Chính phủ vừa ban hành Nghị định 29/2025/NĐ-CP quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Bộ Tài chính, có hiệu lực thi hành từ ngày 01/3/2025. Điểm đáng chú ý nhất trong văn bản này chính là việc xác lập một bộ máy tinh gọn, chuyên nghiệp với tổng cộng 35 đơn vị trực thuộc.

Diện mạo mới của bộ máy quản lý tài chính quốc gia

Theo quy định tại Điều 3 Nghị định 29/2025/NĐ-CP, cơ cấu tổ chức của Bộ Tài chính được phân định rõ ràng thành các nhóm chức năng khác nhau nhằm đảm bảo tính xuyên suốt trong điều hành.

Cụ thể, bộ máy mới bao gồm 30 tổ chức hành chính giúp Bộ trưởng thực hiện chức năng quản lý nhà nước. Danh sách này bao gồm các Vụ chuyên ngành như Vụ Ngân sách nhà nước, Vụ Đầu tư, Vụ Pháp chế, cùng các Cục quản lý trọng yếu như Cục Quản lý nợ và Kinh tế đối ngoại, Cục Quản lý công sản, và các Tổng cục/Cục lớn như Cục Thuế, Cục Hải quan, Kho bạc Nhà nước.

Bên cạnh khối hành chính, Bộ còn có 04 đơn vị sự nghiệp công lập phục vụ công tác nghiên cứu, đào tạo và thông tin gồm: Viện Chiến lược và Chính sách kinh tế - tài chính, Báo Tài chính - Đầu tư, Tạp chí Kinh tế - Tài chính và Học viện Chính sách và Phát triển. Đặc biệt, Bảo hiểm xã hội Việt Nam được xác định là đơn vị đặc thù thuộc Bộ Tài chính.

Phân cấp quản lý mạnh mẽ tại các đơn vị trọng điểm

Một trong những điểm nhấn của Nghị định 29/2025/NĐ-CP là việc quy định chi tiết mô hình tổ chức đa cấp cho các đơn vị có phạm vi hoạt động rộng khắp cả nước:

• Cục Thuế và Cục Hải quan: Hoạt động theo mô hình 03 cấp (Cấp Cục, Chi cục khu vực và các Đội thuế/Hải quan cửa khẩu).
• Kho bạc Nhà nước và Cục Dự trữ Nhà nước: Tổ chức theo mô hình 02 cấp để tối ưu hóa nguồn lực và quản lý kho bãi, quỹ ngân sách.
• Bảo hiểm xã hội Việt Nam: Duy trì hệ thống 03 cấp từ Trung ương đến liên huyện để đảm bảo quyền lợi an sinh cho người dân.

"Bộ trưởng Bộ Tài chính quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của các tổ chức, đơn vị thuộc Bộ Tài chính; quy định số lượng các đơn vị tham mưu, giúp việc của Chi cục và tương đương thuộc Cục và tương đương thuộc bộ..."

Việc ban hành cơ cấu tổ chức mới này không chỉ đơn thuần là thay đổi về mặt số lượng các đơn vị, mà còn thể hiện quyết tâm của Chính phủ trong việc hiện đại hóa ngành tài chính, đẩy mạnh chuyển đổi số (thông qua Cục Công nghệ thông tin và chuyển đổi số) và thích ứng với bối cảnh kinh tế mới từ năm 2025.