đối với các trường hợp đi khám thai, sảy thai hoặc phải nghỉ việc để dưỡng thai, hồ sơ thủ tục đã có những điều chỉnh đáng chú ý mà người lao động cần nắm rõ để tránh sai sót khi làm thủ tục thanh toán.

1. Hồ sơ hưởng chế độ khi đi khám thai, sảy thai, nạo hút thai

Theo quy định tại Điều 32 Luật Bảo hiểm xã hội 2014, lao động nữ được nghỉ việc đi khám thai 05 lần, mỗi lần 01 ngày; trường hợp ở xa hoặc thai có bệnh lý thì được nghỉ 02 ngày cho mỗi lần khám thai. Để được thanh toán chế độ này, từ ngày 01/05/2019, hồ sơ được thực hiện theo hướng dẫn tại Quyết định 166/QĐ-BHXH như sau:

• Trường hợp điều trị nội trú: Cần có bản sao Giấy ra viện của người lao động. Nếu trong quá trình điều trị có chuyển tuyến thì phải bổ sung bản sao Giấy chuyển tuyến hoặc Giấy chuyển viện.
• Trường hợp điều trị ngoại trú: Phải có Giấy chứng nhận nghỉ việc hưởng BHXH (bản chính); hoặc bản sao Giấy ra viện có chỉ định của y, bác sĩ cho nghỉ thêm sau thời gian điều trị nội trú.

So với quy định cũ tại Quyết định 636/QĐ-BHXH, điểm mới ở đây là việc chấp nhận bản sao Giấy ra viện có chỉ định nghỉ thêm, giúp người lao động thuận tiện hơn trong việc hoàn thiện hồ sơ mà không nhất thiết phải xin thêm Giấy chứng nhận nghỉ việc riêng biệt.

2. Quy định mới về hồ sơ nghỉ việc để dưỡng thai

Đây là nội dung nhận được nhiều sự quan tâm nhất. Theo khoản 3 Điều 31 Luật Bảo hiểm xã hội 2014, lao động nữ đã đóng BHXH từ đủ 12 tháng trở lên mà khi mang thai phải nghỉ việc để dưỡng thai theo chỉ định của cơ sở khám bệnh, chữa bệnh có thẩm quyền thì chỉ cần đóng BHXH từ đủ 03 tháng trở lên trong thời gian 12 tháng trước khi sinh là được hưởng chế độ thai sản.

Để chứng minh việc nghỉ dưỡng thai đúng quy định, Quyết định 166/QĐ-BHXH yêu cầu hồ sơ phải có thêm một trong các giấy tờ sau:

"- Trường hợp điều trị nội trú: Bản sao giấy ra viện hoặc tóm tắt hồ sơ bệnh án thể hiện việc nghỉ dưỡng thai.
- Trường hợp điều trị ngoại trú: Giấy chứng nhận nghỉ việc hưởng BHXH thể hiện việc nghỉ dưỡng thai.
- Trường hợp phải giám định y khoa: Biên bản giám định y khoa."

3. Lưu ý về thời hạn nộp hồ sơ và giải quyết chế độ

Người lao động cần lưu ý, trong thời hạn không quá 45 ngày kể từ ngày trở lại làm việc, người lao động có trách nhiệm nộp hồ sơ cho người sử dụng lao động. Sau đó, doanh nghiệp có 10 ngày để lập danh sách (Mẫu 01B-HSB) và nộp cho cơ quan BHXH.

Việc nắm vững các loại giấy tờ theo Quyết định 166/QĐ-BHXH không chỉ giúp quá trình xét duyệt hồ sơ diễn ra nhanh chóng mà còn đảm bảo quyền lợi tài chính kịp thời cho lao động nữ trong giai đoạn thai kỳ nhạy cảm.

Lời khuyên pháp lý: Khi đi khám thai hoặc điều trị dưỡng thai, người lao động nên chủ động yêu cầu y bác sĩ ghi rõ nội dung chỉ định vào Giấy ra viện hoặc Giấy chứng nhận nghỉ việc để làm căn cứ pháp lý vững chắc cho hồ sơ bảo hiểm sau này.

Ban Biên Tập - Hệ Thống Pháp Luật