Bước ngoặt mới trong chính sách hưởng Bảo hiểm xã hội một lần

Từ ngày 15/02/2023, quy định về việc giải quyết chế độ Bảo hiểm xã hội (BHXH) một lần đối với người lao động mắc bệnh hiểm nghèo đã có những thay đổi mang tính nhân văn sâu sắc. Theo đó, Thông tư 18/2022/TT-BYT của Bộ Y tế đã chính thức bãi bỏ những rào cản thủ tục gây khó khăn cho người bệnh trong quá trình tiếp cận quyền lợi an sinh.

Nới lỏng điều kiện cho 6 nhóm bệnh nguy hiểm

Trước đây, theo quy định tại Thông tư 56/2017/TT-BYT, người lao động mắc các bệnh như ung thư, bại liệt, xơ gan cổ chướng... muốn nhận BHXH một lần phải kèm theo điều kiện là "không tự kiểm soát hoặc không tự thực hiện được các hoạt động phục vụ nhu cầu sinh hoạt cá nhân hằng ngày". Tuy nhiên, quy định mới đã tách biệt rõ ràng hai nhóm đối tượng này.

Cụ thể, tại khoản 1 Điều 1 Thông tư 18/2022/TT-BYT quy định:

"Ngoài trường hợp đang bị mắc một trong những bệnh nguy hiểm đến tính mạng như ung thư, bại liệt, xơ gan cổ chướng, phong, lao nặng, nhiễm HIV đã chuyển sang giai đoạn AIDS quy định tại điểm c khoản 1 Điều 60 Luật bảo hiểm xã hội, người mắc các bệnh, tật có mức suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên và không tự kiểm soát hoặc không tự thực hiện được các hoạt động phục vụ nhu cầu sinh hoạt cá nhân hằng ngày mà cần có người theo dõi, trợ giúp, chăm sóc hoàn toàn được hưởng bảo hiểm xã hội một lần."

Như vậy, đối với 6 nhóm bệnh hiểm nghèo nêu trên, người lao động chỉ cần có hồ sơ bệnh án xác nhận tình trạng bệnh là đủ điều kiện nộp hồ sơ hưởng BHXH một lần theo Điều 60 Luật Bảo hiểm xã hội 2014, không cần phải chờ đợi hay chứng minh mức độ suy giảm khả năng lao động quá khắt khe như trước.

Quy định đối với các loại bệnh, tật khác

Đối với các bệnh không nằm trong danh mục 6 bệnh hiểm nghèo nêu trên, người lao động vẫn có thể nhận BHXH một lần nếu đáp ứng đồng thời hai tiêu chí:

• Mức suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên.
• Không tự kiểm soát hoặc không tự thực hiện được các hoạt động phục vụ nhu cầu sinh hoạt cá nhân hằng ngày (ăn uống, vệ sinh, mặc quần áo...) và cần có người chăm sóc hoàn toàn.

Bổ sung quy định về giấy tờ cho người nhiễm Covid-19

Bên cạnh việc sửa đổi điều kiện hưởng BHXH một lần, Thông tư 18 còn bổ sung hướng dẫn chi tiết về việc cấp giấy ra viện và giấy chứng nhận nghỉ việc hưởng BHXH cho người nhiễm Covid-19. Điều này giúp giải quyết những vướng mắc tồn đọng cho hàng triệu người lao động đã điều trị trong giai đoạn dịch bệnh bùng phát.

Các cơ sở thu dung, điều trị Covid-19 như bệnh viện dã chiến, trung tâm hồi sức tích cực có trách nhiệm cấp giấy tờ cho người bệnh sau khi kết thúc điều trị nội trú hoặc ngoại trú. Trường hợp đã ra viện trước ngày 15/02/2023 nhưng chưa được cấp giấy hoặc cấp sai mẫu thì sẽ được hỗ trợ cấp lại dựa trên hồ sơ bệnh án.

Việc nới lỏng các quy định này không chỉ giúp người lao động giảm bớt gánh nặng về thủ tục hành chính mà còn thể hiện sự quan tâm của Nhà nước đối với những đối tượng yếu thế, giúp họ có nguồn tài chính kịp thời để trang trải chi phí điều trị bệnh tật.