Ngày 11/04/2018, thay mặt Thủ tướng Chính phủ, Phó Thủ tướng Trịnh Đình Dũng đã ký ban hành Quyết định 389/QĐ-TTg phê duyệt chủ trương đầu tư Dự án nhà máy thủy điện Hòa Bình mở rộng. Đây là bước đi chiến lược nhằm nâng cao hiệu quả khai thác dòng sông Đà, đáp ứng nhu cầu điện năng ngày càng tăng của nền kinh tế.

Toàn cảnh Nhà máy Thủy điện Hòa Bình - biểu tượng của ngành điện lực Việt Nam (ảnh minh họa)

Quy mô và mục tiêu chiến lược của dự án

Dự án mở rộng Nhà máy Thủy điện Hòa Bình được xây dựng tại thành phố Hòa Bình, tỉnh Hòa Bình. Theo nội dung phê duyệt, dự án có quy mô công suất lắp máy lên tới 480 MW, bao gồm 02 tổ máy với công suất mỗi tổ là 240 MW. Sau khi hoàn thành, tổng công suất của toàn bộ Nhà máy Thủy điện Hòa Bình sẽ được nâng lên mức 2.400 MW.

Mục tiêu chính của việc mở rộng không chỉ đơn thuần là tăng sản lượng điện mà còn nhằm:

• Tăng khả năng huy động công suất cho hệ thống điện quốc gia, đặc biệt là trong các giờ cao điểm.
• Tận dụng tối đa nguồn nước xả thừa trong mùa lũ để phát điện, tránh lãng phí tài nguyên.
• Cải thiện chế độ làm việc của hệ thống điện, góp phần ổn định tần số và điện áp.
• Giảm bớt cường độ làm việc của các tổ máy hiện hữu, từ đó kéo dài tuổi thọ thiết bị và tiết kiệm chi phí bảo trì.

Dự kiến, điện lượng trung bình hàng năm tăng thêm vào mùa lũ đạt khoảng 479 triệu kWh. Đặc biệt, vào mùa khô, khả năng huy động điện năng giờ cao điểm của nhà máy hiện hữu sẽ tăng thêm khoảng 264,4 triệu kWh/năm nhờ việc điều tiết nước tối ưu hơn.

Cơ cấu nguồn vốn và vai trò của EVN

Dự án có tổng mức đầu tư sơ bộ là 8.596,203 tỷ đồng. Trong đó, Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) được giao làm chủ đầu tư. Cơ cấu nguồn vốn được xác định rõ ràng nhằm đảm bảo tính khả thi về tài chính:

• Vốn tự có của EVN: Chiếm khoảng 30% tổng vốn đầu tư.
• Vốn vay: Chiếm 70% còn lại, bao gồm vốn vay tín dụng ưu đãi (dành cho chi phí bồi thường, hỗ trợ, tái định cư) và vốn vay thương mại không có bảo lãnh Chính phủ.

Hệ thống turbine hiện đại sẽ được lắp đặt để tối ưu hóa hiệu suất phát điện (ảnh minh họa)

Việc phê duyệt này căn cứ trên các quy định quan trọng của Luật Đầu tư 2014 và Luật Xây dựng 2014. Thủ tướng Chính phủ yêu cầu EVN phải chịu trách nhiệm toàn diện về tính chính xác của các thông tin, số liệu trong báo cáo nghiên cứu tiền khả thi, đồng thời đảm bảo dự án triển khai đúng tiến độ và tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về bảo vệ môi trường theo Luật bảo vệ môi trường 2014.

Tiến độ thực hiện và kỳ vọng tương lai

Theo lộ trình đã được phê duyệt, dự án dự kiến sẽ khởi công và đưa các tổ máy vào vận hành trong giai đoạn 2022 - 2023. Đây là một phần quan trọng trong Quy hoạch phát triển điện lực quốc gia giai đoạn 2011 - 2020 có xét đến năm 2030 (Quy hoạch điện VII điều chỉnh) đã được phê duyệt tại Quyết định 428/QĐ-TTg.

Việc mở rộng Thủy điện Hòa Bình không chỉ mang lại giá trị kinh tế to lớn mà còn khẳng định năng lực tự chủ về năng lượng của Việt Nam. Với sự chỉ đạo sát sao của Chính phủ và nỗ lực của chủ đầu tư EVN, dự án hứa hẹn sẽ trở thành một trong những công trình trọng điểm, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội vùng Tây Bắc nói riêng và cả nước nói chung.

Quyết định 389/QĐ-TTg có hiệu lực thi hành kể từ ngày ký (11/04/2018). Các Bộ, ngành liên quan và UBND tỉnh Hòa Bình có trách nhiệm phối hợp, tạo điều kiện thuận lợi để chủ đầu tư triển khai dự án theo đúng quy định của pháp luật.