Sự thay đổi về chính sách tiền lương từ ngày 01/7/2024 theo Nghị định 73/2024/NĐ-CP đã mang đến một diện mạo mới cho thu nhập của hàng triệu người. Tuy nhiên, một nghịch lý đang diễn ra: trong khi lương cơ sở tăng mạnh, không ít người lao động tại các công ty, doanh nghiệp ngoài Nhà nước lại cảm thấy túi tiền của mình bị "vơi" đi do các khoản trích đóng bắt buộc tăng theo tỷ lệ tương ứng.

Ai là đối tượng thực sự được hưởng lợi từ việc tăng lương cơ sở?

Theo quy định tại khoản 2 Điều 3 Nghị định 73/2024/NĐ-CP, mức lương cơ sở mới là 2,34 triệu đồng/tháng. Đây là căn cứ để tính lương trong các bảng lương, phụ cấp cho các nhóm đối tượng cụ thể như:

• Cán bộ, công chức, viên chức từ Trung ương đến cấp xã.
• Người lao động làm việc theo chế độ hợp đồng quy định tại Nghị định 111/2022/NĐ-CP.
• Sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp thuộc lực lượng vũ trang.
• Người làm việc tại các hội được ngân sách hỗ trợ theo Nghị định 45/2010/NĐ-CP.

Đối với người lao động tại các doanh nghiệp tư nhân, tiền lương được thực hiện theo thỏa thuận trong hợp đồng lao động dựa trên Bộ luật Lao động 2019. Do đó, việc tăng lương cơ sở không bắt buộc doanh nghiệp phải tăng lương cho nhân viên, trừ khi có thỏa thuận khác.

Gánh nặng từ các khoản khấu trừ bảo hiểm bắt buộc

Dù lương có thể không tăng, nhưng các khoản trích nộp bảo hiểm xã hội (BHXH) và bảo hiểm y tế (BHYT) lại có sự biến động mạnh đối với những người có thu nhập cao. Pháp luật quy định mức tiền lương tháng đóng BHXH, BHYT tối đa bằng 20 lần mức lương cơ sở.

Với mức lương cơ sở mới, mức đóng tối đa đã tăng từ 3.420.000 đồng lên đến 4.446.000 đồng/tháng. Điều này đồng nghĩa với việc những cá nhân có mức lương cao (từ 46,8 triệu đồng trở lên) sẽ bị khấu trừ thêm hơn 1 triệu đồng mỗi tháng cho các quỹ bảo hiểm. Đây là một con số không hề nhỏ, ảnh hưởng trực tiếp đến thu nhập thực nhận (lương net) của người lao động.

Đoàn phí công đoàn: Mức trần cũng được đẩy lên cao

Bên cạnh bảo hiểm, đoàn phí công đoàn cũng là một khoản khấu trừ đáng chú ý. Theo Luật Công đoàn 2012 và các văn bản hướng dẫn, mức đóng đoàn phí hàng tháng của đoàn viên tại các doanh nghiệp thường bằng 1% tiền lương làm căn cứ đóng BHXH, nhưng không quá 10% mức lương cơ sở.

Khi lương cơ sở tăng lên 2,34 triệu đồng, mức đóng đoàn phí tối đa cũng tăng từ 180.000 đồng lên 234.000 đồng/tháng. Dù mức tăng 54.000 đồng có vẻ khiêm tốn, nhưng khi cộng dồn với các khoản bảo hiểm, tổng số tiền bị khấu trừ hàng tháng sẽ trở thành một áp lực tài chính đáng kể đối với người lao động trong bối cảnh chi phí sinh hoạt ngày càng đắt đỏ.

Lời khuyên pháp lý: Người lao động cần chủ động kiểm tra bảng lương hàng tháng và đối chiếu với các quy định mới để đảm bảo quyền lợi của mình. Việc hiểu rõ các khoản khấu trừ không chỉ giúp bạn quản lý tài chính cá nhân tốt hơn mà còn tránh được những sai sót đáng tiếc từ phía bộ phận kế toán doanh nghiệp.