Trong bối cảnh các tỉnh miền Trung và Tây Nguyên liên tiếp hứng chịu những trận bão lũ lịch sử từ đầu tháng 10 năm 2020, nguy cơ bùng phát dịch bệnh sau thiên tai đang trở nên hiện hữu hơn bao giờ hết. Để chủ động ứng phó với cơn bão số 10 và khắc phục nhanh chóng hậu quả y tế, Bộ Y tế đã phát đi thông điệp khẩn cấp, yêu cầu toàn ngành y tế vào cuộc quyết liệt.

Mệnh lệnh từ Công điện 1732/CĐ-BYT: Không để ô nhiễm lan rộng

Ngày 03/11/2020, Thứ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Trường Sơn đã ký ban hành Công điện 1732/CĐ-BYT gửi Sở Y tế các tỉnh, thành phố từ Nghệ An đến Phú Yên và các đơn vị trực thuộc. Nội dung Công điện nhấn mạnh việc triển khai các biện pháp vệ sinh môi trường là nhiệm vụ trọng tâm hàng đầu sau khi nước rút.

"Chỉ đạo Trung tâm Kiểm soát bệnh tật, Trung tâm y tế huyện, Trạm y tế xã, chính quyền địa phương tổ chức lực lượng, phương tiện tiến hành thu gom rác thải, xác động vật chết để xử lý tập trung, không gây ô nhiễm môi trường và phát tán dịch bệnh."

Việc xử lý xác động vật và rác thải cần được thực hiện theo quy trình nghiêm ngặt, tránh tình trạng vứt bỏ bừa bãi gây ô nhiễm nguồn nước ngầm và nước mặt, vốn là nguồn sống chính của người dân vùng lũ.

Xử lý nguồn nước và kiểm soát an toàn thực phẩm

Sau mưa bão, nguồn nước thường bị nhiễm bẩn nghiêm trọng bởi bùn đất và vi khuẩn. Bộ Y tế yêu cầu các đơn vị y tế cơ sở hướng dẫn người dân cách khử trùng nước sinh hoạt bằng Cloramin B hoặc phèn chua. Đồng thời, công tác phun diệt côn trùng, khử trùng tẩy uế tại các khu vực trũng thấp, ngập úng lâu ngày phải được thực hiện ngay để ngăn chặn các bệnh truyền nhiễm như sốt xuất huyết, tiêu chảy, và các bệnh về da.

Bên cạnh đó, việc kiểm soát an toàn thực phẩm tại các vùng bị chia cắt là vô cùng quan trọng. Tuyệt đối không để người dân sử dụng thực phẩm đã bị ngâm nước lũ, thực phẩm ôi thiu hoặc không rõ nguồn gốc, nhằm tránh các vụ ngộ độc thực phẩm tập thể.

Khôi phục hệ thống y tế cơ sở và chăm sóc đối tượng yếu thế

Nhiều trạm y tế xã, phường tại miền Trung đã bị hư hại nặng nề sau các đợt lũ chồng lũ. Bộ Y tế chỉ đạo các địa phương:

• Khẩn trương tập trung thu dọn, tẩy rửa và khử khuẩn các nhà trạm ngay sau khi nước rút.
• Thau rửa các bể nước ngầm, kiểm tra hệ thống điện để đảm bảo an toàn.
• Sấy khô, bảo dưỡng các trang thiết bị y tế, máy tính để sớm đưa hoạt động khám chữa bệnh trở lại bình thường.

Đặc biệt, các y bác sĩ cần dành sự quan tâm đặc biệt đến những đối tượng yếu thế như người già, phụ nữ có thai, trẻ em và những người mắc bệnh mãn tính (cao huyết áp, tiểu đường...). Đây là những nhóm người dễ bị tổn thương nhất trong điều kiện sinh hoạt thiếu thốn sau thiên tai.

Đảm bảo nguồn lực và thuốc men

Để hỗ trợ các địa phương, Bộ Y tế yêu cầu Giám đốc các Sở Y tế khẩn trương tổng hợp báo cáo thiệt hại về người và tài sản. Đối với các nhu cầu về thuốc, hóa chất và trang thiết bị từ nguồn Dự trữ quốc gia, các tỉnh cần sớm có văn bản đề xuất gửi Bộ Y tế và Bộ Tài chính để trình Thủ tướng Chính phủ xem xét quyết định.

Trước đó, trong các văn bản như Công điện 1690/CĐ-BYT và Công điện 1714/CĐ-BYT, Bộ Y tế cũng đã liên tục nhắc nhở việc không để bệnh nhân thiếu thuốc và đảm bảo trực cấp cứu 24/24h trong suốt thời gian mưa lũ diễn ra.

Việc thực hiện nghiêm túc các chỉ đạo tại Công điện 1732/CĐ-BYT không chỉ là trách nhiệm của ngành y tế mà còn cần sự phối hợp chặt chẽ của chính quyền địa phương và ý thức tự bảo vệ sức khỏe của mỗi người dân để sớm ổn định cuộc sống sau thiên tai.