Tình trạng chó thả rông không rọ mõm tại các khu dân cư vẫn là vấn đề nhức nhối, dẫn đến nhiều vụ việc đáng tiếc khi người dân bị tấn công. Vậy trong trường hợp không may bị chó nhà hàng xóm cắn, nạn nhân có quyền yêu cầu bồi thường hay không và mức bồi thường được tính toán như thế nào? Bài viết dưới đây sẽ phân tích chi tiết dựa trên các quy định mới nhất của pháp luật dân sự tính đến tháng 08/2023.

1. Trách nhiệm pháp lý của chủ sở hữu khi chó cắn người

Theo quy định tại Bộ luật Dân sự 2015, vật nuôi (súc vật) được coi là một nguồn nguy hiểm tiềm tàng. Do đó, chủ sở hữu hoặc người đang chiếm hữu, sử dụng súc vật phải có trách nhiệm quản lý, không để gây thiệt hại cho người khác.

Cụ thể, Điều 603 quy định về việc bồi thường thiệt hại do súc vật gây ra như sau:

Điều 603. Bồi thường thiệt hại do súc vật gây ra

1. Chủ sở hữu súc vật phải bồi thường thiệt hại do súc vật gây ra cho người khác. Người chiếm hữu, sử dụng súc vật phải bồi thường thiệt hại trong thời gian chiếm hữu, sử dụng súc vật, trừ trường hợp có thỏa thuận khác.

2. Trường hợp người thứ ba hoàn toàn có lỗi làm cho súc vật gây thiệt hại cho người khác thì người thứ ba phải bồi thường thiệt hại; nếu người thứ ba và chủ sở hữu cùng có lỗi thì phải liên đới bồi thường thiệt hại.

3. Trường hợp súc vật bị chiếm hữu trái pháp luật gây thiệt hại thì người chiếm hữu trái pháp luật phải bồi thường; nếu chủ sở hữu và người chiếm hữu trái pháp luật cùng có lỗi trong việc để súc vật bị chiếm hữu trái pháp luật thì phải liên đới bồi thường thiệt hại.

4. Trường hợp súc vật thả rông theo tập quán mà gây thiệt hại thì chủ sở hữu súc vật đó phải bồi thường theo tập quán nhưng không được trái pháp luật, đạo đức xã hội.

Như vậy, về nguyên tắc, khi bạn bị chó nhà hàng xóm cắn, người chủ sở hữu con chó đó có nghĩa vụ phải bồi thường toàn bộ thiệt hại cho bạn. Tuy nhiên, pháp luật cũng loại trừ trách nhiệm bồi thường nếu thiệt hại xảy ra hoàn toàn do lỗi của nạn nhân (ví dụ: trêu chọc, đánh đập chó dẫn đến bị cắn) hoặc do sự kiện bất khả kháng.

2. Các khoản bồi thường thiệt hại về sức khỏe

Khi sức khỏe bị xâm phạm, mức bồi thường không chỉ đơn thuần là tiền thuốc men mà còn bao gồm nhiều khoản chi phí khác để đảm bảo nguyên tắc bồi thường toàn bộ theo Điều 585. Căn cứ Điều 590, các khoản bồi thường bao gồm:

• Chi phí cứu chữa, phục hồi: Tiền khám bệnh, tiền thuốc, chi phí tiêm phòng dại, huyết thanh, chi phí nằm viện và các thiết bị y tế cần thiết.
• Thu nhập thực tế bị mất: Nếu nạn nhân phải nghỉ làm để điều trị, chủ chó phải bồi thường khoản thu nhập bị mất trong thời gian đó.
• Chi phí cho người chăm sóc: Tiền công và thu nhập bị mất của người thân phải nghỉ việc để chăm sóc nạn nhân tại bệnh viện.
• Bồi thường tổn thất tinh thần: Đây là khoản tiền bù đắp cho những đau đớn về thể xác và hoảng loạn về tinh thần mà nạn nhân phải gánh chịu.

Lưu ý về mức bồi thường tinh thần: Theo quy định, mức bồi thường này do các bên thỏa thuận. Nếu không thỏa thuận được, mức tối đa không quá 50 lần mức lương cơ sở. Tại thời điểm tháng 08/2023, mức lương cơ sở là 1.800.000 đồng, do đó mức bồi thường tinh thần tối đa có thể lên đến 90.000.000 đồng.

3. Quy trình giải quyết tranh chấp khi không đạt được thỏa thuận

Trong thực tế, nhiều trường hợp chủ chó trốn tránh trách nhiệm hoặc chỉ đồng ý bồi thường một khoản rất nhỏ không xứng đáng với thiệt hại thực tế. Khi đó, nạn nhân cần thực hiện các bước sau:

1. Thu thập chứng cứ: Chụp ảnh vết thương, quay video hiện trường, tìm người làm chứng, giữ lại toàn bộ hóa đơn thuốc men, viện phí.
2. Yêu cầu chính quyền can thiệp: Trình báo sự việc lên Công an xã/phường hoặc UBND cấp xã để lập biên bản sự việc. Đây là cơ sở pháp lý quan trọng nếu phải khởi kiện.
3. Khởi kiện dân sự: Nếu thương lượng không thành, nạn nhân có quyền nộp đơn khởi kiện tại Tòa án nhân dân cấp huyện nơi chủ chó cư trú để yêu cầu bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng.

Việc nắm rõ các quy định pháp luật không chỉ giúp bạn bảo vệ bản thân mà còn là cơ sở để yêu cầu sự công bằng khi quyền lợi bị xâm phạm bởi sự thiếu trách nhiệm của người nuôi vật nuôi.

Nội dung tư vấn trên đây dựa trên các quy định pháp luật hiện hành tính đến tháng 08/2023. Nếu bạn cần hỗ trợ pháp lý chi tiết cho trường hợp cụ thể của mình, hãy liên hệ với các chuyên gia luật để được hướng dẫn chính xác nhất.