Trong nỗ lực hiện đại hóa công tác chi trả an sinh xã hội và thực hiện chủ trương của Chính phủ về thanh toán không dùng tiền mặt, Bảo hiểm xã hội (BHXH) Việt Nam đã đề ra những mục tiêu cụ thể và quyết liệt cho giai đoạn 2020 - 2021. Đây được xem là bước ngoặt quan trọng nhằm nâng cao tính minh bạch, an toàn và tiện lợi cho người hưởng lương hưu và các chế độ bảo hiểm.

Mục tiêu chiến lược về chi trả an sinh xã hội không dùng tiền mặt

Căn cứ theo Kế hoạch 1764/KH-BHXH năm 2019, BHXH Việt Nam đã cụ thể hóa các nhiệm vụ và giải pháp nhằm thực hiện Quyết định 241/QĐ-TTg năm 2018 của Thủ tướng Chính phủ. Lộ trình được xác định rõ ràng qua hai cột mốc quan trọng:

• Đến hết năm 2020: Phấn đấu đạt tỷ lệ 20% số tiền chi trả các chế độ an sinh xã hội tại khu vực đô thị (bao gồm các thành phố, quận, thị xã) được thực hiện qua tài khoản ngân hàng.
• Đến hết năm 2021: Mục tiêu nâng cao hơn với 50% số người nhận lương hưu, trợ cấp BHXH hàng tháng, trợ cấp thất nghiệp, cũng như các chế độ một lần như mai táng phí, tử tuất... sử dụng phương tiện thanh toán không dùng tiền mặt tại khu vực đô thị.

Các nhóm giải pháp trọng tâm để hoàn thành lộ trình

Để đạt được những con số ấn tượng trên, ngành Bảo hiểm xã hội đã triển khai đồng bộ nhiều nhóm giải pháp từ hạ tầng kỹ thuật đến cơ chế chính sách. Một trong những ưu tiên hàng đầu là việc chuẩn hóa thông tin dữ liệu người hưởng.

1. Hoàn thiện và kết nối cơ sở dữ liệu

Cơ quan BHXH tập trung hoàn thiện hệ thống phần mềm quản lý và cơ sở dữ liệu thông tin người hưởng để sẵn sàng kết nối, chia sẻ với các tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán (ngân hàng) và tổ chức trung gian thanh toán. Việc này không chỉ giúp quá trình chi trả diễn ra nhanh chóng mà còn đảm bảo tính bảo mật tuyệt đối cho các giao dịch tài chính của người dân.

2. Đẩy mạnh giao dịch điện tử và chữ ký số

Việc ứng dụng công nghệ thông tin được đẩy mạnh thông qua việc sử dụng chữ ký số trong công tác chi trả và trao đổi thông tin giữa cơ quan BHXH với hệ thống ngân hàng và các đại lý chi hộ. Điều này giúp giảm thiểu các thủ tục hành chính rườm rà, rút ngắn thời gian chờ đợi cho người thụ hưởng.

3. Cơ chế ưu đãi và công tác tuyên truyền

Ngành BHXH cũng phối hợp chặt chẽ với các ngân hàng thương mại để xây dựng các chương trình ưu đãi dành riêng cho người nhận lương hưu qua thẻ, chẳng hạn như miễn phí mở thẻ, miễn phí rút tiền tại ATM hoặc các gói dịch vụ tài chính đi kèm. Song song đó, công tác tuyên truyền được thực hiện sâu rộng để người dân hiểu rõ lợi ích của việc nhận tiền qua tài khoản: an toàn, không lo mất mát, không phải xếp hàng chờ đợi tại các điểm chi trả trực tiếp.

Theo Khoản 1 Mục A Kế hoạch 1764/KH-BHXH: "Xây dựng lộ trình đến năm 2020 phấn đấu 20% số tiền chi trả an sinh xã hội tại địa bàn thành phố, quận, thị xã thuộc tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương được thực hiện qua ngân hàng... Đến năm 2021 phấn đấu đạt 50% số người nhận lương hưu, trợ cấp BHXH, mai táng phí, tử tuất,... sử dụng phương tiện thanh toán không dùng tiền mặt ở khu vực đô thị".

Việc chuyển đổi phương thức chi trả từ tiền mặt sang tài khoản ngân hàng là xu thế tất yếu trong kỷ nguyên số. Với sự chuẩn bị kỹ lưỡng về hạ tầng và quyết tâm của toàn ngành, mục tiêu 50% người hưởng lương hưu nhận tiền qua thẻ vào năm 2021 hoàn toàn có tính khả thi, góp phần quan trọng vào tiến trình xây dựng Chính phủ điện tử tại Việt Nam.