Trong bối cảnh giá nhiên liệu thế giới liên tục biến động, gây áp lực lớn lên nền kinh tế và đời sống dân sinh, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã chính thức yêu cầu Chính phủ triển khai các kịch bản ứng phó linh hoạt. Đáng chú ý nhất là phương án hỗ trợ trực tiếp bằng tiền hoặc hiện vật cho các đối tượng yếu thế trong xã hội.

Hỗ trợ trực tiếp: 'Phao cứu sinh' cho người nghèo và ngư dân

Tại các phiên họp gần đây, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã nhấn mạnh việc điều hành giá xăng dầu phải bám sát diễn biến thị trường nhưng đồng thời phải đảm bảo an sinh xã hội. Cụ thể, trong trường hợp giá xăng dầu tăng quá cao, Chính phủ cần thực hiện các biện pháp hỗ trợ trực tiếp cho những đối tượng chịu ảnh hưởng nặng nề nhất.

Người dân xếp hàng đổ xăng tại một trạm nhiên liệu (ảnh minh họa)

Các đối tượng được ưu tiên bao gồm:

• Ngư dân: Những người trực tiếp bám biển, nơi chi phí nhiên liệu chiếm tới 60-70% chi phí mỗi chuyến tàu.
• Người nghèo, hộ cận nghèo: Nhóm đối tượng dễ bị tổn thương nhất trước làn sóng tăng giá hàng hóa tiêu dùng theo giá xăng.
• Người có thu nhập thấp: Những người lao động tự do, xe ôm, shipper đang phải gồng mình gánh chịu chi phí vận hành tăng cao.

Tách bạch dự trữ quốc gia và dự trữ lưu thông

Một trong những giải pháp căn cơ được đưa ra là nghiên cứu mở rộng và nâng cao năng lực dự trữ quốc gia về xăng dầu. Ủy ban Thường vụ Quốc hội yêu cầu phải có giải pháp tách bạch rõ ràng giữa nguồn dự trữ quốc gia (phục vụ an ninh năng lượng) và dự trữ lưu thông của các doanh nghiệp đầu mối.

Ngư dân Việt Nam cần sự hỗ trợ kịp thời để duy trì hoạt động đánh bắt khi giá dầu tăng (ảnh minh họa)

Việc công khai, minh bạch trong quản lý nguồn cung sẽ giúp Nhà nước chủ động hơn trong việc can thiệp thị trường, tránh tình trạng khan hiếm giả tạo hoặc đầu cơ trục lợi từ phía các doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu.

Kết hợp linh hoạt Quỹ bình ổn và công cụ Thuế

Bên cạnh việc hỗ trợ trực tiếp, các công cụ tài chính như Quỹ bình ổn giá xăng dầu và các loại thuế, phí cũng sẽ được rà soát điều chỉnh. Theo quy định tại Nghị quyết 30/2022/UBTVQH15, việc giảm thuế bảo vệ môi trường đã phần nào hạ nhiệt sức nóng của giá xăng dầu trong thời gian qua.

"Tiếp tục điều hành giá xăng, dầu, bám sát diễn biến giá thế giới, sử dụng hợp lý Quỹ bình ổn giá xăng dầu phù hợp với diễn biến cung cầu xăng dầu, góp phần kiểm soát lạm phát, hỗ trợ sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp, đời sống của nhân dân."

Ủy ban Thường vụ Quốc hội cũng chỉ đạo tăng cường thanh tra, kiểm tra và xử lý nghiêm các hành vi găm hàng, tăng giá bất hợp lý. Đồng thời, các Bộ ngành cần đa dạng hóa thị trường xuất khẩu nông sản để bù đắp chi phí sản xuất tăng cao do ảnh hưởng của giá năng lượng.

Việc thực hiện đồng bộ các giải pháp từ hỗ trợ trực tiếp đến điều tiết vĩ mô được kỳ vọng sẽ giúp người dân và doanh nghiệp vượt qua giai đoạn khó khăn, đảm bảo mục tiêu tăng trưởng kinh tế và ổn định xã hội.