Siết chặt kỷ cương y đức giữa tâm dịch Covid-19

Tháng 9 năm 2021, Việt Nam đang trải qua đợt bùng phát dịch Covid-19 lần thứ tư với những diễn biến vô cùng phức tạp. Trong khi hàng vạn y bác sĩ đang ngày đêm gồng mình nơi tuyến đầu, chấp nhận hiểm nguy để giành giật sự sống cho bệnh nhân, thì lại xuất hiện một bộ phận nhỏ người hành nghề y tự ý rời bỏ vị trí công tác, không thực hiện đầy đủ chức trách được giao. Hành động này không chỉ gây thiếu hụt nhân lực cục bộ mà còn ảnh hưởng nghiêm trọng đến tinh thần đoàn kết và an toàn sức khỏe cộng đồng trong thời điểm nhạy cảm nhất.

Đội ngũ y bác sĩ nỗ lực cứu chữa bệnh nhân Covid-19 tại bệnh viện dã chiến (ảnh minh họa)

Chỉ đạo "nóng" từ Bộ Y tế về việc xử lý bác sĩ bỏ việc

Trước tình hình trên, ngày 03/09/2021, Bộ Y tế đã ban hành Công văn 7316/BYT-TCCB gửi các Sở Y tế tỉnh, thành phố và các cơ sở y tế trên cả nước. Theo đó, Bộ yêu cầu các đơn vị phải tăng cường công tác quản lý, kiểm tra và giám sát chặt chẽ đội ngũ nhân viên y tế dưới quyền, đảm bảo không để xảy ra tình trạng trống vị trí trực hoặc bỏ mặc người bệnh.

Đáng chú ý, Bộ Y tế nhấn mạnh việc tổng hợp danh sách các trường hợp tự ý bỏ việc hoặc vi phạm nghiêm trọng đạo đức hành nghề. Những hồ sơ này sẽ được gửi về Bộ để tổng hợp, xem xét áp dụng các hình thức kỷ luật nghiêm khắc theo quy định của pháp luật về cán bộ, công chức, viên chức. Đặc biệt, cơ quan quản lý sẽ xem xét tước quyền sử dụng chứng chỉ hành nghề đối với các cá nhân vi phạm, một hình phạt có thể chấm dứt sự nghiệp y khoa của người hành nghề.

Căn cứ pháp lý: Nghĩa vụ của người hành nghề y

Việc xem xét tước chứng chỉ hành nghề không phải là quyết định cảm tính mà dựa trên các quy định chặt chẽ của pháp luật hiện hành. Cụ thể, tại Điều 37 Luật khám bệnh, chữa bệnh năm 2009 đã quy định rõ về nghĩa vụ của người hành nghề đối với nghề nghiệp:

1. Thực hiện đúng quy định chuyên môn kỹ thuật.
2. Chịu trách nhiệm về việc khám bệnh, chữa bệnh của mình.
3. Thường xuyên học tập, cập nhật kiến thức y khoa liên tục để nâng cao trình độ chuyên môn theo quy định của Bộ trưởng Bộ Y tế.
4. Tận tâm trong quá trình khám bệnh, chữa bệnh.
5. Giữ bí mật tình trạng bệnh của người bệnh, những thông tin mà người bệnh đã cung cấp và hồ sơ bệnh án, trừ trường hợp quy định tại khoản 2 Điều 8 và khoản 1 Điều 11 của Luật này.
6. Thông báo kịp thời cho người có thẩm quyền về người hành nghề có hành vi lừa dối người bệnh, vi phạm quy định của Luật này.
7. Không được từ chối cấp cứu người bệnh.

Hành vi tự ý bỏ việc trong lúc dịch bệnh đang đe dọa tính mạng người dân có thể được xem là vi phạm nghiêm trọng nghĩa vụ "tận tâm trong quá trình khám bệnh, chữa bệnh" và "không được từ chối cấp cứu người bệnh" (trong các tình huống khẩn cấp). Đây là những chuẩn mực đạo đức và pháp lý tối thượng của ngành y.

Chứng chỉ hành nghề y là tấm bằng khẳng định năng lực và trách nhiệm của người thầy thuốc (ảnh minh họa)

Mức xử phạt hành chính theo Nghị định 117/2020/NĐ-CP

Bên cạnh việc kỷ luật nội bộ, các hành vi vi phạm quy định về hành nghề y tế còn bị điều chỉnh bởi Nghị định 117/2020/NĐ-CP. Tùy vào tính chất và mức độ của hành vi, người vi phạm có thể bị phạt tiền và áp dụng hình thức xử phạt bổ sung là tước quyền sử dụng chứng chỉ hành nghề trong một khoảng thời gian nhất định hoặc vĩnh viễn nếu gây hậu quả nghiêm trọng.

Yêu cầu cấp bách đối với các cơ sở khám, chữa bệnh

Để đảm bảo nguồn nhân lực ổn định cho công tác phòng chống dịch và khám chữa bệnh thường quy, Bộ Y tế yêu cầu các cơ sở y tế công lập và tư nhân thực hiện nghiêm các nội dung sau:

• Quản lý nhân sự chặt chẽ: Nắm bắt tâm tư, nguyện vọng và quản lý nghiêm ngặt sự hiện diện của y bác sĩ tại đơn vị. Kịp thời chấn chỉnh các biểu hiện lơ là, thiếu trách nhiệm.
• Xây dựng phương án dự phòng: Chủ động kế hoạch bố trí nhân lực thay thế trong trường hợp có nhân viên bị lây nhiễm phải cách ly, tránh để đứt gãy chuỗi cung ứng dịch vụ y tế, gây ảnh hưởng đến tính mạng người bệnh.
• Khen thưởng và động viên: Phát huy tinh thần đoàn kết, tương trợ. Kịp thời biểu dương, khen thưởng những tấm gương y bác sĩ tận tụy, có nhiều đóng góp xuất sắc trong công tác chống dịch Covid-19 để khích lệ tinh thần toàn ngành.

Trong giai đoạn khó khăn này, sự đoàn kết và trách nhiệm của mỗi cá nhân trong ngành y chính là chìa khóa để chúng ta sớm vượt qua đại dịch. Mọi hành vi thiếu trách nhiệm, đi ngược lại y đức sẽ bị xử lý nghiêm minh để bảo vệ uy tín của hàng triệu người thầy thuốc chân chính đang ngày đêm cống hiến.