Trong thực tế đời sống hôn nhân, khi mâu thuẫn đã lên đến đỉnh điểm và không thể cứu vãn, việc nộp đơn ly hôn là bước pháp lý cuối cùng để giải thoát cho cả hai. Tuy nhiên, một câu hỏi khiến không ít người băn khoăn là: Liệu đơn ly hôn viết tay có còn giá trị pháp lý, hay bắt buộc phải sử dụng các mẫu in sẵn của Tòa án?

Lời đồn về việc Tòa án chỉ nhận đơn theo mẫu: Đúng hay sai?

Hiện nay, có khá nhiều thông tin cho rằng các cơ quan tố tụng đã siết chặt quy trình, chỉ chấp nhận những bộ hồ sơ sử dụng mẫu đơn chuẩn hóa. Thực tế, Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao đã ban hành danh mục biểu mẫu trong tố tụng dân sự kèm theo Nghị quyết 01/2017/NQ-HĐTP. Trong đó, mẫu số 23-DS (Đơn khởi kiện) thường được dùng cho trường hợp đơn phương ly hôn và các mẫu liên quan đến giải quyết việc dân sự cho thuận tình ly hôn.

Tuy nhiên, xét về mặt thứ bậc văn bản pháp luật, Luật Hôn nhân và gia đình 2014 và Bộ luật tố tụng dân sự 2015 không có bất kỳ điều khoản nào cấm đoán hoặc bắt buộc người dân phải sử dụng đơn in sẵn. Điều này đồng nghĩa với việc, tính đến thời điểm cuối năm 2024, một tờ đơn ly hôn viết tay vẫn hoàn toàn có giá trị pháp lý nếu đáp ứng đủ các điều kiện về nội dung.

Điều kiện để một tờ đơn ly hôn viết tay được coi là hợp lệ

Dù Tòa án tạo điều kiện cho người dân, nhưng không phải cứ viết tay là sẽ được thụ lý ngay. Để tránh việc bị trả lại đơn hoặc yêu cầu sửa đổi, bổ sung theo quy định tại Điều 192 Bộ luật tố tụng dân sự 2015, người viết đơn cần đảm bảo các thông tin cốt lõi sau:

• Thông tin định danh: Ngày, tháng, năm làm đơn; Tên chính xác của Tòa án có thẩm quyền giải quyết; Họ tên, nơi cư trú, số định danh cá nhân (CCCD) của cả vợ và chồng.
• Nội dung tình cảm: Trình bày rõ thời điểm kết hôn, quá trình chung sống và những mâu thuẫn cụ thể dẫn đến việc không thể tiếp tục duy trì quan hệ hôn nhân.
• Về con chung: Ghi rõ thông tin các con (nếu có) và thỏa thuận hoặc đề nghị về người trực tiếp nuôi dưỡng, mức cấp dưỡng.
• Về tài sản và nợ chung: Liệt kê danh mục tài sản, giá trị và phương án phân chia. Nếu không có tài sản chung hoặc tự thỏa thuận thì phải ghi rõ để Tòa án ghi nhận.

Việc trình bày nội dung cần mạch lạc, rõ ràng, không tẩy xóa và quan trọng nhất là phải có chữ ký xác nhận của người làm đơn (đối với đơn phương) hoặc cả hai vợ chồng (đối với thuận tình).

Tại sao nhiều người vẫn ưu tiên dùng mẫu đơn của Tòa án?

Mặc dù đơn viết tay hợp lệ, nhưng trong thực tế năm 2024, nhiều luật sư vẫn khuyên người dân nên sử dụng mẫu đơn ban hành kèm theo Nghị quyết 01/2017/NQ-HĐTP. Lý do là bởi các mẫu này đã được thiết kế khoa học, đầy đủ các trường thông tin cần thiết, giúp Thẩm phán và Thư ký Tòa án dễ dàng kiểm soát hồ sơ, từ đó đẩy nhanh tiến độ thụ lý vụ án.

Nếu bạn tự viết tay, hãy đảm bảo rằng mình đã tham khảo kỹ các quy định tại Luật Hôn nhân và gia đình 2014 để không bỏ sót các quyền lợi chính đáng về nuôi con hay chia tài sản sau ly hôn.

Lời khuyên từ chuyên gia pháp lý

Ly hôn không chỉ là sự chấm dứt một mối quan hệ mà còn kéo theo hàng loạt hệ lụy về pháp lý và tài sản. Do đó, dù bạn chọn hình thức viết tay hay dùng mẫu in sẵn, điều quan trọng nhất vẫn là sự chính xác và trung thực trong thông tin cung cấp. Trong bối cảnh pháp luật ngày càng hoàn thiện, việc nắm vững các quy định tại Bộ luật tố tụng dân sự 2015 sẽ giúp bạn bảo vệ bản thân trước những tranh chấp không đáng có tại Tòa án.

Tóm lại, đơn ly hôn viết tay vẫn được chấp nhận. Đừng quá lo lắng nếu bạn không thể tìm mua được mẫu đơn in sẵn, chỉ cần bạn đặt tâm huyết vào từng dòng chữ và tuân thủ đúng khung pháp lý hiện hành.