Quyết toán thuế TNDN: Những cột mốc và quy định cần nhớ trong năm 2019

Bước sang đầu năm 2019, các doanh nghiệp đang hối hả chuẩn bị cho kỳ quyết toán thuế năm 2018. Theo quy định tại khoản 2 Điều 32 Luật quản lý thuế 2006, thời hạn nộp hồ sơ quyết toán thuế năm chậm nhất là ngày thứ 90 kể từ ngày kết thúc năm dương lịch hoặc năm tài chính. Như vậy, với đa số doanh nghiệp, hạn chót sẽ rơi vào ngày 31/03/2019.

Việc lập tờ khai quyết toán thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) không chỉ đơn thuần là tổng hợp số liệu từ sổ sách kế toán mà còn là quá trình rà soát, đối chiếu giữa quy định của chuẩn mực kế toán và pháp luật thuế hiện hành, đặc biệt là các hướng dẫn tại Thông tư 78/2014/TT-BTC và Thông tư 96/2015/TT-BTC.

Cấu trúc và các chỉ tiêu trọng yếu trên Tờ khai 03/TNDN

Mẫu tờ khai quyết toán thuế TNDN hiện nay được thực hiện theo Mẫu số 03/TNDN ban hành kèm theo Thông tư 151/2014/TT-BTC. Để lập tờ khai chính xác, kế toán cần nắm vững ý nghĩa của các nhóm chỉ tiêu sau:

1. Nhóm chỉ tiêu A: Kết quả kinh doanh theo báo cáo tài chính

Chỉ tiêu [A1] - Tổng lợi nhuận kế toán trước thuế TNDN: Đây là số liệu được lấy trực tiếp từ Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp. Đây là điểm xuất phát để xác định nghĩa vụ thuế.

2. Nhóm chỉ tiêu B: Điều chỉnh từ lợi nhuận kế toán sang thu nhập chịu thuế

Đây là phần phức tạp nhất, nơi kế toán thực hiện các điều chỉnh tăng/giảm lợi nhuận do sự khác biệt giữa Luật Kế toán và Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp 2008.

• Chỉ tiêu [B4] - Các khoản chi không được trừ: Kế toán cần đặc biệt lưu ý các khoản chi phí không có hóa đơn chứng từ hợp lệ, chi phí vượt định mức, hoặc các khoản chi không phục vụ hoạt động sản xuất kinh doanh.
• Chỉ tiêu [B12] - Tổng thu nhập chịu thuế: Được xác định bằng công thức: B12 = A1 + B1 - B8.

3. Nhóm chỉ tiêu C: Xác định số thuế TNDN phải nộp

Tại đây, doanh nghiệp sẽ thực hiện bù trừ lãi lỗ (chỉ tiêu [C3]), trích lập quỹ khoa học công nghệ (chỉ tiêu [C5]) và áp dụng các mức thuế suất ưu đãi nếu có.

"Thu nhập tính thuế trong kỳ tính thuế được xác định bằng thu nhập chịu thuế trừ thu nhập được miễn thuế và các khoản lỗ được kết chuyển từ các năm trước."
— Trích Điều 7 Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp 2008

Những lưu ý "vàng" để tránh rủi ro khi quyết toán thuế

Trong bối cảnh cơ quan thuế ngày càng siết chặt công tác thanh kiểm tra, doanh nghiệp cần lưu ý:

• Hồ sơ giao dịch liên kết: Nếu doanh nghiệp có phát sinh giao dịch với các bên có quan hệ liên kết, bắt buộc phải kê khai thông tin theo Nghị định 20/2017/NĐ-CP và Thông tư 41/2017/TT-BTC.
• Chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt: Đối với các hóa đơn mua hàng hóa, dịch vụ từng lần có giá trị từ 20 triệu đồng trở lên (giá đã bao gồm thuế GTGT), phải có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt mới được tính vào chi phí được trừ.
• Lương và phụ cấp: Phải được quy định cụ thể trong Hợp đồng lao động, Thỏa ước lao động tập thể hoặc Quy chế tài chính của công ty.

Việc chuẩn bị kỹ lưỡng hồ sơ và hiểu rõ từng chỉ tiêu trên tờ khai 03/TNDN sẽ giúp doanh nghiệp tự tin hơn trong kỳ quyết toán 2019, đồng thời tối ưu hóa số thuế phải nộp một cách hợp pháp.