Bộ Nội vụ có văn bản hướng dẫn việc giải quyết chế độ tinh giản biên chế đối với lực lượng không chuyên trách cơ sở

Nhằm kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho các địa phương trong quá trình kiện toàn, tinh gọn bộ máy hành chính cơ sở, ngày 26/8/2026, Bộ Nội vụ đã ban hành Công văn 9458/BNV-TCBC gửi Sở Nội vụ TP. Hồ Chí Minh. Văn bản này hướng dẫn chi tiết việc triển khai chế độ, chính sách đối với lực lượng người hoạt động không chuyên trách ở thôn, tổ dân phố chịu tác động trực tiếp từ quá trình sáp nhập, tổ chức lại theo quy định tại Điều 2 Nghị định 154/2025/NĐ-CP của Chính phủ.

Quy định mới này đóng vai trò rất quan trọng trong việc bảo đảm quyền lợi hợp pháp, chính đáng cho đội ngũ cán bộ cấp cơ sở – những người đã có nhiều đóng góp trực tiếp cho công tác quản lý cộng đồng dân cư trong thời gian qua.

Chỉ 3 chức danh không chuyên trách dôi dư mới thuộc diện áp dụng chế độ

Theo nội dung tại Mục 1 Công văn 9458/BNV-TCBC, việc xác định trường hợp dôi dư do sắp xếp đơn vị tự quản cơ sở để hưởng chế độ tinh giản biên chế đã được Bộ Nội vụ hướng dẫn cụ thể trước đó tại Công văn 7031/BNV-TCBC ngày 07/7/2026 và Công văn 7617/BNV-TCBC ngày 17/7/2026. Trên cơ sở đối chiếu hệ thống quy định tại Điều 33 Nghị định 33/2023/NĐ-CP và Điều 10 Nghị định 154/2025/NĐ-CP, Bộ Nội vụ đề nghị Ủy ban nhân dân TP. Hồ Chí Minh rà soát, giải quyết chính sách cho đúng 03 chức danh không chuyên trách dôi dư bao gồm:

• Trưởng thôn hoặc Tổ trưởng tổ dân phố;
• Bí thư Chi bộ thôn, tổ dân phố;
• Trưởng Ban Công tác Mặt trận ở thôn, tổ dân phố.

Như vậy, hướng dẫn đã làm rõ ràng phạm vi đối tượng áp dụng. Một cá nhân không chuyên trách chỉ được xem xét giải quyết chế độ, chính sách khi đáp ứng đủ 2 điều kiện song hành: thuộc 1 trong 3 vị trí nêu trên và lý do thôi việc bắt buộc phải do quá trình tổ chức lại, sáp nhập thôn, tổ dân phố.

Điều kiện tiên quyết: Nguyên nhân dôi dư phải do sáp nhập, tổ chức lại đơn vị

Bộ Nội vụ nhấn mạnh rằng, việc một nhân sự đang đảm nhiệm vị trí không chuyên trách nghỉ việc đơn thuần (ví dụ: tự nguyện xin thôi việc vì lý do cá nhân, hết nhiệm kỳ không tái ứng cử, hoặc bị xử lý kỷ luật...) sẽ không được tính là đối tượng tinh giản biên chế để áp dụng chính sách theo quy định.

Căn cứ theo quy định tại khoản 5 Điều 2 Nghị định 154/2025/NĐ-CP, người hoạt động không chuyên trách ở thôn, tổ dân phố dôi dư do sắp xếp thôn, tổ dân phố nghỉ ngay kể từ khi có quyết định sắp xếp của cấp có thẩm quyền mới thuộc diện tinh giản biên chế. Các chế độ hỗ trợ cụ thể được thực hiện theo Điều 10 Nghị định 154/2025/NĐ-CP.

Yếu tố cốt lõi và bắt buộc là nguyên nhân nghỉ việc phải phát sinh trực tiếp từ đề案 sáp nhập, chia tách hoặc điều chỉnh địa giới hành chính tự quản ở cộng đồng dân cư. Đây chính là căn cứ pháp lý then chốt giúp chính quyền địa phương phân loại chính xác, tránh tình trạng trục lợi chính sách hoặc áp dụng sai đối tượng trong thực thi công vụ.

Căn cứ thực hiện và trách nhiệm của cơ quan tham mưu địa phương

Trên cơ sở hướng dẫn của Bộ Nội vụ tại Công văn 9458/BNV-TCBC, Sở Nội vụ TP. Hồ Chí Minh cùng chính quyền các quận, huyện, thành phố Thủ Đức có trách nhiệm rà soát toàn bộ danh sách nhân sự không chuyên trách thuộc diện dôi dư. Việc thống kê, lập hồ sơ và thẩm định phải được tiến hành công khai, minh bạch, bảo đảm đầy đủ hồ sơ minh chứng về việc dôi dư do sắp xếp tổ chức theo khoản 6 Điều 33 Nghị định 33/2023/NĐ-CP.

Đồng thời, các cơ quan chức năng cần phối hợp chặt chẽ với cơ quan Bảo hiểm xã hội và Tài chính để chi trả kịp thời, đúng và đủ các khoản hỗ trợ, trợ cấp tinh giản biên chế theo quy định hiện hành, tạo sự đồng thuận cao trong nhân dân và giữ vững ổn định tình hình an ninh trật tự tại cơ sở.