Trong môi trường kinh doanh hiện đại, an toàn cháy nổ luôn là ưu tiên hàng đầu. Hình ảnh những chiếc bình chữa cháy đỏ rực hay bảng nội quy tiêu lệnh dán tại sảnh công ty đã trở nên quá quen thuộc. Tuy nhiên, không ít doanh nghiệp vẫn xem nhẹ việc ban hành sơ đồ và nội quy PCCC, dẫn đến những rủi ro pháp lý đáng tiếc khi cơ quan chức năng kiểm tra.

Treo nội quy, sơ đồ PCCC: Nghĩa vụ bắt buộc hay chỉ là hình thức?

Nhiều chủ doanh nghiệp thắc mắc liệu việc treo bảng biểu có thực sự bắt buộc? Câu trả lời nằm rõ trong quy định của pháp luật. Cụ thể, tại Điều 20 Luật Phòng cháy và chữa cháy 2001, các cơ sở hoạt động phải có quy định, nội quy về an toàn PCCC và hồ sơ theo dõi hoạt động này.

Chi tiết hơn, Nghị định 136/2020/NĐ-CP phân loại rõ hai nhóm đối tượng bắt buộc phải có nội quy và sơ đồ PCCC:

• Cơ sở thuộc quản lý của cơ quan Công an: Quy định tại Phụ lục III.
• Cơ sở do UBND cấp xã quản lý: Quy định tại Phụ lục IV.

Như vậy, nếu công ty bạn vận hành các cơ sở nằm trong danh mục này, việc thiếu vắng sơ đồ hay nội quy không chỉ là thiếu sót về an toàn mà còn là hành vi vi phạm pháp luật hành chính.

Tiêu chuẩn "vàng" cho nội quy và sơ đồ PCCC tại cơ sở

Không phải cứ in một tờ giấy dán lên tường là xong. Pháp luật quy định rất chặt chẽ về nội dung và hình thức của các tài liệu này.

Nội quy PCCC cần những thông tin gì?

Theo hướng dẫn tại khoản 1 Điều 5 Thông tư 149/2020/TT-BCA, nội quy phải phù hợp với đặc thù sản xuất, kinh doanh của đơn vị và bao gồm:

• Quy định quản lý nguồn lửa, nguồn nhiệt, chất dễ cháy nổ.
• Quy định sử dụng phương tiện, thiết bị chữa cháy.
• Các hành vi bị nghiêm cấm và quy trình xử lý khi có sự cố xảy ra.

Sơ đồ PCCC: Không chỉ là bản vẽ mặt bằng

Sơ đồ PCCC là một phần không thể tách rời của phương án chữa cháy. Nó bao gồm sơ đồ mặt bằng tổng thể (thể hiện đường giao thông, nguồn nước) và sơ đồ triển khai lực lượng (vị trí điểm cháy, hướng gió, hướng thoát nạn). Các ký hiệu trên sơ đồ phải thống nhất theo mẫu quy định để bất kỳ ai cũng có thể hiểu và thực hiện khi có biến cố.

Thẩm quyền và thời điểm ban hành: Doanh nghiệp cần lưu ý gì?

Người đứng đầu doanh nghiệp có trách nhiệm ban hành và duy trì các điều kiện an toàn PCCC ngay từ trước khi đưa cơ sở vào hoạt động. Trong suốt quá trình vận hành, các điều kiện này phải được đảm bảo liên tục. Nếu doanh nghiệp có nhiều chi nhánh hoặc bộ phận, người đứng đầu vẫn là người chịu trách nhiệm cao nhất trong việc điều phối và duy trì hệ thống an toàn chung.

Hồ sơ quản lý PCCC: "Lá chắn" pháp lý cho doanh nghiệp

Việc lưu trữ hồ sơ không chỉ để đối phó với các đợt kiểm tra mà còn là cách để doanh nghiệp tự rà soát mức độ an toàn của mình. Khoản 5 Điều 5 Nghị định 136/2020/NĐ-CP quy định danh mục hồ sơ cần có:

Đối với cơ sở do Công an quản lý

Hồ sơ cần đầy đủ từ giấy chứng nhận thẩm duyệt thiết kế, quyết định thành lập đội PCCC cơ sở, đến các biên bản kiểm tra định kỳ 06 tháng và báo cáo kết quả tự kiểm tra.

Đối với cơ sở do UBND xã quản lý

Danh mục hồ sơ có phần tinh gọn hơn nhưng vẫn phải đảm bảo có nội quy, phương án chữa cháy và các chứng nhận huấn luyện nghiệp vụ cho nhân sự phụ trách.

Lời khuyên từ chuyên gia: Đừng đợi đến khi có hỏa hoạn hay bị xử phạt mới bắt đầu hoàn thiện hồ sơ. Hãy chủ động rà soát và cập nhật sơ đồ, nội quy PCCC ngay hôm nay để bảo vệ tính mạng con người và sự bền vững của doanh nghiệp.