Để kịp thời thích ứng với yêu cầu của giai đoạn mới và khắc phục những hạn chế trong công tác bảo vệ môi trường, Quốc hội đã chính thức ban hành Nghị quyết 247/2025/QH15 (có hiệu lực từ ngày 24/01/2026). Đây được xem là bước ngoặt quan trọng trong việc định hình lại tư duy phát triển kinh tế gắn liền với an ninh môi trường.

Thay đổi tư duy: Bảo vệ môi trường là đầu tư cho phát triển

Một trong những điểm nhấn quan trọng nhất của Nghị quyết 247/2025/QH15 là yêu cầu đổi mới mạnh mẽ về tư duy và hoàn thiện thể chế. Quốc hội nhấn mạnh việc quán triệt quan điểm phát triển kinh tế - xã hội gắn với bảo vệ môi trường là trục xuyên suốt.

Thống nhất nhận thức và hành động coi chi cho môi trường là đầu tư cho phát triển, bảo đảm an ninh môi trường; loại bỏ quan điểm cho rằng bảo vệ môi trường sẽ cản trở tăng trưởng kinh tế.

Việc thay đổi nhận thức này không chỉ dừng lại ở khẩu hiệu mà sẽ được cụ thể hóa bằng các cơ chế chính sách, đặc biệt là việc giao chỉ tiêu cụ thể cho từng địa phương gắn với trách nhiệm của người đứng đầu.

Bổ sung chỉ tiêu tăng trưởng các-bon thấp vào hệ thống quốc gia

Theo quy định mới, hệ thống chỉ tiêu phát triển quốc gia cũng như kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm và hằng năm sẽ được bổ sung thêm chỉ tiêu tăng trưởng các-bon thấp. Đây là bước đi cụ thể nhằm hiện thực hóa các cam kết quốc tế của Việt Nam về giảm phát thải khí nhà kính.

Việc đưa chỉ tiêu này vào hệ thống pháp lý giúp các bộ, ngành và địa phương có căn cứ rõ ràng để triển khai các dự án năng lượng tái tạo, mua sắm xanh và thúc đẩy công nghiệp môi trường.

Kinh tế tuần hoàn và nguyên tắc "người gây ô nhiễm phải chi trả"

Nghị quyết cũng đặt ra yêu cầu thúc đẩy mạnh mẽ kinh tế tuần hoàn, trong đó coi chất thải là tài nguyên. Việc quản lý chất thải sẽ được thực hiện trên môi trường số để đảm bảo tính minh bạch và hiệu quả. Bên cạnh đó, các công cụ kinh tế sẽ được áp dụng triệt để hơn thông qua cơ chế định giá tài nguyên và thuế môi trường.

Đặc biệt, nguyên tắc công bằng trong bảo vệ môi trường được khẳng định lại một cách nghiêm ngặt:

• Người được hưởng lợi từ môi trường có nghĩa vụ đóng góp tài chính.
• Người gây ô nhiễm, sự cố và suy thoái môi trường phải chi trả, bồi thường thiệt hại và khắc phục hậu quả.

Việc thực thi quyết liệt các nội dung tại Nghị quyết 247/2025/QH15 hứa hẹn sẽ tạo ra một môi trường sống trong lành hơn, đồng thời mở ra nhiều cơ hội cho các doanh nghiệp chuyển đổi xanh bền vững.