Trong bối cảnh thị trường lao động linh hoạt hiện nay, việc sử dụng lao động thời vụ, lao động thử việc hoặc ký kết các hợp đồng ngắn hạn dưới 03 tháng là lựa chọn phổ biến của nhiều doanh nghiệp. Tuy nhiên, các quy định về thuế thu nhập cá nhân (TNCN) đối với nhóm đối tượng này thường gây ra nhiều lúng túng cho cả người sử dụng lao động và người lao động. Bài viết dưới đây sẽ hướng dẫn chi tiết các quy định về khấu trừ thuế TNCN 10% áp dụng trong năm 2020.

1. Đối tượng và mức khấu trừ thuế TNCN 10%

Căn cứ theo quy định tại điểm i khoản 1 Điều 25 Thông tư 111/2013/TT-BTC, việc khấu trừ thuế đối với cá nhân cư trú không ký hợp đồng lao động hoặc ký hợp đồng lao động dưới 03 tháng được thực hiện như sau:

“Các tổ chức, cá nhân trả tiền công, tiền thù lao, tiền chi khác cho cá nhân cư trú không ký hợp đồng lao động (theo hướng dẫn tại điểm c, d, khoản 2, Điều 2 của Thông tư này) hoặc ký hợp đồng lao động dưới ba (03) tháng có tổng mức trả thu nhập từ hai triệu (2.000.000) đồng/lần trở lên thì phải khấu trừ thuế theo mức 10% trên thu nhập trước khi trả cho cá nhân.”

Như vậy, các điều kiện cần lưu ý bao gồm:

• Đối tượng: Cá nhân cư trú không ký hợp đồng lao động hoặc ký hợp đồng lao động dưới 03 tháng.
• Mức thu nhập: Từ 2.000.000 đồng/lần trở lên (bao gồm cả tiền công, tiền thù lao, tiền chi khác).
• Mức khấu trừ: 10% trên tổng thu nhập trước khi chi trả.

2. Điều kiện để tạm thời chưa khấu trừ thuế TNCN

Pháp luật cũng tạo điều kiện cho những người lao động có thu nhập thấp thông qua việc làm cam kết. Nếu người lao động ước tính tổng thu nhập chịu thuế của mình sau khi trừ gia cảnh chưa đến mức phải nộp thuế thì có thể làm cam kết gửi tổ chức trả thu nhập để tạm thời chưa bị khấu trừ 10%.

Theo hướng dẫn tại điểm i khoản 1 Điều 25 Thông tư 111/2013/TT-BTC, điều kiện để làm cam kết (Mẫu 02/CK-TNCN) bao gồm:

• Cá nhân chỉ có duy nhất thu nhập thuộc đối tượng phải khấu trừ thuế theo tỷ lệ 10%.
• Ước tính tổng mức thu nhập chịu thuế của cá nhân sau khi giảm trừ gia cảnh chưa đến mức phải nộp thuế (Ví dụ: Năm 2020, nếu chưa có người phụ thuộc, mức thu nhập chưa đến mức nộp thuế là dưới 108 triệu đồng/năm theo mức giảm trừ cũ hoặc cao hơn theo mức giảm trừ mới từ 1/7/2020).
• Cá nhân phải có mã số thuế tại thời điểm làm cam kết.

Căn cứ vào bản cam kết này, doanh nghiệp sẽ tạm thời không khấu trừ thuế TNCN 10% khi chi trả lương cho người lao động. Tuy nhiên, kết thúc năm tính thuế, doanh nghiệp vẫn phải tổng hợp danh sách những cá nhân này vào tờ khai quyết toán thuế.

3. Trách nhiệm và rủi ro pháp lý

Người lao động cần đặc biệt lưu ý rằng mình phải chịu trách nhiệm hoàn toàn về tính chính xác của bản cam kết. Nếu cơ quan thuế phát hiện cá nhân có thu nhập ở nhiều nơi hoặc tổng thu nhập thực tế vượt mức phải nộp thuế mà vẫn làm cam kết để trốn thuế, cá nhân đó sẽ bị xử lý theo quy định của Luật Quản lý thuế.

Đối với doanh nghiệp, việc nắm vững quy định này không chỉ giúp thực hiện đúng nghĩa vụ thuế mà còn bảo vệ quyền lợi chính đáng cho người lao động, tránh các tranh chấp không đáng có liên quan đến tiền lương và các khoản khấu trừ.

Hy vọng những hướng dẫn trên sẽ giúp các doanh nghiệp và người lao động thời vụ thực hiện đúng quy định về thuế TNCN trong năm 2020.