Nhằm chuẩn bị tốt nhất các điều kiện cho năm học 2026 - 2027, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Chỉ thị 31/CT-TTg triển khai các nhiệm vụ trọng tâm, đột phá trong toàn ngành giáo dục. Bước vào năm học mới, định hướng chiến lược không chỉ là đảm bảo các điều kiện vật chất mà còn mở ra một bước ngoặt về mặt tư duy quản lý hành chính trong giáo dục.

1. Chuyển đổi tư duy quản lý sang "Quản trị phát triển giáo dục"

Năm học 2026 - 2027 được đánh giá là năm lề đường quan trọng nhằm hiện thực hóa các mục tiêu cốt lõi của Nghị quyết 71-NQ/TW về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo. Để đáp ứng yêu cầu thực tiễn theo tinh thần của Luật Giáo dục 2019, Thủ tướng Chính phủ nhấn mạnh yêu cầu chuyển mạnh từ mô hình "quản lý giáo dục" thụ động sang "quản trị phát triển giáo dục" hiện đại, linh hoạt và kiến tạo.

"Cần siết chặt kỷ cương, xây dựng văn hóa trung thực, liêm chính trong học đường; kiên quyết khắc phục triệt để bệnh thành tích, bảo đảm đánh giá thực chất năng lực người học thay vì chạy theo tỷ lệ lên lớp hoặc tỷ lệ tốt nghiệp ảo." - Chỉ thị 31/CT-TTg nêu rõ.

Chính phủ đặc biệt lưu ý các cơ sở giáo dục phải chú trọng vào chất lượng dạy và học thực tế, tạo môi trường học tập lành mạnh, công bằng và dân chủ cho cả người học lẫn đội ngũ nhà giáo.

2. Bộ Giáo dục và Đào tạo chịu trách nhiệm những nhiệm vụ then chốt nào?

Tại Chỉ thị 31/CT-TTg, Thủ tướng Chính phủ đã phân công nhiệm vụ rất cụ thể cho Bộ Giáo dục và Đào tạo nhằm chuẩn bị nền tảng pháp lý và điều kiện vận hành hiệu quả:

• Hoàn thiện thể chế & mạng lưới trường lớp: Rà soát, hướng dẫn sắp xếp lại mạng lưới các cơ sở giáo dục công lập; bảo đảm đáp ứng lộ trình phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ em từ 3 đến 5 tuổi và thực hiện giáo dục bắt buộc đối với cấp trung học cơ sở.
• Cung ứng sách giáo khoa: Đảm bảo đầy đủ, kịp thời sách giáo khoa cho học sinh trên toàn quốc trước ngày 15/8/2026, tuyệt đối không để xảy ra tình trạng thiếu sách hoặc tăng giá bất hợp lý.
• Mở rộng giáo dục hiện đại: Đẩy nhanh lộ trình tổ chức dạy học 2 buổi/ngày; mở rộng mô hình giáo dục STEM/STEAM, kỹ năng số, năng lực ngoại ngữ; đồng thời đổi mới phương thức kiểm tra, đánh giá theo hướng phát triển năng lực toàn diện.
• Siết chặt kỳ thi quốc gia: Cắt giảm tối đa các kỳ thi, cuộc thi không cần thiết gây áp lực cho học sinh; tăng cường giải pháp phòng, chống gian lận trong các kỳ thi, đặc biệt là Kỳ thi tốt nghiệp THPT.

3. Sắp xếp đội ngũ giáo viên và cắt giảm thủ tục hành chính

Vấn đề thừa - thiếu giáo viên cục bộ tại các địa phương cũng được xử lý quyết liệt trong Chỉ thị này. Thủ tướng chỉ đạo khẩn trương rà soát, tuyển dụng đủ chỉ tiêu giáo viên ngay từ đầu năm học mới. Đồng thời, nghiên cứu xây dựng cơ chế, chính sách đãi ngộ đặc thù nhằm thu hút giáo viên công tác tại các khu vực điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn, vùng sâu, vùng xa, cũng như giáo viên dạy các môn học đặc thù.

Đặc biệt, Bộ Giáo dục và Đào tạo được giao sửa đổi các quy định về định mức, chế độ làm việc phù hợp với bối cảnh chuyển đổi số và ứng dụng công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI); cắt giảm mạnh mẽ hồ sơ, sổ sách và thủ tục hành chính vô lý để nhà giáo dành trọn tâm huyết cho công tác giảng dạy chuyên môn.

4. Đẩy mạnh chuyển đổi số và kiểm soát an toàn mạng học đường

Xây dựng hệ sinh thái giáo dục số toàn diện

Chỉ thị 31/CT-TTg đặt mục tiêu chuyển đổi số toàn diện ngành giáo dục thông qua việc xây dựng hệ sinh thái giáo dục số thống nhất trên phạm vi toàn quốc. Cơ sở dữ liệu giáo dục quốc gia phải được hoàn thiện theo nguyên tắc "đúng, đủ, sạch, sống, liên thông, thống nhất, dùng chung", hỗ trợ công tác quản trị và ra quyết định dựa trên dữ liệu lớn.

Kiểm soát điện thoại thông minh và phòng chống bạo lực mạng

Đáng chú ý, Thủ tướng Chính phủ giao Bộ Công an phối hợp với Bộ Giáo dục và Đào tạo xây dựng phương án quản lý việc sử dụng điện thoại thông minh, thiết bị điện tử và mạng xã hội trong các nhà trường. Quy định này sẽ được phân loại phù hợp với đặc điểm tâm sinh lý của từng cấp học nhằm phòng ngừa rủi ro, ngăn chặn hiệu quả bạo lực học đường trên không gian mạng và bảo vệ sức khỏe tinh thần cho học sinh.

5. Trách nhiệm chỉ đạo của UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương

Đối với chính quyền địa phương, Chỉ thị yêu cầu UBND các tỉnh, thành phố ưu tiên nguồn lực cao nhất để chuẩn bị các điều kiện cơ sở vật chất, trường lớp, thiết bị dạy học và ngân sách cho năm học mới. Các địa phương phải hoàn thành việc sắp xếp cơ sở giáo dục công lập tinh gọn, hiệu quả nhưng phải bảo đảm tuyệt đối quyền học tập của học sinh, tạo mọi điều kiện thuận lợi nhất để học sinh đến trường an toàn, thuận lợi.