Việc xác định các tổ chức hội có vai trò quan trọng trong hệ thống chính trị luôn là vấn đề được dư luận quan tâm. Mới đây, Chính phủ đã ban hành Nghị định 126/2024/NĐ-CP quy định về tổ chức, hoạt động và quản lý hội, chính thức có hiệu lực từ ngày 26/11/2024. Một trong những điểm đáng chú ý nhất là danh mục các hội được Đảng và Nhà nước tin tưởng giao nhiệm vụ trọng tâm.

Danh sách 30 hội quần chúng ở Trung ương được giao nhiệm vụ

Căn cứ theo quy định tại Điều 37 Nghị định 126/2024/NĐ-CP, danh sách các hội hoạt động trong phạm vi toàn quốc được giao nhiệm vụ bao gồm 30 cái tên quen thuộc, trải dài trên nhiều lĩnh vực từ khoa học, văn học nghệ thuật đến luật pháp và an sinh xã hội:

• Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam; Liên hiệp các tổ chức hữu nghị Việt Nam; Liên hiệp các hội văn học nghệ thuật Việt Nam.
• Các hội nghề nghiệp lớn: Hội Luật gia Việt Nam, Liên đoàn Luật sư Việt Nam, Hội Nhà báo Việt Nam, Hội Nhà văn Việt Nam.
• Các tổ chức kinh tế - xã hội: Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI), Liên minh Hợp tác xã Việt Nam.
• Các hội mang tính nhân đạo, xã hội: Hội Chữ thập đỏ Việt Nam, Hội Người cao tuổi Việt Nam, Hội Người mù Việt Nam, Hội Nạn nhân chất độc da cam/dioxin Việt Nam.
• Các hội chuyên ngành nghệ thuật: Hội Nhạc sĩ, Hội Điện ảnh, Hội Nghệ sĩ múa, Hội Kiến trúc sư, Hội Mỹ thuật, Hội Nghệ sĩ sân khấu, Hội Nghệ sĩ nhiếp ảnh Việt Nam.
• Và các tổ chức khác như: Hội Văn nghệ dân gian, Hội Văn học nghệ thuật các dân tộc thiểu số, Hội Đông y, Tổng hội Y học, Hội Cựu thanh niên xung phong, Hội Bảo trợ người khuyết tật và trẻ mồ côi, Hội Cứu trợ trẻ em tàn tật, Hội Khuyến học, Hội Khoa học lịch sử, Hội Xuất bản Việt Nam.

Cơ chế quản lý và hỗ trợ từ ngân sách Nhà nước

Điểm đặc biệt của các hội này là sự kế thừa và thống nhất với Quyết định 118-QĐ/TW năm 2023 của Ban Chấp hành Trung ương. Theo đó, các hội được giao nhiệm vụ sẽ được Nhà nước bảo đảm hoặc hỗ trợ kinh phí, điều kiện hoạt động để thực hiện các nhiệm vụ thường xuyên.

"Hội do Đảng, Nhà nước giao nhiệm vụ thực hiện các quy định chung tại Nghị định này và quy định riêng đối với Hội tại các Điều 38, 39, 40, 41, 42 Nghị định này."

Đối với cấp địa phương (tỉnh, huyện, xã), UBND cấp tỉnh sẽ căn cứ vào tình hình thực tế và ý kiến của cấp có thẩm quyền để quyết định danh sách các hội được giao nhiệm vụ tại địa phương mình, dựa trên cơ sở các hội đã được giao biên chế và kinh phí hoạt động trước đó.

Lời khuyên pháp lý

Việc nắm rõ danh sách này giúp các cá nhân, tổ chức xác định đúng đầu mối khi cần liên hệ công tác hoặc tham gia các hoạt động xã hội mang tính chính thống. Các hội trong danh sách này không chỉ có uy tín cao mà còn có hành lang pháp lý vững chắc để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của hội viên theo đúng tinh thần của Hiến pháp 2013 về quyền lập hội.