Ngày 24/04/2018, Tòa án nhân dân tối cao đã chính thức ban hành Thông tư 01/2018/TT-TANDTC quy định về công tác thi đua, khen thưởng của Tòa án nhân dân. Văn bản này không chỉ kế thừa các quy định cũ mà còn bổ sung nhiều điểm mới mang tính đột phá, đặc biệt là chính sách ưu tiên dành cho cán bộ nữ và cơ chế bảo vệ quyền lợi cho cán bộ khi có sai sót trong tố tụng không do lỗi chủ quan.

Ưu tiên đặc biệt dành cho cán bộ nữ: Giảm 1/3 thời gian cống hiến

Một trong những điểm sáng nhất của Thông tư 01/2018/TT-TANDTC chính là việc cụ thể hóa các chính sách ưu tiên đối với phụ nữ trong ngành Tòa án. Theo quy định tại Điều 5 của Thông tư này, các nguyên tắc khen thưởng đã được điều chỉnh theo hướng nhân văn hơn:

"11. Đối với nữ là cán bộ lãnh đạo, quản lý, thời gian giữ chức vụ để xét khen thưởng quá trình cống hiến được giảm 1/3 thời gian so với quy định chung... Khi có nhiều cá nhân, tập thể cùng đủ điều kiện, tiêu chuẩn của một hình thức khen thưởng thì ưu tiên khen thưởng cá nhân nữ, tập thể có tỉ lệ nữ cao hơn."

Quy định này cho thấy sự ghi nhận sâu sắc của lãnh đạo ngành Tòa án đối với những đóng góp của phái nữ, giúp họ có thêm động lực phấn đấu trong môi trường công tác vốn nhiều áp lực và đặc thù như ngành tư pháp.

Cơ chế bảo vệ cán bộ khi bản án bị hủy, sửa không chính xác

Trong hoạt động xét xử, việc bản án bị hủy hoặc sửa là điều khó tránh khỏi. Tuy nhiên, để đảm bảo công bằng cho Thẩm phán và cán bộ tòa án, khoản 9 Điều 5 quy định rõ:

Tập thể, cá nhân ban đầu không được xét khen thưởng do có bản án, quyết định bị hủy, sửa, nhưng nếu sau đó Hội đồng xét xử giám đốc thẩm kết luận việc hủy, sửa đó là chưa chính xác thì sẽ được xem xét, đề nghị khen thưởng bổ sung. Đây là quy định cực kỳ quan trọng, giúp giải tỏa tâm lý lo ngại cho các Thẩm phán, khuyến khích họ bản lĩnh, độc lập trong xét xử mà không sợ những sai sót khách quan làm ảnh hưởng đến thành tích thi đua cả năm.

Những "vùng cấm" trong xét khen thưởng ngành Tòa án

Bên cạnh các ưu tiên, Thông tư 01/2018/TT-TANDTC cũng siết chặt kỷ luật thi đua. Cụ thể:

• Không xét khen thưởng: Đối với cán bộ, công chức, viên chức bị kỷ luật từ hình thức cảnh cáo trở lên hoặc đang bị khởi tố hình sự.
• Hạ bậc khen thưởng: Các tập thể có cán bộ bị xử lý kỷ luật khiển trách vẫn có thể được xét khen thưởng, nhưng danh hiệu và hình thức khen thưởng phải thấp hơn một bậc so với các tập thể khác có cùng thành tích.
• Trường hợp đang xem xét: Chưa khen thưởng đối với các trường hợp đang trong thời gian xem xét kỷ luật, điều tra, thanh tra hoặc có đơn thư khiếu nại, tố cáo đang xác minh.

Thông tư này chính thức có hiệu lực từ ngày 08/06/2018, thay thế cho Thông tư số 04/2016/TT-TANDTC trước đó. Việc nắm vững các quy định mới này là vô cùng cần thiết để mỗi cán bộ, công chức ngành Tòa án tự xây dựng kế hoạch phấn đấu phù hợp trong năm thi đua 2018.