Trong mỗi mùa tuyển quân, vấn đề tạm hoãn gọi nhập ngũ luôn nhận được sự quan tâm đặc biệt từ các bạn trẻ và gia đình. Một trong những câu hỏi phổ biến nhất là: "Nếu tôi đã tốt nghiệp một văn bằng và đang học thêm chuyên ngành khác hoặc văn bằng 2, tôi có được tiếp tục tạm hoãn nghĩa vụ quân sự hay không?"

Để trả lời câu hỏi này, chúng ta cần phân tích kỹ các quy định tại Luật Nghĩa vụ quân sự 2015 và các văn bản hướng dẫn thi hành tính đến thời điểm hiện tại (tháng 10/2023).

1. Các trường hợp được tạm hoãn gọi nhập ngũ theo quy định hiện hành

Theo quy định tại khoản 1 Điều 41 Luật Nghĩa vụ quân sự 2015, công dân được tạm hoãn gọi nhập ngũ trong các trường hợp sau:

"1. Tạm hoãn gọi nhập ngũ đối với những công dân sau đây:

a) Chưa đủ sức khỏe phục vụ tại ngũ theo kết luận của Hội đồng khám sức khỏe;

b) Là lao động duy nhất phải trực tiếp nuôi dưỡng thân nhân không còn khả năng lao động hoặc chưa đến tuổi lao động; trong gia đình bị thiệt hại nặng về người và tài sản do tai nạn, thiên tai, dịch bệnh nguy hiểm gây ra được Ủy ban nhân dân cấp xã xác nhận;

c) Một con của bệnh binh, người nhiễm chất độc da cam suy giảm khả năng lao động từ 61% đến 80%;

d) Có anh, chị hoặc em ruột là hạ sĩ quan, binh sĩ đang phục vụ tại ngũ; hạ sĩ quan, chiến sĩ thực hiện nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân;

đ) Người thuộc diện di dân, giãn dân trong 03 năm đầu đến các xã đặc biệt khó khăn theo dự án phát triển kinh tế - xã hội của Nhà nước do Ủy ban nhân dân cấp tỉnh trở lên quyết định;

e) Cán bộ, công chức, viên chức, thanh niên xung phong được điều động đến công tác, làm việc ở vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn theo quy định của pháp luật;

g) Đang học tại cơ sở giáo dục phổ thông; đang được đào tạo trình độ đại học hệ chính quy thuộc cơ sở giáo dục đại học, trình độ cao đẳng hệ chính quy thuộc cơ sở giáo dục nghề nghiệp trong thời gian một khóa đào tạo của một trình độ đào tạo."

2. Phân tích quy định về việc tạm hoãn đối với người đang đi học

Điểm g nêu trên là căn cứ pháp lý quan trọng nhất đối với học sinh, sinh viên. Tuy nhiên, cụm từ "trong thời gian một khóa đào tạo của một trình độ đào tạo" chính là chìa khóa để giải quyết thắc mắc về việc học thêm chuyên ngành khác.

Học chuyên ngành thứ hai hoặc văn bằng 2 có được hoãn không?

Pháp luật quy định việc tạm hoãn chỉ áp dụng cho duy nhất một khóa đào tạo của một trình độ đào tạo. Điều này có nghĩa là:

• Nếu bạn đang học Đại học văn bằng 1, bạn được tạm hoãn cho đến khi kết thúc khóa học đó.
• Sau khi tốt nghiệp Đại học văn bằng 1, nếu bạn tiếp tục học văn bằng 2 (cùng trình độ Đại học) hoặc học thêm một chuyên ngành khác cùng trình độ, bạn KHÔNG thuộc diện được tạm hoãn nghĩa vụ quân sự nữa.
• Tương tự, nếu bạn đã tốt nghiệp Cao đẳng và tiếp tục học liên thông lên Đại học, bạn cũng không được tạm hoãn vì đây đã bước sang một khóa đào tạo khác, trình độ đào tạo khác sau khi đã hoàn thành một khóa trước đó.

Tại sao pháp luật lại quy định như vậy?

Quy định này nhằm đảm bảo tính công bằng xã hội và duy trì nguồn lực cho lực lượng vũ trang. Nếu việc học tập liên tục ở nhiều chuyên ngành khác nhau đều được tạm hoãn, công dân có thể lợi dụng việc đi học để kéo dài thời gian tạm hoãn cho đến khi hết độ tuổi gọi nhập ngũ (hết 27 tuổi đối với người có trình độ Đại học, Cao đẳng).

3. Những lưu ý quan trọng cho công dân trong độ tuổi nhập ngũ

Dựa trên bối cảnh tuyển quân năm 2023, các bạn sinh viên cần lưu ý:

• Thời gian gọi nhập ngũ: Thường diễn ra vào khoảng tháng 2 hoặc tháng 3 hàng năm. Lệnh gọi khám sức khỏe thường được gửi trước đó vài tháng.
• Độ tuổi gọi nhập ngũ: Công dân nam từ đủ 18 tuổi đến hết 25 tuổi. Riêng công dân được đào tạo trình độ cao đẳng, đại học đã được tạm hoãn gọi nhập ngũ thì độ tuổi gọi nhập ngũ đến hết 27 tuổi.
• Trách nhiệm của công dân: Khi nhận được lệnh gọi khám sức khỏe hoặc lệnh gọi nhập ngũ, công dân phải có mặt đúng thời gian, địa điểm quy định. Việc tự ý bỏ khám hoặc không chấp hành lệnh gọi có thể bị xử phạt hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự.

Kết luận: Việc học thêm chuyên ngành khác hoặc văn bằng 2 sau khi đã hoàn thành một khóa đào tạo chính quy không phải là căn cứ để được tạm hoãn nghĩa vụ quân sự. Các bạn trẻ cần có kế hoạch học tập và thực hiện nghĩa vụ công dân một cách hợp lý, đúng quy định của pháp luật.

Hy vọng bài viết này đã cung cấp thông tin hữu ích cho bạn. Nếu còn thắc mắc về các thủ tục pháp lý liên quan đến nghĩa vụ quân sự, hãy liên hệ với các chuyên gia pháp lý để được tư vấn chi tiết.