Làm thêm giờ là một phần tất yếu trong hoạt động sản xuất kinh doanh của nhiều doanh nghiệp, đặc biệt là trong các giai đoạn cao điểm. Đối với người lao động, đây là cơ hội để gia tăng thu nhập, nhưng đi kèm với đó là những thắc mắc về nghĩa vụ thuế. Liệu khoản tiền lương làm thêm giờ có phải chịu thuế thu nhập cá nhân (TNCN) hay không? Và doanh nghiệp cần lưu ý gì để khoản chi này được tính vào chi phí hợp lý? Hãy cùng tìm hiểu chi tiết qua bài viết dưới đây dựa trên các quy định pháp luật hiện hành tính đến đầu năm 2019.

Quy định về tiền lương làm thêm giờ theo Bộ luật Lao động 2012

Trước khi xem xét về khía cạnh thuế, chúng ta cần xác định mức tiền lương làm thêm giờ mà người lao động được hưởng. Theo quy định tại Điều 97 Bộ Luật lao động 2012, tiền lương làm thêm giờ được tính dựa trên đơn giá tiền lương hoặc tiền lương theo công việc đang làm như sau:

"1. Người lao động làm thêm giờ được trả lương tính theo đơn giá tiền lương hoặc tiền lương theo công việc đang làm như sau:
a) Vào ngày thường, ít nhất bằng 150%;
b) Vào ngày nghỉ hằng tuần, ít nhất bằng 200%;
c) Vào ngày nghỉ lễ, ngày nghỉ có hưởng lương, ít nhất bằng 300% chưa kể tiền lương ngày lễ, ngày nghỉ có hưởng lương đối với người lao động hưởng lương ngày."

Như vậy, mức lương làm thêm giờ luôn cao hơn mức lương ngày làm việc bình thường. Chính phần chênh lệch này là đối tượng được xem xét ưu đãi về thuế TNCN.

Lương làm thêm giờ có phải chịu thuế TNCN?

Đây là câu hỏi được rất nhiều người lao động quan tâm. Căn cứ theo quy định tại điểm i khoản 1 Điều 3 Thông tư 111/2013/TT-BTC, các khoản thu nhập được miễn thuế TNCN bao gồm:

"i) Thu nhập từ phần tiền lương, tiền công làm việc ban đêm, làm thêm giờ được trả cao hơn so với tiền lương, tiền công làm việc ban ngày, làm việc trong giờ theo quy định của Bộ luật Lao động."

Nguyên tắc áp dụng: Chỉ phần tiền lương trả cao hơn do làm thêm giờ, làm đêm mới được miễn thuế. Phần tiền lương tương ứng với ngày làm việc bình thường vẫn phải tính vào thu nhập chịu thuế TNCN như bình thường.

Ví dụ minh họa:
Giả sử ông Bình có mức lương làm việc bình thường là 50.000 đồng/giờ. Vào ngày nghỉ hằng tuần, ông Bình đi làm thêm và được trả 100.000 đồng/giờ (tương ứng 200%).
- Phần thu nhập chịu thuế: 50.000 đồng/giờ (tương ứng mức ngày thường).
- Phần thu nhập được miễn thuế: 100.000 - 50.000 = 50.000 đồng/giờ.

Để được hưởng ưu đãi này, tổ chức trả thu nhập phải lập bảng kê phản ánh rõ thời gian làm đêm, làm thêm giờ và khoản tiền lương trả thêm. Bảng kê này phải được lưu tại đơn vị và xuất trình khi cơ quan thuế yêu cầu.

Lương làm thêm giờ và thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN)

Không chỉ ảnh hưởng đến người lao động, các khoản chi trả lương làm thêm giờ còn liên quan trực tiếp đến thuế TNDN của doanh nghiệp. Theo khoản 1 Điều 6 Thông tư 78/2014/TT-BTC (được sửa đổi bởi Thông tư 119/2014/TT-BTC), doanh nghiệp được trừ mọi khoản chi nếu đáp ứng đủ các điều kiện:

• Khoản chi thực tế phát sinh liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh.
• Có đủ hóa đơn, chứng từ hợp pháp.
• Có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt đối với hóa đơn từ 20 triệu đồng trở lên.

Riêng đối với tiền lương làm thêm giờ, doanh nghiệp cần lưu ý phải ghi cụ thể điều kiện hưởng và mức hưởng tại một trong các hồ sơ: Hợp đồng lao động; Thỏa ước lao động tập thể; Quy chế tài chính của Công ty. Nếu không có quy định rõ ràng trong các văn bản này, khoản chi lương làm thêm giờ có thể bị cơ quan thuế loại khỏi chi phí được trừ khi tính thuế TNDN.

Lời khuyên pháp lý: Trong năm 2019, các doanh nghiệp nên rà soát lại hệ thống thang bảng lương và quy chế nội bộ để đảm bảo các khoản chi trả cho người lao động luôn minh bạch và đúng quy định, từ đó bảo vệ quyền lợi cho cả người lao động và doanh nghiệp trước các kỳ quyết toán thuế.

Xem thêm:
Chi tiết cách tính thuế thu nhập cá nhân mới nhất
Toàn văn Bộ luật Lao động 2012 và các văn bản hướng dẫn