Trong nỗ lực đẩy mạnh chuyển đổi số trong lĩnh vực tư pháp, Chính phủ đã ban hành một quy định mang tính đột phá về việc quản lý dữ liệu thi hành án. Theo đó, kể từ ngày 01/7/2026, mọi thông tin về người chấp hành án sẽ được tích hợp và quản lý thống nhất thông qua số định danh cá nhân, tạo nên một hệ thống dữ liệu đồng bộ và hiện đại.

Số định danh cá nhân - "Chìa khóa" quản lý dữ liệu thi hành án

Theo quy định tại khoản 2 Điều 8 Nghị định 160/2026/NĐ-CP, cơ sở dữ liệu về thi hành án hình sự sẽ lưu trữ những thông tin cốt lõi nhất của người chấp hành án. Đối với công dân Việt Nam, số định danh cá nhân chính là mã số duy nhất để truy xuất toàn bộ lý lịch và quá trình chấp hành án. Đối với người nước ngoài, hệ thống sẽ sử dụng mã số định danh hoặc số hộ chiếu để thay thế.

Việc sử dụng số định danh không chỉ giúp các cơ quan chức năng loại bỏ các thủ tục giấy tờ rườm rà mà còn hạn chế tối đa sai sót trong việc nhận dạng, đặc biệt là trong các trường hợp trùng tên hoặc thay đổi nơi cư trú. Đây được xem là bước đi tất yếu khi hệ thống Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư đã hoàn thiện và đi vào vận hành ổn định.

Những thông tin "nhạy cảm" nào sẽ được lưu trữ?

Không chỉ dừng lại ở thông tin cá nhân cơ bản, cơ sở dữ liệu này còn là một "cuốn nhật ký" chi tiết về hành trình hoàn lương của mỗi cá nhân. Cụ thể, hệ thống sẽ lưu trữ:

• Tóm tắt quá trình phạm tội và các bản án, quyết định đang được thi hành.
• Các nghĩa vụ dân sự đi kèm (như bồi thường thiệt hại) và các hình phạt bổ sung.
• Diễn biến chi tiết quá trình chấp hành án và các biện pháp tư pháp khác.

Đặc biệt, tại điểm e khoản 2 Điều 8 của Nghị định, các dữ liệu về việc hoãn, tạm đình chỉ, miễn giảm thời hạn chấp hành án, hay thậm chí là kết quả đặc xá, khen thưởng, kỷ luật cũng được cập nhật đầy đủ. Điều này giúp cơ quan quản lý có cái nhìn xuyên suốt và công bằng nhất đối với mỗi phạm nhân.

Cập nhật dữ liệu thần tốc trong 24 giờ

Một trong những điểm mới đáng chú ý nhất của Nghị định 160/2026/NĐ-CP chính là yêu cầu về tính thời điểm. Dữ liệu phải được cập nhật chậm nhất trong vòng 24 giờ kể từ khi phát sinh thay đổi. Khi các điều kiện kỹ thuật cho phép, hệ thống sẽ thực hiện kết nối và đồng bộ tự động theo thời gian thực.

Để đảm bảo dữ liệu không bị sai lệch, khoản 5 Điều 8 yêu cầu mọi thông tin phải được kiểm tra tính hợp lệ và chuẩn hóa theo danh mục do Bộ Công an ban hành trước khi đưa vào hệ thống. Điều này ngăn chặn tình trạng dữ liệu "rác" hoặc thông tin thiếu chính xác gây ảnh hưởng đến quyền lợi của người dân.

Bảo mật dữ liệu cá nhân - Ưu tiên hàng đầu

Đi đôi với việc số hóa là bài toán về an ninh mạng. Điều 13 của Nghị định quy định rất nghiêm ngặt về việc khai thác dữ liệu. Các thông tin liên quan đến bí mật nhà nước hoặc dữ liệu cá nhân nhạy cảm phải được ẩn danh hoặc chỉ những người có thẩm quyền mới được phép truy cập.

"Việc khai thác dữ liệu phải tuân thủ quy định pháp luật về bảo vệ bí mật nhà nước, bảo vệ dữ liệu cá nhân và an ninh mạng."

Quy định này nhằm đảm bảo rằng, dù một người đã từng lầm lỡ, thông tin cá nhân của họ vẫn được bảo vệ theo đúng tinh thần của Hiến pháp và pháp luật, tránh việc lạm dụng dữ liệu gây kỳ thị hoặc xâm phạm đời tư bất hợp pháp sau khi họ đã chấp hành xong án phạt.

Với việc triển khai đồng bộ từ giữa năm 2026, hệ thống cơ sở dữ liệu thi hành án hình sự hứa hẹn sẽ là công cụ đắc lực giúp nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước, đồng thời hỗ trợ đắc lực cho công tác tái hòa nhập cộng đồng của người chấp hành án.