Bước ngoặt trong cải cách hành chính từ ngày 01/7/2021

Theo quy định mới nhất tại Luật Cư trú 2020, kể từ ngày 01/7/2021, Việt Nam sẽ chính thức vận hành Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư. Điều này kéo theo sự thay đổi lớn trong nhiều thủ tục hành chính, tiêu biểu là việc cấp Phiếu lý lịch tư pháp. Việc thay thế phương thức quản lý dân cư từ sổ giấy sang dữ liệu điện tử giúp tối giản hóa quy trình, tiết kiệm thời gian và công sức cho cả người dân lẫn cơ quan quản lý.

Thành phần hồ sơ cấp Phiếu lý lịch tư pháp mới nhất

Căn cứ vào các quy định tại Luật Lý lịch tư pháp 2009 và các văn bản hướng dẫn thi hành, hồ sơ yêu cầu cấp Phiếu lý lịch tư pháp từ ngày 01/7/2021 sẽ bao gồm các thành phần cơ bản sau:

• Tờ khai yêu cầu cấp Phiếu lý lịch tư pháp: Người dân cần điền đầy đủ thông tin vào mẫu quy định (Mẫu số 03/2013/TT-LLTP dành cho cá nhân hoặc Mẫu số 04/2013/TT-LLTP dành cho trường hợp ủy quyền).
• Giấy tờ tùy thân: Bản chụp Chứng minh nhân dân, thẻ Căn cước công dân hoặc Hộ chiếu của người được cấp Phiếu lý lịch tư pháp.
  • Trường hợp nộp bản chụp: Phải xuất trình bản chính để cán bộ tiếp nhận đối chiếu trực tiếp.
  • Trường hợp không có bản chính: Phải nộp bản sao có chứng thực theo đúng quy định của pháp luật về công chứng, chứng thực.
• Văn bản ủy quyền (nếu có): Đối với trường hợp ủy quyền làm Phiếu lý lịch tư pháp số 01, văn bản ủy quyền phải được công chứng hoặc chứng thực. Tuy nhiên, nếu người được ủy quyền là cha, mẹ, vợ, chồng, con của người ủy quyền thì không cần văn bản ủy quyền nhưng phải xuất trình giấy tờ chứng minh quan hệ.

Điểm mới quan trọng: Khai tử "Sổ hộ khẩu" trong hồ sơ giấy

Trước thời điểm 01/7/2021, theo Quyết định 2244/QĐ-BTP, người dân khi đi làm thủ tục bắt buộc phải nộp kèm bản sao sổ hộ khẩu, sổ tạm trú hoặc giấy xác nhận thường trú/tạm trú. Tuy nhiên, với sự ra đời của Luật Cư trú 2020, thành phần này đã hoàn toàn bị bãi bỏ trong hồ sơ cấp Phiếu lý lịch tư pháp.

Việc bãi bỏ yêu cầu nộp sổ hộ khẩu giấy không chỉ giúp giảm bớt gánh nặng giấy tờ cho người dân mà còn hạn chế tối đa các sai sót, nhầm lẫn trong quá trình đối soát thông tin thủ công. Cơ quan tư pháp sẽ trực tiếp khai thác thông tin cư trú của công dân trên hệ thống dữ liệu điện tử quốc gia.

Lưu ý đặc biệt về Phiếu lý lịch tư pháp số 2

Một điểm quan trọng mà người dân cần đặc biệt lưu ý là đối với yêu cầu cấp Phiếu lý lịch tư pháp số 2, cá nhân không được ủy quyền cho người khác làm thủ tục. Quy định này nhằm bảo mật thông tin cá nhân ở mức độ cao nhất, tránh việc lạm dụng thông tin tư pháp của công dân, theo đúng tinh thần tại Điều 46 Luật Lý lịch tư pháp 2009.

Lời khuyên cho người dân khi thực hiện thủ tục

Dù quy định mới đã lược bỏ sổ hộ khẩu, người dân vẫn nên chuẩn bị kỹ lưỡng các giấy tờ tùy thân còn hiệu lực, đặc biệt là thẻ Căn cước công dân gắn chíp để quá trình tra cứu dữ liệu diễn ra nhanh chóng nhất. Việc nắm vững các quy định mới sẽ giúp quý vị chủ động hơn khi làm việc với Sở Tư pháp hoặc Trung tâm Lý lịch tư pháp quốc gia, đảm bảo quyền lợi hợp pháp của mình trong bối cảnh chuyển đổi số hiện nay.