Khi hai hoặc nhiều xã sáp nhập thành một, cái tên mới không đơn thuần là một danh xưng hành chính mà còn là sợi dây kết nối quá khứ, hiện tại và tương lai. Làm thế nào để tên gọi mới vừa ngắn gọn, hiện đại, thuận tiện cho việc số hóa dữ liệu, vừa không làm mất đi bản sắc văn hóa ngàn đời của cha ông? Đây chính là bài toán mà Kết luận 137-KL/TW của Bộ Chính trị và Ban Bí thư đã đưa ra lời giải đáp cụ thể.

Bài toán đặt tên khi "hai xã về một nhà"

Trong lộ trình tinh gọn bộ máy, việc sắp xếp, tổ chức lại đơn vị hành chính cấp xã là một nhiệm vụ trọng tâm. Tuy nhiên, thực tế triển khai tại nhiều địa phương cho thấy, việc chọn một cái tên chung thường gây ra nhiều tranh luận. Người dân xã A muốn giữ tên cũ, người dân xã B cũng không muốn mất đi định danh gắn liền với lịch sử quê mình. Thấu hiểu điều đó, Kết luận 137-KL/TW đã định hướng rõ ràng về nguyên tắc đặt tên, đảm bảo sự hài hòa giữa tính hiện đại và truyền thống.

3 nguyên tắc "vàng" trong việc đặt tên đơn vị hành chính mới

Theo nội dung tại Kết luận 137-KL/TW, việc đặt tên đơn vị hành chính cấp cơ sở sau sắp xếp cần tuân thủ các tiêu chí sau:

• Dễ nhận diện, ngắn gọn và khoa học: Tên gọi mới cần tránh sự rườm rà, khó nhớ, giúp người dân và doanh nghiệp thuận tiện trong các giao dịch hành chính.
• Ưu tiên số hóa: Khuyến khích đặt tên theo số thứ tự hoặc gắn tên đơn vị hành chính cấp huyện với số thứ tự. Cách làm này đặc biệt có lợi cho việc cập nhật dữ liệu thông tin và quản lý nhà nước trong kỷ nguyên số.
• Tôn trọng lịch sử và lòng dân: Ưu tiên những cái tên có giá trị lịch sử, truyền thống văn hóa lâu đời. Quan trọng nhất, tên gọi đó phải nhận được sự đồng tình, ủng hộ cao từ phía Nhân dân địa phương.

"Việc đặt tên phải đảm bảo chính quyền địa phương cấp cơ sở thực sự gần dân, sát dân, tránh tạo ra sự giãn cách lớn về tâm lý và địa lý."

Không chỉ là cái tên, đó là câu chuyện văn hóa và phát triển

Khi thực hiện sắp xếp, các địa phương không được xem nhẹ các yếu tố đặc thù. Đó là lịch sử, truyền thống, văn hóa, dân tộc, tôn giáo và cả những phong tục tập quán lâu đời. Một cái tên hay phải là cái tên phản ánh được vị trí địa lý, điều kiện tự nhiên và tiềm năng phát triển kinh tế của vùng đất đó.

Bên cạnh đó, việc sắp xếp còn phải đảm bảo các yêu cầu về quốc phòng, an ninh, hạ tầng giao thông và công nghệ thông tin. Mục tiêu cuối cùng là tạo ra những đơn vị hành chính có quy mô dân số và diện tích tự nhiên hợp lý, thúc đẩy kinh tế - xã hội phát triển bền vững.

Tầm nhìn mới: Sắp xếp không giới hạn địa giới hành chính cũ

Một điểm mới đáng chú ý là việc thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã sẽ không còn bị giới hạn trong phạm vi địa giới hành chính của cấp huyện hay cấp xã hiện nay. Điều này mở ra cơ hội để quy hoạch lại không gian phát triển một cách tối ưu nhất, phá bỏ những rào cản cũ để hướng tới một bộ máy tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả.

Việc triển khai Kết luận 137-KL/TW không chỉ là một cuộc cải cách về mặt tổ chức, mà còn là sự khẳng định quyết tâm của Đảng và Nhà nước trong việc xây dựng một nền hành chính phục vụ, lấy người dân làm trung tâm.